De Volkskrant, 21-02-2017, door Robert Vuijsje 12 okt.2014

Land van afkomst

Interview | Akwasi

Een ander licht

Welke rol speelt afkomst in Nederland? Dat onderzoekt V in een reeks interviews. Rapper Akwasi: 'Overal staan we onder aan de ladder.'


Tussentitel: 'In de metro hoor ik wel eens Ghanezen over mijn haar praten: die jongen hoort een degelijk kapsel te hebben'

Vroeger was het niet cool om Afrikaans te zijn. 'Ik heb Afrikaanse vrienden die zeiden dat ze Surinaams waren, maar de taal niet spraken. Ze schaamden zich.'


Waarom verzwegen ze hun afkomst?

'Ik denk dat ze niet gepest wilden worden met hun donkere huid. Ik heb me altijd sterk gehouden, ik zei: ja, ik ben Ghanees, wat moet je? Het meest gebruikte scheldwoord was bokoe. Als ze op het schoolplein bij het voetballen tegen mij riepen: bokoe, pass de bal, dan ging ik gewoon vechten.

'Op de basisschool had ik een juf, een Surinaamse mevrouw, ze heette Betta Ponse, die noemde mij in de klas bokoe. Ze zei ook dat ik een ongewassen varkentje was. Later heb ik gezocht of ik haar kon vinden, ik wilde een steen door de ruit gooien.

'Nu wordt het toffer om Afrikaans te zijn. Een collega-rapper van mij is half Nederlands en half Ghanees, hij noemt zichzelf Bokoesam, zo maakt hij die naam cool.

'Stiekem voel ik mezelf een beetje een Surinamer. Mensen denken ook vaak dat ik er een ben. Een paar van mijn beste vrienden zijn Surinaams, ik ben met ze opgegroeid. Bijna alle Ghanezen in Nederland zijn Ashanti, de bekendste en rijkste stam. In Ghana is weer verschil tussen ons en de arme Ghanezen uit het noorden, die door de Ashanti als slaven zijn verkocht aan de Nederlanders. Nee, een Surinamer heeft daar nog nooit tegen mij iets over gezegd. Dat moesten ze durven. Het zou gek zijn als mijn beste vriend me kwalijk ging nemen wat er in het verleden is gebeurd. Grappig zou het wel zijn, een mooie scène.'


Hoe kwamen je ouders in Nederland terecht?

'Mijn oudere zus is in Londen geboren, maar mijn moeder kon in Engeland geen verblijfsvergunning krijgen. In Nederland wel. Eerst woonden we in de Bijlmer, daar groeide ik op in de kerk. Heel gezellig. Eten, dansen, zingen, het was niet een dienst van een uurtje, we bleven daar de hele zondag.

'Na de Bijlmerramp verhuisden we naar Amsterdam-Osdorp. En na de basisschool ging ik terug naar de Bijlmer. De Cito-score was goed, maar de leraren op school zeiden: bij Cito kennen ze jou niet en wij kennen je wel. Mijn houding, daar was iets mee aan de hand. Op school konden ze me niet helemaal plaatsen. In een rapport schreven ze dat ik een druktemaker was, snel afgeleid en dat ik invloed uitoefende op andere leerlingen. Alsof ik een soort dictator was.

'Best heftig, als een school zoiets schrijft. Alleen een middelbare school in de Bijlmer wilde me hebben. Ik moest met de tram en de bus en dan nog een stuk lopen. Mijn tante, die daar in de buurt woonde, zei dat ik bij haar kon komen, ze had een slaapkamer over.'



Sinds wanneer heb je dreadlocks?

'Mijn vader schoor mijn haar altijd. Helemaal plat met een klein kuifje, zoals het hoort in Ghana. Ik vond het niet mooi, uit protest liet ik het groeien. Eerst krullen, zoals Patrick Kluivert. Daarna langer, zoals Edgar Davids. En nog langer, zoals Clarence Seedorf het in die tijd droeg. Het is belangrijk om te kunnen opkijken naar iemand die op jou lijkt.

'Mijn vader heeft het een paar keer afgeschoren, steeds moest ik opnieuw beginnen. Nu is het een beetje een kroon. Het past bij me, het is mijn identiteit geworden. Ik heb het tien jaar niet geknipt. In de metro hoor ik weleens Ghanezen over mijn haar praten, ze kunnen niet aan me zien dat ik Twi spreek. Dan zeggen ze tegen elkaar: wat is dat voor haar, die jongen hoort een degelijk kapsel te hebben. Als ik uitstap, zeg ik in het Twi: bedankt voor jullie lieve woorden. Dat geeft een gevoel van euforie.'


Wanneer begon je met rappen?

'Het begon met spoken word, ik was nog een tiener. Ik zat op een site die zoiets heette als: negerzoenmoetblijven.nu. Daar las ik dat negers blij moesten zijn dat ze werden geassocieerd met negerzoenen. Ik schreef iets op dat forum en werd meteen geblockt. Daar ging ik een tekst over schrijven, mijn eerste tekst. Over negerzoenen, blanke vla en jodenkoeken. Ik had het woordenboek erbij gepakt. De definitie van blank was: helder en wit. Zwart stond voor onrein. De groep die ik later oprichtte heet Zwart Licht. Ik wilde duidelijk maken dat je de kleur zwart ook in een ander licht kunt zien.'

Eerder in het gesprek, toen het ging over de geschiedenis van de Ashanti in Ghana, zei hij: 'Het is nog steeds lelijk wat er gebeurt in Amerika en in andere landen. Nog steeds worden zwarte mensen onderdrukt, overal staan we onder aan de ladder. Als je dat niet ziet, heb je oogkleppen op.'

In november, nadat radio-dj Giel Beelen op 3FM apengeluiden had laten horen die hij verbond aan Sylvana Simons, schreef Akwasi op Twitter: 'En de middelvinger van de week gaat naar Giel, unfollow en fuck je sorry. Gefeliciteerd man!' En later: 'Er is geen sprake van een rel. Er is alleen maar sprake van één harde, dikke, middelvinger.'

'Ik vond dat Sylvana gepest werd. Stop daarmee. En ik vond dat ik als volwassene moest optreden, hoewel Giel ouder is dan ik. Hij heeft al zo vaak dit soort dingen gedaan, iedere keer biedt hij weer zijn excuses aan en dan wordt het hem vergeven. Bij mij is er geen wrok of ruzie. Ik had hem alleen hoger zitten.'


Tussenstukken:

In gesprek

Schrijver Robert Vuijsje (Alleen maar nette mensen, Beste vriend) interviewt voor de Volkskrant Nederlanders over de rol die afkomst speelt in hun leven. Mede gebaseerd op deze serie verscheen vorig jaar zijn boek Kaaskoppen. Lees hier alle interviews terug.



Web:
Rapper Akwasi: 'Belangrijk om te kunnen opkijken naar iemand die op jou lijkt'
TT:
Mijn juf op de basisschool noemde mij in de klas bokoe
Het zou gek zijn als mijn beste vriend me kwalijk ging nemen wat er in het verleden is gebeurd
Nog steeds worden zwarte mensen onderdrukt. Als je dat niet ziet, heb je oogkleppen op




Red.:




Naar Allochtonen, vijfde colonne , Allochtonen lijst , Allochtonen overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]