WERELD & DENKEN
 
 

Film: Groundhog Day (Harold Ramis, 1993)

Weerman Phil (Bill Murray) moet van grote stad (Pittsburgh) naar het dorp Punxatawnee om Groundhog Day te verslaan, "Voor de vierde keer", de feestdag dat een boshamster wordt losgelaten, en als hij zijn eigen schaduw ziet, blijft het nog zes weken winter.

 Weerman Phil (rechts) is een volbloed cynicus. Onderweg tegen nieuwkomer-producer Rita (Andy McDowell): 'People are morons.' Rita: 'Nice attitude'. Rita is het aardige-meisje type, die in alles graag het positieve ziet.

Na de reis en de overnachting Phil slaat zich met routine en frisse tegenzin door de dag van het feest, en het team gaat op weg naar huis. Daarin worden ze gedwarsboomd door een sneeuwstorm die de wegen onbegaanbaar maakt, en men is, tot nog grotere ellende van Phil, gedwongen tot een terugkeer naar het dorp, alwaar men inkwartiert in hetzelfde hotel.

De volgende dag wordt Phil wakker, bij wat hij herkent als dezelfde deuntjes op de radio als de dag ervoor. Alras blijkt dat de hele vorige dag zich aan het herhalen is. Natuurlijk is Phil verbijsterd, denkt dat hij de vorige dag misschien gedroomd heeft, probeert wat andere dingen te doen, maar komt aan het einde van de dag weer vast te zitten in de sneeuwstorm, en keert terug naar het dorp.

De daarop volgende dag begint weer hetzelfde, en Phil beseft dat hij echt voortdurend dezelfde dag beleeft. Hij snauwt en schopt naar iedereen die hem voor de voeten komt. Wat natuurlijk niet helpt om te voorkomen dat hij de volgende dag weer op dezelfde dag wakker wordt.

De rest van de film draait om hoe Phil psychologisch met deze situatie omgaat. Het begint met wat lichte gewelddadigheden (cynici zijn verbaal gewelddadig), en omdat hij kennelijk onsterfelijk is, stort hij zich in ergere wandaden, waaronder allerlei manieren van zelfmoord, en hij versiert vrouwen met behulp van de steeds grotere kennis die hij bij iedere herhaling opdoet.

Het keerpunt komt als hij dezelfde truc probeert met Rita. Ondanks haar positieve blik op de wereld stinkt juist zij er niet in, omdat ze het cynisme erachter herkent en er allergisch voor is. Phil komt achter steeds meer van haar voorliefdes zodat hij het steeds langer bij haar volhoudt, en toch blijft het mislukken. Ten einde raad probeert hij ook zijn persoonlijkheid aan die van haar aan te passen. Hij gaat steeds aardiger doen tegen haar en mensen in het algemeen, en merkt dat de mensen ook oprecht aardiger tegen hem terugdoen, niet meer het gekunstelde aardige van de sociale omgangsvormen.

Het einde is nu voorspelbaar: uiteindelijk wordt Phil sociaal, en krijgt hij het meisje. De volgende dag wordt hij wakker, op de volgende dag - de betovering is doorbroken.

De film is een komedie, maar een zedenkomedie, en in feite een met een ernstige boodschap: cynisme, wantrouwen en achterdocht brengen je geen geluk in het leven. Om gelukkig te worden, moet je mensen blijvend vertrouwen, zelfs als dat vertrouwen van tijd tot tijd beschaamd wordt. En zo simpel is het.

 P.S. De hoofdrol wordt gespeeld door Bill Murray. Bill Murray is een uitstekend acteur, met een specialisatie, zoals de meeste acteurs specialisaties hebben: overgevoelige vrouwen: Meryl Streep, mooie maar wat harde vrouwen: Demi Moore, enzovoort. Bill Murray specialiseerde in de cynische types: zijn eerste rol met grote bekendheid was een van het team van Ghostbusters, de cynicus; een andere veelgeprezen rol: Scrooge in Scrooged, een Hollywood versie van A Christmas Carol - "Scrooge" is spreekwoordelijk voor de cynicus. En zo speelde hij dus ook de cynicus Phil. Kennelijk weet Hollywood drommels goed hoe een cynicus eruit ziet, in zijn algemeenheid. Ontkennen dat er cynisme een herkenbare eigenschap is, is dus onzinnig. Vergelijk wat dat betreft de foto van Bill Murray met de exemplaren uit de galerij der cynici, en de overeenkomst is treffend  - meer in het algemeen over het verschijnsel "cynicus" hier  .

Voor een inzicht in het belang van de film, zie de re-review van een van de beroemdste filmcritici hier  .


Naar Literatuur home  , Algemeen overzicht  , of site home  .