Bronnen bij Menswetenschappen, regels: overtredingen causaliteit
|
23 mei 2009 |
Voorbeelden van overtredingen van de regels van goede menswetenschappen - regel
twee, maatschappelijke zaken hebben oorzaken:
Uit:
De Volkskrant, 22-05-2009, door Harmen Bockma
Interview | Erik Schilp en Valentijn Byvanck
'Geschiedenis is vaak toeval'
Er was harde kritiek de afgelopen week op hun plannen voor het Nationaal
Historisch Museum. Van Jan Marijnissen, van Tweede Kamerleden. Directeuren
Schilp en Byvanck reageren: 'De Kamer spreekt zich uit over wat er moet
gebeuren. Wij gaan over het hoe.'
...
Red.: In alles komt toeval voor, maar dat is nooit waar je de
nadruk op mag leggen - het gaat om wat je wél kan doen.
Het gebruik van dit soort terminologie is er meestal voor
bedoeld om andere overtredingen te kunnen plegen - in dit geval willen de heren
directeuren hun zin doordrijven aangaande de bouw van een historisch museum, dat
ze niet in historische, dat wil zeggen: chronologische, volgorde willen
inrichten
.
De volgende is een klassieker: ontwikkelingshulp. De kern van
het argument is simpel: armoede van de derde wereld is het gevolg van toeval.
Dat is natuurlijk apert onjuist. En wat doe je als je iets apert onjuists
beweert: je gaat liegen en bedriegen. Of je nu wetenschapper bent of niet:
Uit:
De Volkskrant, 20-04-2010, column door Pieter Hilhorst, politicoloog.
Noem het mazzelbelasting
Tussentitel: Dat hulp niet effectief is, is nog geen reden om ermee te
stoppen.
Ontwikkelingshulp is niet meer heilig. En dat is maar goed ook. Heiligheid is
doorgaans slecht voor de kwaliteit. Wat boven kritiek verheven is, verloedert.
Kritiek dwingt tot herbezinning. Waarom geven we hulp en helpt het ook? De
kritiek op de effectiviteit van ontwikkelingshulp is niet mals. De Zambiaanse
econome Dambisa Moyo stelt zelfs dat hulp averechts werkt. Ze creëert
afhankelijkheid, en door de hulp zijn regeringen voor hun inkomsten minder
afhankelijk van de belastingbetaler. Dat is slecht voor de politieke cultuur.
Het is slecht voor de economie: de Wereldbank heeft berekend dat door de hulp de
waarde van Afrikaanse munten is verdubbeld ten opzichte van de dollar en de
euro. Zo prijst Afrika zich letterlijk uit de markt.
Criticasters als Arend Jan Boekestijn hebben ook het motief
voor ontwikkelingshulp in diskrediet gebracht. Zij zien hulp als een seculiere
vorm van aflaat. We besteden een deel van ons nationale inkomen aan hulp om van
ons schuldgevoel af te komen. Dat schuldgevoel is volgens hem echter nergens
voor nodig. Armen zijn niet arm omdat wij rijk zijn. Ze zijn arm omdat ze niet
meedoen aan de wereldeconomie en dat komt omdat ze wonen in landen met corrupte
elites, een korte-termijncultuur en familienetwerken die fungeren als een
krabbenmand. Iedereen die omhoog reikt, wordt naar beneden getrokken. ...
Red.: Heldere en nauwelijks weerlegbare argumenten. Afschaffen
dus, die ontwikkelingshulp zoals die nu is. En aan degenen die toch willen geven
de opdracht om iets te vinden dat wél aantoonvaar werkt. Pieter Hilhorst,
politicoloog, gaan zijn best doen:
| |
Voor mij komt de noodzaak van ontwikkelingshulp voort uit een besef
van willekeur. Het is niet mijn verdienste dat ik in Nederland ben
geboren. Toch pluk ik daar dagelijks de vruchten van. Ik woon in een
land waar gelijkheid voor de wet heerst, waar iedereen
ontplooiingskansen krijgt en kwetsbare burgers worden beschermd. Het is
een land dat is gebaseerd op universele waarden als vrijheid, gelijkheid
en broederschap. En juist omdat wij universele waarden koesteren, wringt
het dat we die universele waarden alleen op nationale schaal van
toepassing verklaren. Juist omdat we beseffen dat we geluk hebben gehad,
zouden we een deel van onze rijkdom moeten inzetten voor vermindering
van de internationale ongelijkheid. Noem het een mazzelbelasting. |
Nou, dat gaat simpel: je weerlegt het argument niet, maar je beweert gewoon
het tegendeel. "Hij" zegt dat armoede het gevolg is van sociale structuren, en
als antwoord zeg "jij" dat armoede het gevolg is van toeval. Je steekt
figuurlijk gewoon je tong uit. En je hebt het makkelijk, want toeval hoef je
niet te verklaren. Wat wel behulpzaam en makkelijk is, is om er een plaatje van
een zielig negertje aan vast te plakken, liefst met tranen in de ogen:
| |
Een mazzelbelasting is geen aflaat. De mondiale willekeur is niet
mijn schuld. Zij zijn niet arm omdat wij rijk zijn. Maar het is zeker
ook niet de schuld van een kind dat het in Burkina Faso is geboren |
En nadat de lezer op die manier emotioneel zacht is gemaakt, ga je gewoon
over tot de leugen:
| |
Een mazzelbelasting is bedoeld om mensen die pech hebben vooruit te
helpen. |
Kijk, zijn aanname was juist dat je het ook moet als ontwikkelingshulp niet
werkt - en als het niet werkt, helpt het mensen niet vooruit.
En het is altijd handig een leugen te herhalen - dat geeft hem de
schijn van eerbaarheid:
| |
Maar dat er wat aan de effectiviteit schort, is geen reden om met
ontwikkelingshulp te stoppen. |
En dan voeg je er nog een drogreden aan toe:
| |
Dat ondanks alle overheidsmaatregelen en investeringen de files zijn
gegroeid is toch ook geen reden om de files ongemoeid te laten? |
Wat een drogreden is omdat zonder die overheidsmaatregelen de files nog
ontzettend veel meer waren gegroeid - die maatregelen waren dus wél effectief.
En dan nogmaals een herhaling van de leugen:
| |
... het bestrijden van de mondiale ongelijkheid. ... Wie dat nalaat
en toch fors bezuinigt op deze mazzelbelasting, steekt een dikke
middelvinger op naar wereldbewoners die pech hebben. |
In combinatie met een omkering van de bewijslast:
| |
Laat maar zien hoe we de internationale ongelijkheid op een betere
manier kunnen bestrijden. |
En zo is te zien hoe de socioloog werkt: je hebt een visie op de wereld, en als
die visie niet klopt met de oorzakelijkheden van de werkelijkheid, zijnde dat de
armoede van de wereld het gevolg is van sociologische en geografische factoren,
dan lieg je gewoon dat het anders is, dat het niet zo is - dat het toeval is.
Waarna je je eigen verhaaltje afsteekt. Liefst zo abstract en emotioneel
mogelijk, om je leugens te verbergen.
Naar Menswetenschappen, regels
,
Menswetenschappen, huidig
, Wetenschap, lijst
, Wetenschap overzicht
, of site home
.
|