De Volkskrant, 08-09-2011, column door Marcel van Dam, socioloog .2010

Perverse democratie

Tussentitel: Het oproepen tot een boycot is een legitiem middel

Democratie is de staatkundige bevestiging van een levenshouding die zich gedurende de laatste paar honderd jaar heeft ontwikkeld in Europa en Amerika. Niet andersom: democratie gaat niet vooraf aan die levenshouding. Daarom is het onmogelijk democratie op te leggen aan volkeren die haar nooit hebben gekend.

Je kunt landen naar het Stenen Tijdperk bombarderen, niet naar de democratie. Het idee dat iedere opvatting voor verandering vatbaar is en dat democratie niet uit de voeten kan met absolute waarheden kan slechts langzaam groeien. Te denken dat de Arabische Lente zomaar democratische landen baart getuigt van een zeer oppervlakkig wensdenken.

De bevolking van Arabische landen neemt door de mondialisering van de media dagelijks kennis van de welvaart in het Westen en de oorzaak van haar opstandigheid moet in de eerste plaats worden gezocht in haar miserabele leefomstandigheden. Hopelijk leidt het verdrijven van de oude machthebbers tot een begin van een groeiproces naar democratie.

Groeien sommige Arabische landen misschien langzaam naar een democratie, een ander land in het Midden-Oosten, IsraŽl, groeit er steeds verder van weg. Ook daar woedt een soort volksopstand tegen sociale onrechtvaardigheid, maar het veel grotere onrecht dat de Palestijnen dagelijks wordt aangedaan wordt kennelijk breed geaccepteerd. Hun land wordt onrechtmatig bezet gehouden en gebruikt om in strijd met het internationaal recht nederzettingen te bouwen met de bedoeling Palestijns gebied te annexeren.

Palestijnen worden op allerlei manieren getreiterd en van elementaire rechten beroofd. Ook Palestijnen en Arabieren die in IsraŽl zelf wonen worden als tweederangsburgers behandeld. Minder bekend is dat ook IsraŽlische burgers van hun vrijheidsrechten worden beroofd. Het jongste voorbeeld daarvan is het aannemen van een anti-boycotwet door het IsraŽlische parlement, de Knesset.

Het komt er op neer dat iedereen die oproept tot een boycot tegen de staat IsraŽl of gebieden onder zijn controle tot een schadevergoeding veroordeeld kan worden. De bedoeling van de wet is vooral om de illegale nederzettingen in de bezette gebieden tegen boycotacties te beschermen en acties in IsraŽl die oproepen tot het boycotten van IsraŽlische producten uit de bezette gebieden te verhinderen.

Het oproepen tot een boycot tegen een land is een legitiem middel om sociale veranderingen na te streven. Het onmogelijk maken of strafbaar stellen daarvan is in strijd met fundamentele vrijheidsrechten. Als andere landen soortgelijke wetten zouden invoeren zou er door onze regering onmiddellijk worden geprotesteerd en misschien wel met een boycot worden gedreigd. Zo niet als IsraŽl de boosdoener is. Het ondemocratische handelen van de Knesset besmet ook Nederland.

Op 18 mei van dit jaar werden door de Tweede Kamerleden Peters (GroenLinks), Timmermans (PvdA) en Van Bommel (SP) negen vragen aan minister van Buitenlandse Zaken Rosenthal gesteld over de hierboven genoemde anti-boycotwet. Ruim drie maanden later deelt de minister mee dat hij de vragen niet beantwoordt. Hij verwijst naar antwoorden op zes meer algemene vragen die op 15 juli werden gesteld door de leden Pechtold en Hachchi. Het is een pure belediging van het parlement als een minister gestelde vragen niet beantwoordt.

Maar nog beledigender zijn de antwoorden op de gestelde vragen. Een voorbeeld. Vraag 4 luidt: 'Deelt u de mening dat een boycot in een democratische samenleving een legitiem en geweldloos middel is tot verzet en een uiting van de vrijheid van meningsuiting? Zo nee, waarom niet?' Antwoord van de minister: 'De Nederlandse inspanningen en die van de internationale gemeenschap ten aanzien van het Midden-Oosten vredesproces zijn gericht op directe hervatting van de vredesbesprekingen tussen IsraŽl en de Palestijnen. Oproepen tot boycot dragen hier niet aan bij.' Je moet maar durven.

Ervan afgezien dat de vraag in het geheel niet wordt beantwoord, wordt een boycot door Nederland en de internationale gemeenschap juist als een geschikt middel gezien om druk uit te oefenen op regeringen zich te schikken naar het internationale recht. Een minister die er blijk van geeft zoveel minachting voor het parlement te hebben is toch het vertrouwen van het parlement niet waard?
 



Naar Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]