De Volkskrant, 24-09-2011, door Malou van Hintum .2010

Tussen de Oren

Altijd exact hetzelfde

Nederland telt ongeveer 400 duizend mensen met een dwangstoornis. Mensen die dwangmatig allerlei handelingen uitvoeren, tientallen tot honderden keren per dag, om mogelijk onheil af te wenden: een besmetting, een ongeluk, een ongeneeslijke ziekte, een moord zelfs. Journalist Marte van Santen schreef er het boek Slaaf van mijn gedachten over.

Die mensen denken dat, en weten tegelijkertijd dat het onzin is.
'Toch kunnen ze hun dwanghandelingen niet stoppen. DwangpatiŽnten zijn bij hun volle verstand, maar ze zijn de controle over een deel van hun gedachten en doen en laten volledig kwijt. Dat vinden ze zelf ook raar, en ze schamen zich er enorm voor. Ze zijn dan ook sterren in het vermijden van bepaalde situaties en het verborgen houden van hun dwang.'

Hoe doen ze dat?
'DwangpatiŽnten hebben een ijzeren geheugen. Als iemand met smetvrees bezoek heeft gehad, weet hij precies wie wat heeft aangeraakt en waar heeft gezeten, en wat er dus schoongemaakt moet worden.'

Voor een partner en kinderen lijkt het me een hel.
'De Maaike uit het boek, die ik twee jaar heb gevolgd, had het geluk dat haar partner grenzen stelde aan haar dwang. Als de familie gaat 'meedwangen', wordt het allemaal alleen maar erger. Haar man negeerde het min of meer. Maar ze riep wel 'viezerd' tegen hem als hij een vinger naar haar uitstak. En haar kinderen zomaar omhelzen deed ze ook niet.'

Waar komt dwang vandaan?
'Het is een manier om greep te houden op de wereld. We hebben allemaal wel kleine dwangtrekjes. Je controleert nog een keer extra of de deur wel echt op slot zit, of je legt je spullen precies recht op je bureau voordat je aan het werk gaat.
    'Veel sporters hebben dwangmatige geluksrituelen. De tennisser Nadal bijvoorbeeld wil dat de flesjes waaruit hij tussen de games door drinkt, op een specifieke plek staan met een exact bepaald aantal centimeters ertussen. Hij trekt ook altijd aan zijn onderbroek voordat hij serveert. Dat is een vorm van magisch denken - 'dit moet ik doen, anders gaat het mis' - die kenmerkend is voor dwangpatiŽnten. Maar bij echte dwangpatiŽnten is het gigantisch uit de hand gelopen, en beheerst het hun leven.'

Wat heeft de meeste indruk op u gemaakt?
'Wat je niet ziet: de dwanggedachten. Mensen bij wie de hele dag door hun hoofd gaat welke afschuwelijke dingen er kunnen gebeuren als ze bepaalde handelingen niet uitvoeren. En dat zij daar persoonlijk verantwoordelijk voor zijn.'

Marte van Santen: Slaaf van mijn gedachten. Nieuw Amsterdam 256 p.; Ä17,50;  ISBN 978 90 468 105 45.


IRP:   Reacties en gedrag van VK-bloggers. reactiers op en gedrag tov. geert Wilders: ze kunnen hun mond houden, maar ze moeten reageren uit dwanggedachtes. Omdat Wilders iets zegt dat in hun hoofd aanslaat, en dat KAN niet niet zo zijn.

Naar Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]