Bronnen bij Het alfa- en bèta-denken: anti-intellectualisme
|
7 okt.2009 |
Dé tegenpool van het intellectualistische leven is natuurlijk het
boerenleven. Let op: dit is dus niet het intellectuele leven: je kunt in
principe best boer zijn en intellectueel, hoewel het wel wat onpraktisch lijkt.
Maar intellectualist én boer, nee, dat lijkt onmogelijk. Het boerenleven is is
alles wat de intellectualist niet wil: hier en nu, concreet, in de werkelijke
wereld, gestuurd door de natuur, terwijl de intellectualist alles ver weg,
abstract, in talloze niet-bestaande werelden en gestuurd door zijn bloedeigen
geest wil zien.
Onder een paar artikelen over de de waarden van het
boerenleven:
Uit: De Volkskrant, 23-12-2005, door Berber Paarlberg
Akkerbouwer heeft bijna nooit een burn-out
Ooit gehoord van een boer met een burn-out? Boeren zijn zelden ziek of
uitgeblust. Wat kan werkend Nederland van de boeren leren?
Boer is een van de gezondste beroepen van Nederland. Volgens het medische
onderzoeks-bureau Nivel hebben boeren minder last van acute lichamelijke
klachten, infecties, chronische ziekten en psychische aandoeningen. Ze gingen er
althans minder vaak mee naar de huisarts.
Het ziekteverzuim onder boeren is de helft van het landelijke
ziekteverzuim en uitval door psychische klachten (zoals burn-out en
overspannenheid) is onder boeren wonderbaarlijk laag. Ondanks een waslijst aan
energieslurpende beslommeringen als hoge werkdruk, knellende regelgeving, lage
prijzen, schaalvergroting, somber toekomstperspectief, opvolgingsproblemen en
dierziektes.
Hoe komt het dat boeren het zelden laten afweten? Esther
Hartman, en Marjan Gorgievski deden - onafhankelijk van elkaar - onderzoek:
1. Boeren hebben geen collega's en chefs. Conflicten met collega's en
chefs zijn onder werknemers een belangrijke oorzaak van het psychisch
ziekteverzuim.
2. Doordat boeren vaak voor zichzelf of in een maatschap werken, hebben
ze veel autonomie. Ze kunnen zelf beslissen wat ze wanneer en op welke manier
doen.
3. Werken met levende dieren of je planten zien groeien, geeft een extra
dimensie, vertelden boeren keer op keer aan Hartman. Ze genieten ervan hun
producten te zien groeien.
4. Boeren zijn opvallend bevlogen en hebben heel veel energie,
constateert Gorgievski. 'Ze voelen zich vitaal, raken in een roes en vinden de
inhoud van hun werk heel interessant.' 'Het zijn allemaal vakidioten', zegt ook
Hartman, 'vaak van vader op zoon. Ze zijn trots op hun bedrijf, ze leven er echt
voor.'
5. Boeren hebben veel variatie in hun werk. Sleur of verveling slaat niet
gauw toe.
6. Het leven op het platteland is idyllisch, minder gejaagd, er is veel
leefruimte en rustgevende natuur. Tal van onderzoeken wijzen uit dat een groene
omgeving een prettiger gevoel en minder gezondheidsklachten geeft. Volgens het
Nivel beoordeelt eenvijfde van de plattelandsbewoners zijn gezondheid als matig
tot slecht, van de stadsbewoners oordeelt ruim een kwart negatief over zijn
gezondheid.
7. Boeren melden zich niet om een kleinigheidje ziek. Hartman: 'Doorgaan,
niet zeuren - het bedrijf moet toch door?' heb ik veel van boeren gehoord.
Tussenstukken:
Veel boeren nemen een borrel als ruggensteun
... Slechts 3 procent van de boeren meldt zich voor enkele
maanden ziek om psychische redenen. Ondanks een waslijst aan energievretende
beslommeringen als hoge werkdruk, knellende regelgeving, lage prijzen,
schaalvergroting, somber toekomstperspectief, opvolgingsproblemen en
dierziektes. De klachten spelen bovendien alleen tijdens een periode van
concrete problemen, daarna zijn ze weer verdwenen, zegt Marjan Gorgievski,
verbonden aan de Erasmus Universiteit en gepromoveerd op het welbevinden en de
financiën van boeren. Esther Hartman, gepromoveerd op arbeidsongeschiktheid
onder boeren, bevestigt dit. Een piek onder de varkenshouders daalde na de
varkenspest onmiddellijk weer naar het vertrouwde lage niveau. ...
'Als ik een rotdag heb, ga ik lekker de polder in'
Wie: Theo van Leeuwen (53)
Is: melkveehouder (35 koeien) en kaasmaker
Werkt: 60 uur per week
... Wij hebben ook zorgen, maar ik kan me niet voorstellen hoe
overspannen zijn voelt. Een boer heeft het geluk dat 'ie lekker naar buiten kan.
Als ik een rotdag heb, kan ik altijd wel iets vinden wat ik leuk vind: even de
polder in, schapen tellen en geen gelul aan je kop.'
Red.: Dat dit iets is dat nog redelijk breed beseft wordt,
bleek toe de KRO een programma met veel boerenleven op de buis bracht. Vooraf
dacht "men", dat wil zeggen: schrijvend en commentariërend dus intellectueel
Nederland, niet dat het veel zou worden (let op de eerste kopregel):
Uit:
VARA TV Magazine, nr. 19-2006, door Cindy Hoetmer
Succes zoekt verklaring | KRO's kijkcijferhit
Trekker
Onbeholpen boeren. Echte liefde. Een beetje leedvermaak. Yvon Jaspers. Maar
dan nog: waarom doet Boer zoekt vrouw het zo goed?
Een goed idee hoeft in eerste instantie helemaal niet als een goed idee te
klinken. Boer zoekt vrouw gaat ongewijzigd het tweede seizoen in. Deze
keer hebben zich tweehonderd nieuwe boeren aangemeld, een verdubbeling van vorig
seizoen. Boer zoekt vrouw was dus een goed idee. Mijn god, wat was het
een goed idee. Maar wie had kunnen bedenken dat dit een kijkcijferkanon zou
worden. Het format klinkt bijna net zo onnozel als Dancing with the stars,
waarvan ik dacht, stijldansen? Dat is toch wat ze op de bejaardensoos doen. Maar
dat ligt waarschijnlijk aan mij, ik had het succes van de flippo, de
post-it-memo en de Ketchup Song ook niet zien aankomen.
Niet alleen was Boer zoekt vrouw het - na sport - best
bekeken programma van vorig jaar, men bekijkt het, net als het eerder genoemde
Dancing with the stars, graag in groepsverband (ook onderzocht). Tapje
uit de Beertender, blokje kaas erbij en gezellig met z'n allen meeleven met de
boeren en hun eventueel toekomstige levensgezellinnen. Komt in de beste families
voor. Maar waarom vinden we Boer zoekt vrouw zo leuk? Is het
uitlachtelevisie?
Niet echt. Hoewel datingprogramma's het doorgaans wel van een
zeker leedvermaak moeten hebben. Zo was (lang geleden) het hoogtepunt van de
überdatingshow Op goed geluk, gepresenteerd door Carry Tefsen, altijd het
moment dat de winnaars terugkwamen en los van elkaar werden aangemoedigd
onaardige dingen over de ander te vertellen. Ik durf te wedden dat uit dit
programma nooit een solide relatie is ontstaan, wat volgens mij ook geldt voor
de meeste andere datingprogramma's, waar het juist meer lijkt te gaan om ruzie
en onbegrip.
Bij Boer zoekt vrouw daarentegen hebben drie van de
tien boeren een vrouw gevonden.
Niet zomaar een scharrelkippetje, maar een De Absolute Ware Liefde. Kom daar
maar eens om in het echte leven, zeker als boer. Het zijn namelijk niet zulke
goede versierders, boeren. Kort van stof zijn ze. En nogal aards. 'Wat zoek je
in een vrouw?' vraagt Yvon er eentje. 'Nou, alles drop en dran en niets te
veel,' antwoordt de boer boers terwijl hij een klap geeft op de kont van een van
zijn dikbilkoeien. Ze drukken zich onhandig uit: 'Ik voel me aangetrokken tot
dieren.' Weer een andere: 'Ik ben de prins op de groene trekker!'
Desondanks willen de vrouwtjes wel. Het lijkt ze niet te
deren dat boeren vroeg opstaan en met mest werken, ze sturen postzakken vol
brieven met lipstick kusjes en lopen hard van stapel. Trouwen willen ze. ...
... Ze zijn
allemaal uit de Nederlandse klei getrokken, zoals we dat graag zien. Maar het
unique selling point van Boer zoekt vrouw is dat het echt is.
Ontwapenend eerlijk zijn ze. Boeren zeggen het zoals ze het bedenken. Het geheim
van een goede relatie volgens een boer? 'Dat je goed met mekaar om kan gaan'.
Red.: De intellectueel een gruwel, zo'n laatste zinnetje - zie
bijvoorbeeld hier
.
Naar Alfa en bèta denken
,
Psychologie
lijst
, Psychologie overzicht
, of
site home
.
|