De Volkskrant, 22-07-2017, door Tonie Mudde .2010


Hoe drumstokjes stemmen temmen

Artsen over de patiŽnt die hun kijk op het vak ingrijpend veranderde.


Iris Sommer (46), hoogleraar psychiatrie aan het UMC Utrecht: 'Hij hoorde al jŠren stemmen, van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat. 'De verrassing komt vanavond', zei de stem in zijn hoofd dan, op een dreigende toon die wel duidelijk maakte dat het geen feestpakket zou zijn.

'Steven was een van de proefpersonen bij mijn promotieonderzoek, nu bijna twintig jaar geleden. Ik wilde ontdekken wat er in de hersenen gebeurt van mensen die stemmen horen. Het was behoorlijk fundamenteel onderzoek, maar toen ik hem ontmoette veranderde mijn rol langzaam maar zeker.

'Wachten tot de MRI beschikbaar is; dat was vaak het moment waarop we eens rustig konden praten. Steven is een welbespraakte historicus, van mijn leeftijd, ook hoogopgeleid, ook geÔnteresseerd in muziek en Utrechtse bandjes; zulke dingen scheppen een extra band. Tegelijkertijd leefden we in totaal verschillende werelden. In die van mij heerste rust. In die van hem ogenschijnlijk ook - hij kon zijn stoornis goed verborgen houden - maar in zijn hoofd klonk onafgebroken die rotstem, die hem uitschold, bang maakte.

'Ik wil jou niet alleen bestuderen, ik wil jou ook hťlpen. Dat was de kentering die daar plaatsvond in mijn leven.

'Als mensen een verhaal vertellen, is de linkerhelft van hun brein actief en de rechterhelft stil. Bij mensen die stemmen horen, krijgt rechts ineens babbels. Je kunt die stemmen proberen te onderdrukken met antipsychotica, maar die helpen niet bij iedereen. Bij Steven bleven de stemmen ondanks medicatie. Bij een buitenlands congres raffelde ik mijn eigen praatje af om op tijd te zijn bij de lezing van Ralph Hoffman, een hoogleraar van Yale die succes boekte door de hersenen te stimuleren van mensen die stemmen horen.

'Bij deze techniek, TMS, probeer je met een magnetisch veld als een soort stoorzender ongewenste hersenactiviteit bij te sturen. Bijwerkingen zijn er amper, je voelt bij de behandeling alleen tikjes tegen je schedel. Ik raakte zo enthousiast dat ik met gezin en hond naar Yale vertrok. Nog steeds probeer ik mensen te helpen die stemmen horen, nu als hoofd van de stemmenpoli van het Hersencentrum van UMC Utrecht. Steven zie ik daar ook nog regelmatig: hij werkt bij ons als ervaringsdeskundige, om andere patiŽnten te helpen hun stemmen te temmen.

'We weten inmiddels veel meer over de werking van TMS. Het slechte nieuws is: het is geen oplossing voor alle mensen die stemmen horen. Maar het goede nieuws is dat deze therapie voor een deel van de mensen een wereld van verschil betekent, en Steven is een van hen. Hij hoort nog wel stemmen, maar veel minder dan voorheen.

'Steven drumt in een band, en tijdens die optredens is de stem opvallend stil. Misschien heeft dat ook wel iets te maken met hoe het horen van stemmen werkt in de hersenen. Bij praten is de linkerkant van het brein actief, maar bij zingen gaat de rechter hersenhelft meedoen. En dat terwijl rechts ook zo actief is bij mensen die stemmen horen. We hebben net een onderzoeksvoorstel geschreven om te kijken of zangtherapie kan helpen tegen stemmen horen, doordat je al zingend het rechterdeel van het brein dermate inspant dat de stem er niet meer tussen kan komen.

'Stemmen horen is extreem vermoeiend, dus het zal best moeite kosten mensen te motiveren om te gaan zingen. Misschien dat Steven hier weer een rol bij kan spelen, met of zonder drumstel.'


Tussenstuk:
Iris Sommer
Geboren 1970 in Roermond

Is
Hoogleraar psychiatrie aan het UMC Utrecht (vanaf september UMC Groningen)

Opleiding
Onder meer VU en UMC Utrecht

En
Auteur van onder meer Haperende hersenen (Uitgeverij Balans)


Web:
Drummend temt Steven de stemmen in zijn hoofd

Die ene patiŽnt: hoogleraar psychiatrie Iris Sommer over Steven

Artsen over de patiŽnt die hun kijk op het vak ingrijpend veranderde.
TT:
Ik wil jou niet alleen bestuderen, ik wil jou ook hťlpen. Dat was de kentering in mijn leven
TMS kan een wereld van verschil betekenen voor mensen die stemmen horen
Steven drumt en tijdens optredens is de stem opvallend stil



Naar Psychologische praktijktips , Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]