Bron bij Psychologische praktijktips, zelfonderzoek

Onderstaand een recensie van een therapeut die de methode van het zelfonderzoek in het extreme doorvoert. Indien de attitude van de cliŽnt het toelaat, een prima werkende techniek:


De Volkskrant
, 18-02-2006, boekrecensie door Simone de Schipper

Je bent een versleten bejaarde


Ik kijk dwars door je heen. Provocatieve technieken om mensen te doorgronden. Zo'n titel maakt nieuwsgierig. Daarvoor is de auteur psycholoog genoeg. Zeker als zijn voorwoord en de achterflap beloven dat wie de technieken goed hanteert, als helderziende wordt ervaren.


Maar zo makkelijk om op een feestje de slimme ziener uit te hangen is het toch niet. Het vereist veel oefening, en de vele dialogen in het boek lenen zich niet voor feesten en partijen. Ze zijn afkomstig uit de psychologische praktijk van Wijnberg, waar hij de provocatieve psychotherapie beoefent; hij daagt zijn cliŽnten uit door - onder andere - zwakke punten tot in het belachelijke uit te vergroten. Geen warm bad waarin de cliŽnt zich kan wentelen, maar de noodzaak om zelf te relativeren, zich te verweren of plannen eindelijk uit te voeren dan wel te laten varen.

Dat gaat bijvoorbeeld zo. Als iemand zegt de laatste tijd tot weinig te komen, antwoordt Wijnberg: je bent een doorgezakte slampamper. Als hij beaamt dat hij zich inderdaad voelt alsof hij nergens voor deugt, resumeert Wijnberg na enkele andere klachten: je bent een versleten bejaarde die alvast oefent met dement zijn. Goed als zelfgekozen psychotherapie, maar geen feestelijke binnenkomer.

Wel geeft het boek, net als zijn vorige boeken, een kijk in de provocatieve keuken. En bruikbare ideeŽn. Traagheid, zweverigheid of irritant gedrag kan worden bestreden door nůg trager/ zweveriger/ irritanter te reageren.

Een bekende die je altijd arrogant probeert te diskwalificeren: underdog spelen en meer dan gelijk geven. Dan blijft er niets van zijn machtsgreep over. Als een nieuwe cliŽnt meteen vraagt of een uurtje wel genoeg is 'om iets zinnigs te doen', dan antwoordt Wijnberg: 'Nee, een uurtje is niks natuurlijk. Maar de veel belangrijkere vraag is of ik, met mijn krakkemikkige opleiding, Łberhaupt wel iets zinnigs kan doen.'

Voor feestjes is de tip in zijn voorwoord nog het best. Zeg tegen een vreemde dat u aan hem ziet dat hij een dubbelleven leidt. Alle kans dat hij schrikt en met gedempte stem vraagt hoe je dat weet. Wat je in ieder geval niet antwoordt, is dat je gewoon een universele waarheid uitspreekt: iedereen leidt in wezen een dubbelleven. Eťn voor de buitenwereld en ťťn in de binnenwereld. Mensen zien zichzelf en hun eigen gevoelens als uniek, zegt Wijnberg, maar de meest persoonlijke gevoelens zijn juist universeel. En daar kun je je voordeel mee doen.

Overigens drukt Wijnberg de lezer op het hart om de trucs nooit te misbruiken om iemand een hak te zetten of te kleineren, maar altijd vanuit de basishouding van lachende betrokkenheid. Voor een psychotherapeut is dat logisch. Maar de gelegenheidsziener op een feestje heeft dan natuurlijk een probleem. Voor je het weet legt die collega van de jarige zijn ziel en onzaligheid bloot, te beginnen bij de keer dat hij op de kleuterschool tegen de grond werd gedrukt door twee klasgenootjes. Zonder dat je na een uur kunt zeggen: helaas, het is tijd, we moeten afronden.

Jeffrey Wijnberg: Ik kijk dwars door je heen, Scriptum; 127 pag.; 18,95 ISBN 90 5594 4300


Terug naar Psychologische praktijktips , Psychologie lijst , Psychologie overzicht , Algemeen overzicht  , of naar site home .
 

[an error occurred while processing this directive]