De Volkskrant, 21-07-2012, van verslaggeefster Malou van Hintum 23 jul.2012

Als de ene identiteit een moord pleegt, weet de andere dat best

Tussentitel: DIS-patiŽnten zijn ervan overtuigd echt niets te weten

Mensen met DIS (dissociatieve identiteitsstoornis) zeggen dat hun ene identiteit niet altijd weet wat hun andere meemaakt. Behandelaars gaan er vanuit dat dat klopt. Ten onrechte, blijkt uit onderzoek van de Groningse klinisch psycholoog Rafaele Huntjens, waarover ze in PLoS ONE publiceerde. Als de ene identiteit een moord heeft gepleegd, weet de andere dat waarschijnlijk ook.

Het autobiografisch geheugen bij DIS was wereldwijd tot nu toe nog maar bij twee patiŽnten onderzocht. De stoornis is controversieel. Volgens de ene opvatting zouden mensen met DIS simulanten zijn die gewoonweg liegen over kennis die ze hebben. Volgens de andere ontwikkelen mensen DIS al op jonge leeftijd als reactie op traumatische ervaringen. In dat laatste geval zou sprake zijn van twee gescheiden geheugensystemen.

Klinisch psycholoog Huntjens wilde weten of dat laatste inderdaad het geval is. Ze vroeg 9 DIS-patiŽnten de persoonlijke voorkeuren en geschiedenis op te schrijven van beide identiteiten. Vervolgens moesten ze vanuit de ene identiteit vragen beantwoorden over de andere. De DIS-patiŽnten lieten daarbij verschillende vragen onbeantwoord: ze wisten het gewoon niet.

Vervolgens vroeg Huntjens haar proefpersonen vanuit elke identiteit te reageren op willekeurige woorden die ze eerst uit hun hoofd hadden geleerd, en op woorden die bij een van beide identiteiten hoorden. Het blijkt dat DIS-patiŽnten vanuit de ene identiteit woorden herkennen die bij de andere hoorden.

'Er is niets mis met het geheugen van DIS-patiŽnten,' concludeert Huntjens, 'ook al zeggen ze zelf dat ze de informatie echt niet kennen. Dat betekent niet dat ze liegen. Ze zijn er gewoon van overtuigd dat ze het niet weten, en daarom halen ze die kennis niet vrijwillig op. Maar als wij ze vragen of ze informatie herkennen, blijkt dat wel degelijk het geval.'

Dat opent nieuwe perspectieven voor behandeling, zegt ze: 'Nu zijn deze mensen vaak tientallen jaren onder behandeling, met als enig effect stabilisatie van de symptomen. Op grond van mijn onderzoek denk ik dat DIS vergelijkbaar is met complexe PTSS, en dus ook op die manier behandeld kan worden.'

Een andere vraag is of mensen met DIS die een misdaad hebben gepleegd, nog kunnen wegkomen met de mededeling 'ik weet er niets van'. Huntjens: 'Ik ben ervan overtuigd dat mensen niet simuleren, en denken dat ze ťcht niets weten. Geheugendetectie kan uitwijzen of dat klopt. Welke gevolgen het moet hebben als blijkt dat iemand wel persoonlijke kennis heeft over een misdrijf, is weer een andere vraag. Daarop heb ik geen antwoord.'




Naar Psychologische krachten, compatimentalisatie  , Psychologische krachten  , Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]