 |
Uit: de Volkskrant, 09-06-2007, door Peter Giesen Brein | Neurologische beperkingen kunnen volgens promovendus herinneringen vals maken Je geheugen is een bedrieger Sommige mensen lijden aan een misleidend geheugen. Bijvoorbeeld rechercheurs zouden daar rekening mee moeten houden. Het geheugen wordt vaak vergeleken met een computer, waarin herinneringen worden opgeslagen en opgeroepen. De metafoor is verleidelijk, maar onjuist, zegt Maarten Peters, experimenteel psycholoog aan de Universiteit Maastricht. ‘Een herinnering wordt niet als een geheel opgeslagen in de hersenen, maar in allerlei kleine stukjes, die ook in verschillende delen van de hersenen terechtkomen. De visuele aspecten van een herinnering zitten ergens anders dan de auditieve’, aldus Peters. ... Peters constateerde dat gezonde proefpersonen geheugenfouten maakten door een gebrekkig functionerende ‘inhibitie’ en een zwak werkgeheugen. Inhibitie is het vermogen om irrelevante informatie te onderdrukken. ... Red.: Inhibitie is de normaal werkende vorm van het proces dat in zijn extreem tot compartimentalisatie leidt. Compartimentalisatie kan ook door ongevallen worden veroorzaakt: Uit: De Volkskrant, 20-12-2008, door Frans Verstraten Onze automatische piloot Het jaar zit er bijna op, en dus kunnen de balansen worden opgemaakt. ... Voor de bespreking van de wetenschappelijke hoogstandjes wordt gelukkig steeds meer plek ingeruimd, al wordt de human interest vooral gevoerd door sensatie en minder door vooruitgang. Zo gaat er vast weer veel aandacht uit naar de hype rond de ‘onbewuste’ processen in ons brein. ... Nu weten breinwetenschappers al lang dat veel van de informatieverwerking in ons brein zich buiten het bereik van onze aandacht en bewustzijn afspeelt. Al werd dat pas duidelijk door de bizarre consequenties van een ongeluk. ‘DF’, een jonge vrouw, meldde zich enige decennia geleden bij onderzoekers van de Universiteit van St. Andrews in Schotland, met een visueel probleem. Door een koolmonoxidevergiftiging functioneerde een deel van haar hersenen niet meer en waren uitspraken over hoe voorwerpen eruitzien onmogelijk geworden. Tijdens een diner met wetenschappers werd haar gevraagd naar kenmerken van een wijnglas: lag het glas plat op de tafel of stond het rechtop? DF kon dit soort vragen niet beantwoorden. Maar wat schetste de verbazing, DF hielp vervolgens wel mee met het afruimen van de tafel, waarbij zij de glazen gewoon oppakte en naar de keuken bracht. Ze leek nagenoeg blind als je haar vroeg om een object te beschrijven, maar kon vervolgens wel een actie op dat voorwerp uitvoeren. De verklaring voor dit verschijnsel zijn twee kanalen (paden) in ons brein die ons van informatie voorzien. Een bewust kanaal dat ons informeert over ‘wat’ iets is. Bij DF is een deel van dit kanaal kapot en daardoor kan zij geen uitspraken doen over objecten. Het andere kanaal geeft ons vooral informatie over de ruimtelijke zaken als waar objecten zich bevinden en hoe onze positie in de ruimte is. Dit pad heeft alles met ruimtelijke acties te maken en wordt ook wel het ‘waar’ kanaal genoemd. Dit kanaal is bij DF gewoon functioneel, dus afruimen van een tafel, wat een actie in de ruimte is, vormt geen probleem. ... Red.: Dit soort verschijnselen kunnen dus ook zonder duidelijk zichtbare oorzaak ontstaan: Uit: De Volkskrant, 27-10-2011, door Loes Reijmer Tbs'er Tony lijkt normaal Niet alle tbs'ers zijn wild om zich heen slaande verkrachters, toont Gouden Kalf-winnares Mensink. 'Ik ben Antonie, 43 jaar, timmerman van beroep. Ik heb een gezin met een kind', antwoordt Tony H. als de psychiater hem vraagt zich in een paar zinnen voor te stellen - zoals kandidaten in televisiequizzen dat doen. Maar al in de eerste minuten van Tony - een observatie in het Pieter Baan Centrum blijkt hij niet de conventionele huisvader te zijn die zijn antwoord doet vermoeden. 'Weet je waarom je hier bent?' vraagt een begeleider nadat Tony het busje van de Dienst Justitiële Inrichtingen is uitgestapt en wordt onderworpen aan een lichamelijk onderzoek. 'Ze zeggen dat ik bij een overval betrokken ben. Ik zal er zijn geweest, maar mijn geest was er niet. Eerlijk: ik ga niet naar buiten met de intentie een overval te plegen met mijn zoon.' ... Red.: Van dit extreem naar het gewone geval inhibitie bestaan natuurlijk een continu doorlopend spectrum van gevallen. Het volgende voorbeeld was natuurlijk altijd al bekend, maar de redactie ontschoten als relevant: Uit: De Volkskrant, 07-04-2012, ingezonden brief van Marije van Beilen, neurowetenschapper Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK), Universitair Medisch Centrum Groningen 'Ga maar eens in Lourdes kijken' Het artikel 'Wonder lijkt stoornis: verlamming door psychische overbelasting'
(Sport, 3 april) suggereert dat de conversiestoornis een psychische oorzaak
heeft. De conversiestoornis kan echter ook voorkomen zónder psychologische
spanningen. Red.: En waar het voorkomt dat op deze manier het bewegingsapparaat wordt afgesloten, is het voor de hand liggend dat het voor hogere hersenfuncties veel makkelijker gaat en dus veel meer voorkomt. Naar Psychologische krachten 
, Psychologie
lijst
 , Psychologie overzicht
, of site home
. |
|
|