De Volkskrant, 12-11-2011, door Malou van Hintum 13 nov.2011

Tussen de oren

Depressie is ook lichamelijk

Psychiatrische ziekten zijn niet alleen aandoeningen van de geest, maar ook van het lichaam. Op een symposium afgelopen woensdag aan het UMC Utrecht spraken wetenschappers over het verband tussen schizofrenie, bipolaire stoornissen en depressie, en verstoringen van het auto-immuunsysteem.

Hiervoor zijn diverse aanwijzingen, vertelt Lot de Witte, een van de sprekers en psychiater in opleiding aan UMC Utrecht. 'Bij mensen met schizofrenie komen meer auto-immuunziekten in de familie voor. Daarnaast is de ziekte geassocieerd met afwijkingen in genen die betrokken zijn bij het immuunsysteem. Ook zijn er veranderingen gevonden in bepaalde cytokines (proteÔnes die een rol spelen bij de afweer) in het hersenvocht en bloed van patiŽnten.'

Studies hebben inmiddels laten zien dat de ontstekingsremmende middelen Celetoxib en aspirine een mild, positief effect hebben op de psychotische symptomen van mensen met schizofrenie. De Witte: 'Mensen werden niet klachtenvrij en niet iedereen reageerde op dezelfde manier. Maar gemiddeld genomen zagen de onderzoekers wel een zichtbaar effect op de groep als geheel. Het is mogelijk dat een sterker anti-inflammatoir middel zoals Prednison nog meer effect zou hebben, dat weten we nog niet.'

Een falend auto-immuunsysteem zal niet de enige biologische oorzaak voor schizofrenie zijn, zegt De Witte. 'Daarbij spelen mťťr processen een rol. Vergelijk het met griep, dat is een vergaarbak van infecties. Schizofrenie is op een vergelijkbare manier een vergaarbak van processen in de hersenen en daarbuiten.'

De Witte zelf onderzoekt of in het hersenvocht en het brein van patiŽnten met schizofrenie virussen zitten, en of die een rol spelen bij het ontstaan van de ziekte. 'Daarnaast wordt in het UMC Utrecht met behulp van een PET-scan van het brein ook gekeken naar microglia, cellen van het immuunsysteem in de hersenen die bij gezonde mensen niet actief zijn, maar bij mensen met schizofrenie wel.'

Dat het immuunsysteem een rol speelt bij psychiatrische ziekten, verbaast De Witte niet: 'Als we dieren inspuiten met bepaalde moleculen die op ziekteverwekkers lijken, zien we dat hun gedrag verandert. Daarnaast weten we dat lichamelijke ziekten ook psychische symptomen kunnen veroorzaken.

'Neem bijvoorbeeld een flinke griep, die gepaard gaat met gevoelens die mensen tijdens een depressie ervaren, zoals lusteloosheid, vermoeidheid, minder eetlust en je down voelen. Terwijl griep in je lichaam zit, heeft deze infectie wel zulke effecten op je brein. Dat het lichaam een wisselwerking heeft met de hersenen, lijkt me daarom wel duidelijk.'



IRP: 


Naar Psychologische krachten  , Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]