De Volkskrant, 28-08-2013, van verslaggeefster Wil Thijssen .2010

'Agressief door antidepressivum'

Moorden door daders die antidepressiva slikken en plotseling door het lint gaan roepen de vraag op of er een oorzakelijk verband is. Volgens de Radboud Universiteit Nijmegen wel.


Tussentitel: In de VS worden dergelijke moorden 'Prozac killings' genoemd

De Radboud Universiteit Nijmegen heeft bij een gedetineerde man een 'duidelijk significant verband' aangetoond tussen de inname van het antidepressivum paroxetine en agressief gedrag. Het onderzoek is verricht op last van het gerechtshof in Leeuwarden. Het is voor het eerst dat rechters het verband lieten onderzoeken tussen het antidepressivumgebruik van een veroordeelde en zijn extreme geweldsdelicten.

De gedetineerde, Ids I., heeft in februari 2008 in het Friese Harkema zijn ex-vrouw, haar nieuwe partner en, in een buurdorp, diens ex-vrouw neergeschoten. De man is in verwarde toestand aangehouden door de politie en zegt zich het schietincident niet te kunnen herinneren. Uit forensisch onderzoek blijkt dat hij paroxetine had geslikt. Hij is veroordeeld tot een celstraf van 24 jaar.

Enkele weken eerder had I., eveneens na het slikken van paroxetine, geprobeerd zijn vrouw met de band van haar badjas te wurgen. Zijn huisarts schreef hem vervolgens een ander kalmerend middel voor. Buiten deze delicten staat I. niet als agressief te boek. Het wapen waarmee hij schoot was een verzamelaarsobject uit de Eerste Wereldoorlog.

I. is in de Pompekliniek in Nijmegen onderzocht. Zijn advocaat, Alie Westerhuis, verzocht het hof om het onderzoek nadat de rechtbank dit had afgewezen. Westerhuis heeft het 50 pagina's tellend rapport als bewijsstuk ingediend in het hoger beroep en zet in op vrijspraak. I. zit nu 6 jaar vast.

Moorden door daders die antidepressiva slikken en plotseling 'door het lint gaan' worden in de VS 'Prozac Killings' genoemd. Tot dusver zijn in zulke strafzaken uitsluitend getuige-deskundigen gehoord over een mogelijk oorzakelijk verband. Verdachten worden uiteenlopend volledig of minder toerekeningsvatbaar verklaard.

Alasam S., de asielzoeker die in maart werd veroordeeld voor de moord op zijn vriendin en een politieagent in Baflo, slikte eveneens paroxetine. Hij sloeg zijn vriendin negen keer met een brandblusser op haar hoofd, doodde de agent met diens eigen dienstpistool en schoot daarna op willekeurige voorbijgangers. S. is volledig toerekeningsvatbaar verklaard en veroordeeld tot 28 jaar cel.

Voormalig stewardess Elzelien K. vermoordde in 2008 schijnbaar zonder aanleiding haar dochter en echtgenoot. Zij was kort daarvoor begonnen met het slikken van paroxetine. Na het raadplegen van zeven deskundigen oordeelde de rechtbank dat het middel 'ontremmend' werkt, wat bij de moorden 'een zekere rol' zou hebben gespeeld. K. is verminderd toerekeningsvatbaar verklaard en veroordeeld tot 7 jaar cel.

Ids I. is in Nijmegen gedurende twee maanden 'dubbelblind' onderzocht; zowel hij als zijn onderzoekers wisten niet op welke dagen I. paroxetine, een ander antidepressivum of een placebo kreeg toegediend. De testdagen waarop de gedetineerde paroxetine kreeg, vertoonde hij onmiskenbaar stemmingsverstoringen, boosheid en ontremd gedrag, luidt de conclusie. De gedragsveranderingen vertoonde hij 4 tot 8 uur na inname - dezelfde periode als waarvan sprake was op de dag van de schietpartij.

Paroxetine wordt onder verschillende merknamen verkocht, zoals Seroxat en Paxil. Het middel regelt in de hersenen de hoeveelheid serotonine, een stof die een rol speelt bij emoties. Deze antidepressiva worden vaker in verband gebracht met agressief gedrag en su´cide, maar over een oorzakelijk verband bestaat in de wetenschap grote onenigheid. Als dat er al is, zou het om een zeldzaamheid gaan.

Bij het Nederlands Bijwerkingen Centrum Lareb zijn sinds 2001 24 meldingen van agressie na antidepressivumgebruik geregistreerd. De Radboud Universiteit concludeert dat agressie tijdens het gebruik van antidepressiva weliswaar zeldzaam is, maar dat een verband met extreme geweldsdelicten 'niet is uit te sluiten'.



Red.: 



Naar Beslissingen , Psychologie lijst , Psychologie overzicht , of naar site home .
 

[an error occurred while processing this directive]