DePers.nl, 25-02-2012, column door Marcel Hulspas .2010

De pornificatie van de PvdA

Zelfs op het laatste moment kon Job Cohen zijn afkeer niet verbergen. Met zichtbare tegenzin nam hij plaats tegenover het verzamelde journaille. Hij kan, zo vertelde hij, niet functioneren in 'deze politieke werkelijkheid'. Daarom stapte hij op.

Toen een journalist vervolgens vroeg wat dat was, die 'politieke werkelijkheid', luidde zijn antwoord: 'Kijk om u heen.' En daarmee was alles gezegd. Zijn standpunten waren nooit het nieuws. Daar had nooit iemand naar gevraagd. Zijn blunders waren het nieuws. Dáárover kon iedereen het dagenlang hebben. En tot slot, zijn afgang. Ook dat was weer nieuws.

Dat is de politieke werkelijkheid waaraan Cohen niet kon wennen. Waarbinnen hij niet kon functioneren. En dus vertrekt hij. Zijn zetel wordt straks ingenomen door Myrthe Hilkens. Een journalist, nota bene. Iemand die heel even boven kwam drijven met een boekje over de 'pornificatie van de samenleving'. Een al lang geleden vergeten tuttenhype. Dat was toen nieuws. En dat is nu genoeg voor een Kamerzetel. Dat is de politieke werkelijkheid.

Hoe nu verder? Vier keurige mensen hebben zich kandidaat gesteld. Drie mannen, en één vrouw. Want er moet een vrouw bij. Mooi gebaar van Albayrak, maar ze heeft, naast vakmanschap, weinig te bieden. Tijdens de afgelopen horrormaanden bleef ze Cohen door dik en dun trouw. Ze ruikt te veel naar vroeger.

Een van de heren dan maar? De afgelopen dagen heeft vrijwel elke krant een lijstje gemaakt waaraan de nieuwe leider moet voldoen. Niet te links, want die Spekman doet al zo links. Dat schrikt de brave burger af. Niet te jong, want de partij moet traditie uitstralen, en kan zich geen blunders permitteren.

Niet eigenzinnig, want de partij en de fractie moeten straks eenheid uitstralen. Samson met z'n Greenpeace-verleden is te links; Van Dam is een aardige knul maar te jong en onervaren; Plasterk is te eigenzinnig. Da's zo'n typische slimme bèta die zijn eigen redenering al te gemakkelijk voor de enig juiste aanziet.

En dan zijn er de stilistische eisen. Wat dat betreft, daarover waren alle media het eens, heeft de PvdA een enorme achterstand in te lopen. De nieuwe leider moet weerwoord geven op Wilders. Niet keurig achteraan aansluiten bij de interruptiemicrofoon, maar gelijk naar voren! Liefst met leuke oneliners waar het volk vervolgens de hele dag nog gniffelend aan terugdenkt. Dat moet het verval keren.

En dan is er die andere tegenstander: de SP. 'De PvdA moet vooral goed naar concurrent SP kijken,' luidde het advies van de NRC dinsdag. Volgens die krant was Roemer erin geslaagd de oppositieleider te worden 'door zijn charismatische uitstraling, humor en verbale kwaliteiten.'

Om met Roemer te beginnen. De man is absoluut niét charismatisch. Hij heeft de uitstraling van een gezellige buurtslager. Hij heeft beslist géén gevoel voor humor (kent iemand een Roemer-mop?), en zijn enige verbale kwaliteit is dat hij keurige Nederlandse zinnen produceert.

De man is een hype. En iedereen kan zich nog het moment herinneren waarop die hype inzette. Dat eerste televisiedebat met Balkenende en Cohen, waarbij Roemer voor het eerst in de schoenen van Marijnissen stond. Iedereen wist toen al dat Cohen ongeschikt was voor de rol van oppositieleider.

Maar of die gezellige dikkerd dat zou kunnen zijn... hij moest nog bewijzen dat hij in de schaduw kon staan van Jan Marijnissen. Groot, héél groot was de opluchting toen Roemer in dat verder oersaaie debat zowaar een grapje probeerde over de ruziënde Balkenende en Cohen, die eigenlijk allang getrouwd waren. Het was een flauwe opmerking, keurig ingestudeerd, maar sindsdien wordt Roemer alom geprezen als een politiek talent.

Goed, hij maakt geen blunders. Maar om de misère van de PvdA te keren, hoef je Roemer echt niet te imiteren. Je mag hooguit hopen dat de media je, net als hem, uit pure opluchting tot 'talent' verheffen.

En dan is er die eis dat de nieuwe PvdA-leider de PVV van repliek moet kunnen dienen. Een zeer begrijpelijk verlangen. Job had daar nooit zin in. Zo laag kon hij niet schieten. Andere politici probeerden het soms, en keerden huilend huiswaarts. Denk aan Jolande Sap met haar stekker-act.

Wie kan het wel? Het is de verkeerde vraag. Die opdracht 'van repliek dienen' is überhaupt verkeerd. De PvdA moet geen antwoord hebben op de PVV, zij moet de PVV dwingen antwoord te geven.

Actie is het enige dat telt. Het door alles en iedereen zeer betreurde Meldpunt leverde de PVV (in de peilingen) vier zetels op. Dan kun je de PVV wel minachten, maar de boodschap van de kiezers is duidelijk: men wil actie zien.

De oude politiek heeft afgedaan; verontwaardigde reacties uit die hoek bevestigen voor de kiezer alleen maar dat de PVV als enige tégen de oude politiek is. Ze bevestigen dat de PVV iets doét, waar anderen niks doen. Geert is een meester in het verzinnen van dat soort provocaties (oké, de koningin, daar moet je van afblijven.)

En we leven in een omgekeerde politieke werkelijkheid: tegenwoordig besteden we geen aandacht aan zaken omdat ze belangrijk zijn, maar worden zaken belangrijk wanneer iedereen er aandacht aan besteedt. En dus vullen Geerts provocaties de politieke agenda. Steeds maar weer provoceren, emotioneren, irriteren – dat is de politieke werkelijkheid waar Cohen een bloedhekel aan heeft.

Rutte reageert consequent niet, en komt daar voorlopig mee weg. Maar Cohen moest reageren, vond iedereen. Terwijl hij zag dat reageren de PVV alleen maar sterker maakte. Dat hij daarmee juist het boegbeeld werd van de alom geminachte oude politiek.

Ageren is de opdracht. De nieuwe PvdA-leider hoeft Roemer niet te imiteren, dat kan iedereen. Hij moet niet reageren op Geert – dat is ondankbaar werk dat een averechts effect heeft. Nee, hij zal zich de stijl van de nieuwe politiek eigen moeten maken. Hij zal regelmatig creatieve provocaties moeten afleveren, specifiek gericht op de thema's van Geert, en uitsluitend bedoeld om hem en andere partijen te dwingen om te reageren.

Geert is slecht in reageren. Denk aan dat interview waarin hij waarschuwde voor de SP. Die lullige, bangige Geert, dié moeten we vaker zien. Geert moet uit zijn twitter-tentje gelokt. En dat betekent: de PvdA moet platter, sneller, volkser worden, en mag géén boodschap hebben aan bureaucratische gevoeligheden. De partij moet shockeren, moet pornificeren. Naar de hel met de brave Haagse mores. Het gaat nu om iets veel belangrijkers: de toekomst van de sociaaldemocratie.


Red.:   En bèta is iemand die je vraagt hem de kaas te laten proeven als je beweert dat de maan van groene kaas is. Bijzonder eigenwijs, inderdaad ...
   Overigens zij alfa's natuurlijk nog veel eigenwijzer, in hun volharden dat de maan toch echt van groen kaas is ...

Naar Wetenschap lijst , Sociologie lijst , Sociologie overzicht , of naar site home .

[an error occurred while processing this directive]