Dit maakte minister Donner van Justitie dinsdag in de Tweede Kamer bekend. Volgens hem kan Euratom als werkmaatschappij van de Europese Unie niet voor een Nederlandse rechter worden gedaagd. Donner wees op de zogeheten Zetelovereenkomst die in 1961 met Euratom is gesloten. Daarin staat dat de organisatie immuniteit geniet op Nederlandse bodem.
    Hij vertrouwt erop dat Euratom zich voortaan netjes aan de regels houdt. Het bedrijf zou welwillend meewerken aan nieuwe afspraken. 'Van een vrijstaat is dus geen sprake', bezwoer Donner, die de zaak 'niet op de spits' wil drijven.
    Politieagenten constateerden in september 2003 dat Euratom zwaar giftige stoffen als zwavelzuur en zoutzuur verkeerd had opgeslagen. Donner ontkent dat er sprake was van 'Oost-Europese toestanden', zoals een betrokkene zaterdag in de Volkskrant meldde. Drie andere bedrijven worden wel vervolgd voor het plegen van milieudelicten op het reactorterrein. Donner was op de hoogte van de invallen.   ...

 
Red.:   Maar ook technisch is de zaak volkomen helder - voor wie enig technisch benul heeft, of bereid is om om iemand met enig technisch benul in te schakelen:


Uit: De Volkskrant, 11-12-2004, ingezonden brief van ir. P. Verberne (Hoogezand)

Flessen

Onder de kop 'Kernreactor Petten, nucleaire vrijhaven' een alarmerend artikel in de Volkskrant van 4 februari. Welke ernstige 'milieu-delicten' en 'Oost-Europese toestanden' worden er in vermeld? Naast niet nader aangeduide radioactieve stoffen (laboratorium-kleding?) in een zeecontainer en niet nader aangeduide giftige stoffen beschouwt het OM vooral als zeer ernstig de 'verkeerde opslag van gasflessen in de buurt van een kernreactor'.
       Dat wordt verder uitgesponnen op pagina 3 onder de kop 'Gasflessen slingerden rond bij reactor Petten' met de opmerking van een politieman die de gasflessen al over het terrein zag rondvliegen. Gesuggereerd wordt dat die gasflessen in bunkers zouden horen en een gevaar opleveren bij een kernreactor.
       Het lijkt mij verstandig dat verslaggevers zich van te voren wat oriënteren. Gasflessen staan vrijwel altijd in de buitenlucht en enig gevaar is daarvan niet te duchten. Het gevaarlijke verband met een kernreactor is me al helemaal niet duidelijk. Verder nog iets over rondslingerend meubilair en wat vaten zuur waarvan het gevaar mij ook niet duidelijk is in samenhang met de kernreactor.
       De vermelde milieudelicten hebben niets te maken met de aanwezigheid van een kernreactor. Hier past maar een predicaat: suggestieve en slechte verslaggeving.


Red.:   De in deze reactie nog als 'niet nader aangeduide' omschreven chemische stoffen blijken volgens de vervolgartikelen 'zwaar giftige stoffen als zwavelzuur en zoutzuur' te zijn. Zwavelzuur en zoutzuur zijn zware zuren die je huid verbranden bij contact, maar niet bijzonder toxisch zijn in de zin dat een aantal milligrammen damp al ernstige blijvende gevolgen voor de gezondheid heeft. Beide stoffen waren (en mogelijkerwijs zijn) bij de gewone drogist verkrijgbaar. Zwavelzuur zit (verdund) in oude loodaccu's die men vroeger gewoon met de hand bijvulde. Verdund zoutzuur wordt gebruikt bij de ontkalking van toiletten en dergelijke. De term 'zwaar giftig' is dus een ander voorbeeld van alarmistisch taalgebruik, dat in de context niet anders dan als tendentieus of propagandistisch kan worden omschreven.
    Waarschijnlijk had de Volkskrant-ombudsman zich wel van enig advies laten voorzien:
 

Uit: De Volkskrant, 11-12-2004, rubriek De ombudsman, door Thom Meens

Vervolging van een vrijhaven

Het belangrijkste nieuws op de voorpagina van de krant van afgelopen zaterdag was dat de kernreactor in Petten een 'nucleaire vrijhaven' is waar bij een inspectie in 2003 'Oost-Europese toestanden' zijn aangetroffen waartegen het Openbaar Ministerie niet kan optreden omdat het ministerie van Buitenlandse Zaken dat belemmert.
      De krant deed uitvoerig uit de doeken wat was aangetroffen. ... De krant schreef de informatie toe aan anonieme bronnen binnen justitie, aan documenten en 'ambtenaren'.
      Dinsdag reageerde het ministerie van Buitenlandse Zaken in de krant met een opmerkelijke ingezonden brief. De strekking was dat de verslaggevers zich schuldig hebben gemaakt aan eenzijdige berichtgeving, de reactie van Buitenlandse Zaken bewust niet hebben opgeschreven, en zo het departement ten onrechte hebben beticht van belemmering van de rechtsgang, terwijl dat slechts internationale verdragen naleeft.
      In de Tweede Kamer lieten bewindslieden die dag weten dat er van een nucleaire vrijhaven geen sprake is, dat Petten zich nu netjes gedraagt, ... Ook daarvan deed de krant verslag, maar pas op pagina vier.
      Dat alles geeft een raar beeld. De krant pakt groot uit met misstanden uit het verleden, zonder duidelijk aan te geven hoe de zaak nu is, plaatst een brief die leest als een rectificatie van de berichtgeving en zet de relativering van de regering op pagina vier. Dat is volgens de betrokken adjunct-hoofdredacteur een normale binnenlandpagina, maar dat neemt niet weg dat de alarmerende nieuwskoppen op pagina één stonden.
      Als lezer bekroop mij het gevoel dat de krant na het weekeinde een terugtrekkende beweging heeft gemaakt, het nieuws van zaterdag heeft afgezwakt.
       Dat zou niet terecht zijn, zeggen de verslaggevers. Want het was een gevaarlijk rommeltje en er wordt niet vervolgd, ...
       Toch heeft dat ministerie op minstens één punt gelijk. In de artikelen werd het beticht van obstructie, zonder dat het de kans kreeg te reageren. Dat had wel gemoeten. De verslaggevers hebben de tekst die zaterdag op de voorpagina stond vooraf ter inzage gegeven aan het ministerie. Omdat het departement volgens hen niet méér respons gaf dan een formeel juridische verklaring, die niets toevoegde, hebben ze die niet opgenomen. Het kan best dat ze daarin gelijk hebben, maar toch had dát in de krant gemoeten. Nu kon BZ bij wijze van wederhoor plaatsing afdwingen van een vervelende brief die de verslaggeving op een hoofdpunt, de obstructie door BZ, onderuit haalde.
        Dat is niet fraai en het zet de lezer deels ook op het verkeerde been. ...
        Maar rechtvaardigt in dat geval een dergelijke beschrijving van een situatie in het (recente) verleden die plaats op de voorpagina met die alarmerende kop?
        Ik vermoed dat de eindredactie op hol is geslagen bij het zien van de woorden 'kernreactor', 'vrijhaven' en 'misstanden', maar zich niet voldoende heeft gerealiseerd dat hier een situatie uit het verleden werd beschreven. Zo ontstaat het beeld dat er iets mis is met de reactor, en dat klopt niet.
        De auteurs, die zich overigens afvragen of de zaak nu wél op orde is, hadden dat kunnen voorkomen als ze beter hadden aangegeven dat het nieuws nu niet zozeer de - uitgebreid beschreven - janboel is, maar het debat over de vervolging. Dat nieuws was waarschijnlijk minder hijgerig behandeld dan 'kernreactor Petten de nucleaire vrijhaven' nu. Want met de veiligheid van de reactor was niets mis, de problemen (met bijvoorbeeld opslag van radio-actief materiaal) deden zich voor op het terrein eromheen.


Red.:   Dit kan samengevat worden als: door de term "kern" zijn bij de verslaggevers de stoppen doorgeslagen. Oftewel: alles met "kern" is volkomen fout en dient bestreden te worden. Het heeft niets met de werkelijkheid te maken - het is pure ideologie.
    Oh, de betrokken bedrijven werden inderdaad veroordeeld:

Uit: De Volkskrant, 26-03-2005
.
Boetes na lakse naleving milieuregels bij Petten

De rechtbank in Alkmaar heeft drie bedrijven bij de nucleaire centrale in Petten veroordeeld voor milieu-overtredingen. De bedrijven krijgen elk een boete van 25 duizend euro. De boete is veel lager dan de een miljoen euro die door het Openbaar Ministerie was geëist.

Uit het vonnis blijkt dat de Nucleair Research Group (NRG), het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) en Mallinckrodt Medical zich weinig aantrokken van de milieuvoorschriften. De rechtbank spreekt van 'laksheid ten aanzien van de naleving'.
    Zo was licht-radioactief materiaal onveilig opgeslagen. In gammele gebouwtjes werden gevaarlijke stoffen niet gescheiden van elkaar bewaard. In sommige opslagruimten ontbraken vloeistofdichte vloeren. Gasflessen waren, tegen de regels, vrij toegankelijk. Ook waren gebouwen zonder vergunning neergezet.
    De rechtbank kwam tot een lagere boete, dan de miljoen euro die door het Openbaar Ministerie werd gevraagd, omdat een groot aantal milieu-overtredingen niet konden worden bewezen. Ook was er volgens de rechtbank geen sprake van direct ontploffingsvaar of dreigende milieuschade. Verder werd meegewogen dat de bedrijven de regels inmiddels naleven. Ook de negatieve publiciteit, in onder meer de Volkskrant, leidde tot strafvermindering.
    Van 'Oost-Europese toestanden', zoals het OM had geconstateerd, was volgens de rechter geen sprake. ...

Red.:   Kortom: ook de betrokken mensen bij het OM waren besmet door het anti-"kern"-virus. Geheel volgens het patroon, want juristen zijn ook alfa's. En alfa's hebben hekel aan kernenergie, en techniek in het algemeen.
    Tussendoor een bericht van vier jaar later:

Uit: De Volkskrant, 15-08-2009, van verslaggever Peter van Ammelrooy

Uit: De Volkskrant, 18-02-2005, van correspondent Peter de Waard

Dertig kilo plutonium Sellafield 'weggeraakt'

Dertig kilo plutonium, voldoende om zeven atoombommen van te maken, is zoekgeraakt bij een nucleaire opwerkingsfabriek in het noordwesten van Engeland. Volgens toezichthouder UK Atomic Energy Authority (Ukaea) kon 29,6 kilo niet worden teruggevonden in de boeken van Sellafield.

Het lijkt het scenario van een Hollywood thriller, maar het wordt afgedaan als een louter administratief probleem: de British Nucleair Group (BNG), de eigenaar van de fabriek, ontkent dat er daadwerkelijk plutonium is verdwenen.
    Volgens BNG gaat het slechts om een verschil op papier. Dit wordt veroorzaakt door verschillen tussen de geschatte hoeveelheid radioactief materiaal die binnenkomt, en de daadwerkelijke hoeveelheid die uiteindelijk overblijft. BNG zegt dat de verschillen binnen de internationaal toegestane marge blijven: deze zou een voorraadafwijking van 3 procent toestaan. 'Bij een zeer ingewikkeld chemisch proces blijft er vaak materiaal achter in de fabriek', verklaarde een woordvoerder.
    In 2003 was 19 kilo zoek. Het totale tekort over de afgelopen tien jaar is nu 50 kilo.
    Volgens de woordvoerder is er elk jaar een verschil tussen de boekhoudkundige en de daadwerkelijke voorraad. 'Soms hebben we een overschot, soms een tekort.' ...

Red.:   Het Petten-gevalletje ging in feite niet over kernenergie, want de Pettense reactor is niet bedoeld voor energie-opwekking. Maar de hysterische reactie op het bedrijfsongevalletje had natuurlijk wel alles met kernenergie te maken. Dat bleek toen na afloop ervan de wetenschapsredactie kwam met een grootschalige en schijnbaar meer rationele aanval op kernenergie:

Uit: De Volkskrant, 19-02-2005, artikel van Marieke Aarden en Martijn van Calmthout

Terug naar de kern

Het kon haast niet uitblijven: een hernieuwde roep om kernenergie. Het klimaat vraagt erom, is de bewering, en de aanvoer van olie is ook al zo riskant. Tien vragen, ter ontnuchtering.
...

Red.:   Niet vermeldt wordt de reden dat het niet kon uitblijven: de sterk toenemende aanwijzingen voor de schadelijke gevolgen van de opwarming van de aarde. Een rationeel artikel zou de gevaren van kernenergie afwegen tegen die van de opwarming. Dat gebeurd hier niet, dus is het artikel eenzijdig, oftewel: het maakt deel uit van een anti-kernenergie campagne.

'In de keten van ... ' Dat is niet noodzakelijkerwijs zo. De kernenergie kan ook gebruikt worden voor fabricage van waterstof, en daarmee kunnen die machines gedreven worden. Dan drijft de kernenergie indirect ook die machines, en is geen olie meer nodig. Waterstof wordt nu al gezien als de ultieme brandstof voor de toekomst.
    En aan de andere kant: voor het bouwen van een fossiele centrale is ook extra fossiel brandstof nodig. Dus op zijn slechtst is dit een kwestie van tegen elkaar wegstrepen.

Dit is een voorbeeld van semantische manipulatie. Er zijn vele termen voor meer dan, en 'substantieel' is daar een van. 'Substantieel' gebruikt men in situaties dat iets duidelijk meer is dan iets anders, In dit geval is er sprake van dat het ene 10 to 20 keer groter is dan het ander. Dat nadert heel dicht de grens dat je dat 'ander' verwaarloosbaar noemt. De juiste terminologie zou dus zijn: vergeleken met fossiele brandstoffen levert kernenergie een bijna verwaarloosbare bijdrage aan de hoeveelheid kooldioxide.
    Merk trouwens op dat de vrijgekomen stof hier heel zorgvuldig neutraal wordt omschreven: 'kooldioxide', in plaats van 'broeikasgas' of iets dergelijks.

Zie het punt hier direct boven.

Als het argument van geld gebruikt wordt, moet voor de huidige energievoorziening ook de kosten in de toekomst meegerekend worden. Die kosten lopen in de triljarden, omdat niet alleen schade wordt aangericht, maar hele streken inclusief infrastructuur onderlopen en verloren gaan.

Nee, maar dat doet er niets toe in verband met de kwestie waar het om gaat: het gedeeltelijk onderlopen van Nederland door gebruik van fossiele brandstof.

Bijna onbelangrijk als het alternatief het gedeeltelijk onderlopen van Nederland, en flinke delen van de rest van de bewoonde wereld, door het gebruik van fossiele brandstof is.

In ieder geval doen we niet hetzelfde als met kooldioxide: gewoon weg laten lopen in de natuur. Er zijn geen bewijzen van een onverantwoord risico bij opslag, terwijl er wel aanwijzingen zijn dat de natuur zelf prima met radioactiviteit overweg kan .

De risico's zijn minuscuul vergeleken bij het risico van het gedeeltelijk onderlopen van Nederland en flinke delen van de rest van de bewoonde wereld door gebruik van fossiele brandstof.

Nog een risicovraag. Zelfde antwoord.

Eerst worden uitvoerig de oude gegevens besproken. In de laatste alinea worden de nieuwste uitkomsten van onderzoek naar de publieke opinie genoemd. Daarmee zijn die eerdere cijfers volkomen achterhaald. De schrijvers vinden het niet nodig de reden van die opmerkelijke omslag te bespreken. Die reden is voor de hand liggend: de toenemende zorgen bij de bevolking over de gevolgen van de waarneembare opwarming van de aarde.

Dit is het aloude argument van "de vijanden van mijn vijanden zijn mijn vrienden". De VVD is er voor, wij zijn tegen de VVD, dus wij moeten er tegen zijn. Een emotioneel effectief, en zeer onjuist argument. Dit is zonder meer misleiding.

Het is niet alleen de eigenaar die dit stelt (dan is ook een andere stand van zaken mogelijk), het is doodgewoon zo. De gebruikte woordkeuze leidt tot onjuiste informatievoorziening.
    Conclusie: De meeste gebruikte argumenten zijn onjuist zodra je kern van de zaak erbij betrekt: de relatieve schade aan het milieu, de schade aan de aarde. Er zijn ook meerdere voorbeelden van het gebruik van woorden ten einde de lezer te leiden naar een bepaalde conclusie; men zou dit ook misleidend kunnen noemen.
    Dit artikel is de welopgeleide en goed geïnformeerde vorm van de campagne tegen kernenergie. Als zodanig is het een zeldzaamheid, omdat de campagne meestal gevoerd wordt met behulp van onderbuikgevoelens via bijvoorbeeld de associatie met kernwapens en gevaarlijke onzichtbare straling.
    En de usual suspects lijven doorgaan met hun onderbuikverhalen:


Uit: De Volkskrant, 08-09-2005, van een verslaggever

Borssele blijft nog tot 2033 open

Tussentitel: 'Dit is een gevaarlijk experiment met een stokoude reactor'

De kerncentrale in het Zeeuwse Borssele blijft zeer waarschijnlijk tot 2033 open. Dat is twintig jaar langer dan gepland. ...
    De kerncentrale Borssele dateert uit 1973 en had een verwachte levensduur van dertig jaar. Door extra investeringen kan die worden opgerekt. Om de veiligheid van de reactor te garanderen, sluit de staat een contract met EPZ, Essent en Delta. De veiligheidseisen zijn dan afdwingbaar bij de rechter.   ...
    De linkse oppositie wil Borssele echter zo snel mogelijk sluiten. PvdA-Kamerlid Samsom spreekt van ‘een gevaarlijk experiment met een stokoude reactor. De oudste die ooit is gesloten was 46 jaar oud. Borssele blijft zestig jaar in gebruik.’   ...
    GroenLinks vindt het kwalijk dat het kabinet een contract sluit met de energiemaatschap-pijen. Zo worden opeenvolgende kabinetten ook gedwongen de centrale open te houden.
    Greenpeace is woest en overweegt een gang naar de rechter: ‘Dit is het ultieme dieptepunt in het milieubeleid van dit kabinet.’   ...

Uit: De Volkskrant, 19-10-2005, Kartika Liotard, lid van het Europees Parlement voor de SP en rapporteur Klimaatsveranderingen voor de Milieucommissie.

Interview: Wim Turkenburg

Van Tsjernobyl tot Fukushima en Borssele II: als het om kernenergie gaat kan Nederland zelden om de Utrechtse energiehoogleraar Wim Turkenburg heen. Hij is niet tegen, wel zeer kritisch. Altijd geweest, zegt hij aan de vooravond van zijn afscheid. 'Deze generatie centrales moet je niet willen bouwen.'