De Volkskrant, 02-10-2008, column door Bockma .2010

De PVV en de Taliban

Tussentitel: Bezuinigingen dus als het moet, maar met mate

De kunst- en cultuursubsidies ongemoeid laten, terwijl er 35 miljard euro moet worden bezuinigd? Wie weet, komt er binnenkort wel weer een brief uit de hoogste maatschappelijke lagen, waarin wordt gesteld dat voor kunst een uitzondering moet worden gemaakt. Zoals in 2004, toen onder anderen Hans van Mierlo, Wim Kok en Elco Brinkman zich in een brandbrief aan het kabinet keerden tegen een korting van 5 procent op de cultuurbegroting.

Toenmalig columnist van de Volkskrant Ronald Plasterk maakte gehakt van het epistel. Hij toonde aan dat er geen goede argumenten zijn om kunst te ontzien en bejaardenzorg niet. In een solidaire maatschappij wordt het een niet boven het ander gesteld. Maar Plasterk toonde ook aan dat er goede redenen zijn voor de overheid om de kunsten te steunen.

Bezuinigen dus als het moet, maar met mate. Dat is heel wat anders dan de PVV wil, die zich steeds grover gaat uitlaten over kunstinstellingen. Een ‘tromboneclubje’, zei Kamerlid Fritsma onlangs over het gerenommeerde Residentieorkest. Wat betreft de PVV kan het subsidiëren van kunst, een linkse hobby immers, wel worden stopgezet.

De kunstwereld dreigt zo langzamerhand midden in een perfect storm terecht te komen. Niet alleen omdat er flink bezuinigd moet worden, maar ook omdat misschien het ondenkbare – de PVV wordt de grootste partij – toch werkelijkheid gaat worden.

Minstens zo verontrustend moet voor de kunstwereld de manier zijn waarop andere partijen daarin mee gaan. De VVD heeft de draai al gemaakt, die pleit al langer voor flink hakken. Maar ook het CDA lijkt mee te gaan. In Amsterdam willen de christen-democraten 30 tot 40 miljoen te bezuinigen op de kunstbegroting, bijna een halvering. Zo wordt geprobeerd de PVV de wind uit de zeilen te nemen door zelf flink te gaan blazen.

Maar ook het opportunisme van de kunstwereld zelf geeft te denken. Volgens het ‘adagium van Thorbecke’ hoort de politiek geen invloed uit te oefenen op de inhoud van kunst. Achterhaald, riepen de lobbyorganisatie Kunsten ’92 en de Raad voor Cultuur onlangs eensgezind. Blijkbaar is de nood zo hoog dat er flink tegen de politiek moet worden aangeschurkt. Too little, too late.

Er zijn tal van goede redenen om kunstsubsidies heel kritisch tegen het licht te houden. Dat gebeurt ook vaak, en grondig, in de kunstwereld zelf. PVV’er Martin Bosma, de cultuurwoordvoerder van de partij, is zo slim om al die zelftwijfel op een rijtje te zetten en om te smeden tot een betoog voor het afschaffen van kunstsubsidies. Dat is misschien de goede kant van de opkomst van de PVV: die dwingt de kunstwereld met stevige argumenten te komen ter legitimering van de overheidssteun aan kunst.

Maar de manier waarop de PVV met kunst wil omspringen, grenst aan vernielzucht. Soms doet ze denken aan de vernietigingsdrang van de Taliban, die twee eeuwenoude Boeddhabeelden opbliezen uit kunsthaat. Eenzelfde vernietigend effect zou het abrupt afschaffen van subsidie hebben. De wederopbouw van het, soms kwalitatief zeer hoge Nederlandse kunstleven zou jaren kosten. Maar de vergelijking gaat niet op. De PVV maakt een uitzondering voor het erfgoed, zoals de musea. Gelukkig maar, die hebben we dan nog.
 


Naar Alfa wereld , Politiek lijst , Politiek & Media overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]