De Volkskrant, 12-06-2012, van correspondent Arjen van der Ziel .2008

Griekse reders verbergen hun rijkdom nog dieper

Het gaat de Griekse scheepvaart goed. Maar na de verkiezingen van zondag dreigt hun fiscale vrijstelling te vervallen. 'Dan zijn wij hier weg.'

Tussentitel: 'We lopen er niet mee te koop. We houden het liver in de familie'

Hoeveel schepen hij bezit? De Griekse reder glimlacht. 'Dat zeg ik niet.' Waarom niet? 'Wij praten daar niet over.' Reder Nicolas Efthymiou - grijs achterover gekamd haar, lichtblauwe das, mobiel in de hand - staat met enkele collega's te kletsen op een grote tweejaarlijkse scheepvaartbeurs net buiten de Griekse hoofdstad Athene.

Efthymious reactie is typerend voor de manier waarop veel Griekse rederijen opereren. De meeste firma's zijn familiebedrijven en staan niet aan de beurs genoteerd, omdat ze liever geen openheid van zaken geven. Velen hebben hun rijkdom grotendeels weggestopt in Zwitserse bankrekeningen en in onroerend goed in Londen en Monaco. 'We weten wel ongeveer van elkaar wat we hebben', zegt Efthymiou. 'Maar we lopen er niet mee te koop. We houden het liever in de familie.'

De scheepvaart is een van de succesverhalen van de geplaagde Griekse economie. De Grieken hebben, gemeten naar vrachtcapaciteit, 16 procent van de internationale koopvaardijvloot in handen. Ze bezitten daarmee de grootste vloot ter wereld en verschaffen in eigen land werk aan 200 duizend werknemers.

Omdat ze internationaal opereren, ondervinden de Griekse reders weinig hinder van de crisis in hun vaderland. Wel hebben ze last van de problemen in de wereldwijde scheepvaart, zoals de geringe groei van de internationale handel, een overcapaciteit aan schepen en de onwil van banken om geld uit te lenen. De reders boekten in 2011 een gezamenlijke winst van ruim 14 miljard euro.

Dat ook buitenlandse bedrijven zich bewust zijn van het Griekse succes, is te zien op de scheepvaartbeurs bij Athene. De beurs is een van de grootste bijeenkomsten van de internationale scheepvaart, met ruim achttienhonderd deelnemende bedrijven uit meer dan tachtig landen.

Chinese werven, Zuid-Koreaanse toeleveranciers, overheden van belastingparadijzen - ze willen allemaal een graantje meepikken van het winstgevende Griekse zeemanschap. 'De Griekse rederijen zijn over het algemeen conservatief gefinancierd', zegt een Nederlandse scheepvaartexpert. 'Daardoor hebben ze nu, ondanks de crisis, veel geld in kas. De Grieken zijn op dit moment de belangrijkste opkopers van tweedehandsschepen. Ze doen dat heel slim.'

Toch kan de financiŽle crisis in het vaderland wel gevolgen gaan krijgen voor de Griekse scheepvaartbedrijven. Want de rederijen betalen, net als hun concurrenten in veel andere landen, nauwelijks belasting. Ze laten de meeste van hun schepen varen onder de vlag van landen als Panama, Liberia en de Bahama's en zijn in eigen land vrijgesteld van veel belastingen.

Nu de Griekse overheid in geldnood verkeert en veel Grieken zuchten onder bezuinigingen en belastingverhogingen, zijn die belastingvrijstellingen steeds moeilijker te verdedigen. Interim-premier Panagiotis Pikrammenos riep de reders bij de opening van de scheepvaartbeurs op 'hun land te steunen in deze moeilijke tijden'.

Griekse politici slaagden er na de laatste parlementsverkiezingen in mei niet in een regering te vormen. Daarom kiezen de Grieken komende zondag opnieuw een parlement. En de radicaal-linkse partij Syriza, die serieus kans maakt de verkiezingsstrijd te winnen, heeft aangekondigd dat zij een einde wil maken aan de fiscale uitzonderingspositie van de reders. Een economisch adviseur van Syriza verklaarde onlangs dat de partij belasting wil vorderen van 'mensen van wie vorige regeringen nooit belasting durfden te innen'.

De reders zijn er niet gerust op. Velen verbergen hun rijkdom nog meer dan voorheen in het buitenland en sommigen dreigen Griekenland te verlaten als ze worden geconfronteerd met nieuwe belastingen. 'Als Syriza dat plan doorzet, wil de partij iets waarvan historisch is aangetoond dat het onmogelijk is', zegt Efthymiou. Als de partij het toch doet? 'Dan zijn wij hier weg.'

Veel andere bezoekers van de beurs zijn eveneens sceptisch. 'Ik denk dat zo'n belastingplan alleen kan werken als je het wereldwijd aanpakt', zegt de Nederlandse manager Hans van Driel. 'Alle landen moeten reders dan dezelfde belasting opleggen.' Van Driel draagt een bruin leren jasje en heeft een zonnebril in het haar. Hij is manager van een Chinese dochteronderneming van de Nederlandsche scheepswerf Damen en is naar de beurs in Athene gekomen om contacten te leggen.

De Nederlander hoopt klanten te werven voor zijn bedrijf, dat onderdelen produceert voor grote scheepsmotoren. Van Driel heeft geen twijfel over wat zijn Griekse klanten zullen doen als een einde wordt gemaakt aan hun fiscale uitzonderingspositie. 'Dan vertrekken ze naar Cyprus of Shanghai. Zo gaat het in de scheepvaart. De Grieken willen internationaal concurrerend blijven.'



Naar Belastingmoraal, egoÔsten , Sociologie lijst , Sociologie overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]