De Volkskrant, 26-04-2005, van verslaggever Harry van Gelder

Hoe rechtser, hoe lager de lasten

De stad Groningen kreeg een GroenLinks-wethouder van FinanciŽn en hopla, daar vloog de Onroerendzaakbelasting (OZB) omhoog.
    Het lijkt onontkoombaar: links aan de macht betekent extra kosten voor de burgers.
    'Uit tal van onderzoeken blijkt dat de politieke kleur van de lokale bestuurders van invloed is op de belastingdruk', staat in de nieuwe Atlas van de Lokale Lasten 2005, geproduceerd door het Centrum voor Onderroek van de Economie van de Lagere Overheden van de Universiteit van Groningen. Hoe groter het aandeel van rechtse partijen, des te minder gemeentelijke belasting betaalt de burger.
    De lokale kiezer heeft volgens de onderzoekers dus wat te kiezen. Stem rechts en u betaalt minder aan gemeentelijke heffingen.
    Inwoners van gemeenten met een bestuur van PvdA, Groenlinks of SP kunnen ook hun hoop vestigen op een van de buurgemeenten. Want, zo stellen de onderzoekers, gemeentebestuurders zijn allemaal huiverig om hun lasten al te veel te laten afwijken van de naburige gemeenten. Waarom? 'Omdat ze bang zijn dat ze bij verkiezingen hier op worden afgerekend.'
    Het onderzoek heeft zich beperkt tot de gecorrigeerde OZB-cijfers. Volgens Corinne Hoeben, een van de onderzoeksters, is de OZB de enige lokale belasting die de gemeente zelf mag vaststellen. Daarnaast is het een belangrijke belasting, omdat hij verantwoordelijk is voor ongeveer 95 procent van de lokale belastingopbrengst. Parkeertarieven variŽren ook van gemeente tot gemeente, maar de opbrengst daarvan is in veel dorpen en steden te gering om goed te kunnen onderzoeken, zegt Hoeben.
    Overigens zijn de gemeentelijke belastingen, sinds het verschijnen van de lasten-atlas, nog nooit met een dergelijk klein percentage gestegen. De Groningse economen bestrijden de mening van onder meer de Vereniging Eigen Huis (VEH), als zouden de lokale kosten in 2005 met dubbele cijfers omhoog gaan. De lasten stijgen in 2005 met 3,3 procent, zeggen ze.
Dat komt omdat de VEH geen rekening heeft gehouden met de kortingen die gemeenten hebben gegeven. Ook keek de VEH naar de stijging in de gemiddelde gemeente en niet naar de stijging voor het gemiddelde huishouden.
    De lokale bevolking is wel veel meer gaan betalen voor het instandhouden van de dijken en het op het peil houden van het oppervlaktewater. De stijging van de waterschapslasten bedraagt gemiddeld 10 procent.
    Het meeste betalen mensen in het waterschap Hollandse Delta (tussen Hoek van Holland en Vianen): 84 euro. Het goedkoopst uit zijn de burgers in Vallei en Eem: 15 euro.
    Al met al valt het mee met de lokale lasten, aldus het onderzoek. Van elke euro die huishoudens en bedrijven aan belastingen en sociale premies betalen, gaat minder dan vier eurocent naar de gemeente. Dat is moeilijk 'veel' te noemen, aldus de Groningse onderzoekers.
 


IRP:   Een voorbeeld van hoe de belastingmoraal wordt ondermijnd: er wordt enkel en alleen gepraat over de lasten, en op geen enkele manier over de lusten, wat er met dat geld gedaan wordt. Van het OZB geld worden het vuilnis opgehaald, de straten opgeruimd, en de plantsoenen onderhouden. Het feit dat in de meeste gemeentes de straten niet meer zo goed worden opgeruimd en de plantsoenen veel slechter onderhouden als vroeger is een gevolg van te weinig geld voor de gemeentes, dus te lage belastingen. Of in de termen van het instandhouden van dijken: jarenlang klagen de burgers dat ze te veel belasting moeten betalen, maar als bij hoge waterstanden van de rivieren in de jaren negentig de dijken dreigen te bezwijken, klaagt de burger dat de overheid de dijken heeft verwaarloosd. Dit gedrag wordt in de hand gewerkt door het soort stukjes als bovenstaande van Harry van Gelder. Het zou interessant zijn te weten of Van Gelder (en Ferry Haan, zie hier ) dit soort stukjes volledig op eigen gezag schrijft, of dat er op de economie redactie van de Volkskrant ook een publicatiebeleid aangaande dit soort zaken bestaat. Het laatste is zeer wel mogelijk gezien de belastingmoraal van economie redactie-chef Frank Kalshoven. In ieder geval verklaart dat dan de kop van het artikel, want de veel voor de hand liggender kop is natuurlijk de conclusie die de onderzoekers uit hun studie trekken. En die kop zou dan luiden:

Al met al valt het mee met de lokale lasten

Het hoeft weinig betoog dat met zo'n kop meteen een heel ander artikel ontstaat. De keuze tussen deze twee versies van dit en aanverwante artikelen bepaalt in belangrijke mate mede de belastingmoraal. De bijdrage van de Volkskrant is ronduit negatief.


Terug naar Belastingmoraal, Kalshoven , HiŽrarchie sociologie , of naar site home .
 

[an error occurred while processing this directive]