De Volkskrant, 16-01-2014, door Henk Lindner, econoom en heeft in totaal 65 duizend kilometer in China gefietst .2011

Chinese scholen zijn compleet dolgedraaid

Prestatiedruk en monotonie leiden tot psychische instorting en zelfmoord bij Chinese leerlingen.


Tussentitel: Alleen de armsten gaan naar een school zonder extra lessen

Schoolsystemen in Europa en in China hebben zich los van elkaar ontwikkeld. Toch vertonen de onderwijssituaties in Europa en China veel overeenkomsten. Beide regio's kennen bijvoorbeeld klassikaal onderwijs met door de overheid betaalde leraren en examen- en selectiesystemen.

Grote verschillen zijn er ook. Chinese leerlingen stellen nooit vragen omdat dat wordt ge´nterpreteerd als twijfel aan de kennis en autoriteit van de leraar. Confucius doceerde 2.500 jaar geleden dat in verhoudingen tussen mensen degene met macht de verantwoordelijkheid heeft om het goede te doen en dat de afhankelijke gehoorzaam dient te zijn. Het kind gehoorzaamt de ouders, de leerling luistert naar de leraar. Gezagsgetrouwheid maakt dat klassen tot zestig leerlingen in het voortgezet onderwijs goed te managen zijn voor een leraar. Een reguliere Chinese schoolweek is lang: vijf dagen van 8 tot 5.

Voortgezet onderwijs in China begint met drie jaar onderbouw met een examen op de leeftijd van 15 jaar. Bij gunstig examenresultaat volgt toelating tot de driejarige bovenbouw. Doel is dan het landelijk eindexamen, dat toegang kan bieden tot de universiteit. De zes examenvakken zijn Chinees, wiskunde en Engels, plus naar keuze drie alfa- of bŔtavakken. Zittenblijven is niet mogelijk. Examens kennen geen herkansingsmogelijkheden. Er is bewuste schaarste aan plaatsen; universiteiten selecteren op eindexamenresultaten. Scholen worden bekostigd op basis van de examenresultaten.

Dit systeem geeft tweezijdige druk op de examenresultaten. Jongeren en hun ouders willen hoge cijfers voor een kans op studie aan een goede universiteit. Leraren willen gunstige examenresultaten omdat hun salarissen daaraan gekoppeld zijn. De onstuimige economische groei heeft in de afgelopen decennia echter geleid tot ernstige verstoring van de precaire balans tussen inspanning en schoolresultaten. Er is een markt voor bijlessen ontstaan die inmiddels gierend uit de hand is gelopen. Scholen organiseren extra lessen die boven op het basiscurriculum komen. Die extra lessen zijn niet verplicht. Maar scholen hebben ze tot zo'n integraal gedeelte van het curriculum gemaakt dat het nauwelijks mogelijk is om evenwichtig onderwijs te volgen als je niet deelneemt aan deze 'facultatieve lessen'. Ouders investeren vaak tot een kwart van hun inkomen in de 'extra' lessen'.

Een gebruikelijk patroon in de onderbouw is dat de lesdag wordt verlengd tot 8 uur 's avonds en dat ook op zaterdag les gegeven wordt. In de bovenbouw is het nog een graadje erger. Lesdagen duren vaak van 7 uur 's morgens tot 10 uur 's avonds. De meeste scholen bieden kost en inwoning omdat dat lange lesdagen mogelijk maakt. Op zaterdag eindigt de schooldag wat eerder, zodat leerlingen naar huis kunnen reizen om de zondag bij hun familie door te brengen.

Alleen de armste kinderen gaan naar een 'kale' school, zonder extra lessen. Die scholen zijn door geringere verdiensten niet aantrekkelijk voor goede leraren en kennen achterblijvende resultaten.

Chinese 15-jarigen leveren uitstekende onderwijsresultaten, zo bewijst de OECD. Maar dat is slechts het halve verhaal. In de dolgedraaide Chinese onderwijscarrousel ontwikkelen veel jongeren zich eenzijdig. Zij hebben geen tijd voor bijbaantjes, uitgaan, sport, hobby's en persoonlijke ontwikkeling. Prestatiedruk en monotonie leiden tot psychische instorting en zelfs su´cides van leerlingen. Deze prijs weegt de OECD niet mee in de balans van onderwijsresultaten. Wat mij betreft is die prijs veel te hoog. Nederland moet natuurlijk blijven streven naar het verbeteren van schoolprestaties. Maar het Chinese model is daartoe beslist niet het goede voorbeeld.




Naar Cultuur, gelijkheid , Albanese cultuur , Sociologie lijst , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]