De Volkskrant, 13-11-2017, door Elsbeth Stoker, Wil Thijssen .2011

'Wij willen het héle, eerlijke verhaal'

Vandaag begint het proces tegen twee van de agenten die betrokken waren bij de dood van Mitch Henriquez. Zijn familie wil dat ze alle vijf worden gestraft. 'Pas dan krijgen we rust, en kan ook Mitch rusten.'


Tussentitels: Toen zijn lichaam op Aruba aankwam, herkende ik mijn broer niet meer. Hij was helemaal misvormd - Germaine Henriquez - zus
We hebben gevraagd of we met de agenten mochten praten. Maar het antwoord is telkens 'nee' - Maria Henriquez - moeder
We willen niet telkens op straat hoeven denken: is deze agent misschien de moordenaar van mijn broer? Germaine - zus


'Vanmorgen heb ik naar de foto van Mitch gekeken, de foto waar ik elke dag tegen praat. Ik heb mijn zoon gevraagd: geef me de kracht om mijn boodschap over te brengen', zegt Maria Henriquez (68). 'Ik zal nu alles vertellen wat ik op mijn hart heb. Eerder lukte het me niet. Ik kon alleen maar huilen. Nu heb ik de kracht wel. Genoeg om te vertellen wat ons is overkomen. Ik hoop dat geen enkele andere moeder in Nederland hoeft mee te maken wat mijn gezin afgelopen 28 maanden heeft doorgemaakt.'

In de zwaarbeveiligde rechtbank op Schiphol begint vandaag het proces tegen twee van de vijf Haagse agenten die betrokken waren bij de dood van Mitch Henriquez. De 42-jarige Arubaan stierf op 28 juni 2015 na een gewelddadige arrestatie. Zijn zus Germaine (37) is vorige maand overgekomen vanuit Aruba. Zijn moeder Maria verblijft al anderhalf jaar bij familie om het proces voor te bereiden, om altijd in de buurt te zijn voor overleg met haar advocaat Richard Korver. Want gerechtigheid voor Mitch gaat niet vanzelf, zeggen ze. Het is een gevecht geweest met justitie, stellen ze. Een strijd die nog steeds voortduurt, en die na dit proces niet voorbij zal zijn.

Maria: 'Het was acht uur 's avonds op Aruba toen de telefoon ging. Het was Alex, mijn neef. Hij zei: ik ga iets ernstigs zeggen over je zoon. De toon in Alex' stem verraadde wat zou komen. Ik begon te trillen en gaf de telefoon aan mijn dochter Germaine. Ik wilde het niet horen.'

Germaine: 'Alex zei dat er iets ergs met Mitch was gebeurd en dat hij waarschijnlijk niet meer zou bijkomen. Ik begon te schreeuwen.'

Maria: 'Ik heb de auto gepakt en ben naar mijn oudste dochter, Lila, gereden. Hoe ik het gedaan heb, weet ik niet meer. Lila was in shock, helemaal stil. Als een dode bloem.'

Germaine: 'Het is nu twee jaar geleden. Ik mis hem. En wat ik heel erg vind: zijn stem en zijn gezicht beginnen in mijn geheugen te vervagen.'

Maria: 'Mitch was geen ruziemaker. Hij was een vrolijke jongen. Ik heb nooit klachten over hem gehoord. Nooit, nooit, nooit.'

Germaine: 'Eigenlijk praten we er niet veel over. Maar het is goed dat we het er nu wel over hebben. We voelen ons machteloos. We vertrouwen de overheid niet meer. Onze vragen worden niet beantwoord.'


Nekklem en pepperspray

Mitch Henriquez kwam om het leven nadat hij op een Haags festival door vijf agenten tegen de grond was gewerkt. Hij zou zich verzet hebben tegen een arrestatie. Twee van de vijf agenten zullen de komende dagen terechtstaan: één omdat hij de omstreden nekklem toepaste. Een ander omdat hij tegen de neus van Mitch sloeg en pepperspray gebruikte. Ofwel: ze zouden disproportioneel veel geweld hebben gebruikt tegen een man die de openbare orde verstoorde, een veertiger die een stuk of vijf biertjes ophad en 'voor de grap' riep dat hij een wapen bij zich had terwijl hij naar zijn kruis greep.

Filmpjes van de hardhandige arrestatie verschenen nog diezelfde avond op internet. En de dagen erna liepen betogingen tegen politiegeweld en racisme uit op rellen in de Haagse Schilderswijk.

Maria: 'De filmpjes van de arrestatie wil ik niet zien. Ik heb alleen het stukje gezien van het moment dat Mitch met zijn voeten trappelt terwijl de agenten op hem zitten. En de beelden van hoe ze zijn slappe lijf van de grond hijsen terwijl zijn hoofd naar beneden zakt. Dat was meer dan genoeg. Straks - tijdens het proces - zal ik ook weglopen als de beelden worden vertoond.'

De grove arrestatie is niet het enige verwijt dat de nabestaanden de agenten maken: nadat ze Henriquez - die zichtbaar buiten bewustzijn was - hadden geboeid, vervoerden ze hem in een politiebus naar het nabijgelegen politiebureau. Dit is tegen de regels: als iemand onwel is, mag je hem niet vervoeren. De agenten hadden meteen een ambulance moeten bellen. Op het festivalterrein waren bovendien EHBO'ers en een ambulance aanwezig, op slechts 300 meter afstand.

Hierdoor werd pas na zeven 'kostbare' minuten met de reanimatie gestart. En hoewel het hart van Mitch in het ziekenhuis weer op gang werd gebracht, was het kwaad al geschied. Nadat een arts had geconstateerd dat behandeling zinloos was, werd de kunstmatige beademing gestopt.

Maria: 'De agenten - alle vijf - hebben Mitch niet geholpen toen hij hulpeloos op de grond lag in het park. Ze zijn toch opgeleid om mensen te helpen?

Germaine: 'De agenten hebben bovendien gelogen.'

Aanvankelijk werd door justitie naar buiten gebracht dat Mitch pas onwel werd in de politiebus. Op filmpjes die omstanders hebben gemaakt, is te zien hoe de forse Arubaanse man er op het festivalterrein al als een levenloze pop bij ligt. 'Dat was niet de enige leugen. De agenten hebben in hun eerste verklaringen ook tegen de rijksrecherche gezegd dat ze niet inhoudelijk met elkaar over de zaak hebben gesproken', zegt Maria. Maar uit een verklaring van hun leidinggevende blijkt dat er diezelfde avond een debriefing met hen is geweest. Ook stuurden betrokken agenten in de dagen na de dood van Mitch berichten naar elkaar in een Whatsappgroep. De nabestaanden hebben hierdoor het gevoel dat de agenten hun verklaringen mogelijk op elkaar hebben afgestemd.

Maria: 'We willen precies weten wat er is gebeurd. Daarvoor willen we een keer goed met ze praten. Dat hebben we gevraagd. Via de politie. Via hun advocaten. Maar het antwoord is telkens 'nee'.

'Waarom hebben ze hem op zo'n grove manier behandeld? Wat is er gebeurd in het busje? Waarom was Mitch bont en blauw? Zijn ribben waren gebroken. Zijn strottenhoofd was gebroken. Hij had overal kneuzingen.'

Germaine: 'Toen Mitch' lichaam aankwam in Aruba voor de begrafenis, herkende ik mijn broer niet meer. Hij was helemaal misvormd.'

Maria: 'Onze vragen blijven onbeantwoord. Na de dood van Mitch kwam Gerard Bouman, de toenmalige korpschef, ons op Aruba condoleren. We spraken een half uur, en vroegen ook hem wat er precies was gebeurd. Hij antwoordde: dat wordt nog uitgezocht, ik kan er niks over zeggen. Hij was vriendelijk. Maar we hadden niks aan dit gesprek.'


Gewoon doorbetaald

Ruim een jaar later lekten via NRC e-mails uit van de politie. Daaruit bleek dat Bouman 'zeer betrokken' was bij het vijftal agenten. Na Henriquez' dood werden de agenten buiten functie gesteld door de Haagse politiechef Paul van Musscher. Maar nog geen drie maanden later deed Bouman de vijf agenten een 'aantal harde toezeggingen'. De inmiddels overleden korpschef van de Nationale Politie draaide de gevolgen van hun buitenfunctiestelling terug: de vijf agenten kregen hun volledige salaris weer doorbetaald en ze ontvingen hun politiepas terug. Ook gaf Bouman hun de garantie dat ze hun baan zouden behouden.

Maria: 'Bouman gaf er een verkeerd signaal mee af, alsof het goed was wat de agenten hebben gedaan.'



Oncontroleerbaar

Maria: 'Wat ook steekt: wij hebben geen idee wie de agenten zijn.'

Bij hoge uitzondering blijven de namen van de verdachten in deze strafzaak geheim: in het dossier worden de vervolgde agenten DH01 en DH02 genoemd. De andere drie agenten 'heten' DH03, DH04 en DH05. Als reden noemt justitie: veiligheid. Er zijn bedreigingen geuit aan hun adres.

Germaine: 'Maar ze worden toch niet bedreigd door ons? Kom op zeg, wij zijn maar met drie vrouwen. Mijn moeder, mijn oudere zus Lila en ik.'


Het wakkert hun zorgen verder aan: overheidsdienaars waren betrokken bij de dood van Mitch. En diezelfde overheid moet nu zorgen voor gerechtigheid voor Mitch. Maar kan dat wel als de rechter moet oordelen over een totaal geanonimiseerd dossier? Ze vrezen dat er hierdoor iets misgaat en vinden dat de procesgang zo niet te controleren is. Volgens hun advocaat Richard Korver heeft de rijksrecherche bijvoorbeeld geen onderzoek gedaan naar het verleden van de verdachten. Vragen als 'Zijn er vaker klachten geweest over agressie bij deze agenten? Zaten ze misschien tegen een burn-out aan?' worden niet beantwoord, aldus de nabestaanden. En ze kunnen het zelf ook niet onderzoeken.

Germaine: 'We willen hun namen niet aan anderen bekendmaken. Maar we willen wel weten wie ze zijn. Voor onszelf. Om te controleren wie wat heeft gedaan. Maar ook om niet telkens op straat te hoeven denken: is deze agent misschien de moordenaar van mijn broer?

'Mijn zus Lila zegt het zo: stel je voor, over vijf jaar ga ik naar een barretje en raak ik in gesprek met iemand. Dan zal er altijd een stemmetje in mijn hoofd zijn dat zegt: misschien praat je met de moordenaar van je broer. Lila is als de dood dat ze die angst voor altijd zal hebben. Dat ze nooit meer iemand in de ogen kan kijken zonder dit te denken.'

Maria: 'Als ik nu een agent zie...' Geëmotioneerd. 'Ik weet het juiste woord niet. Ik wil niet zo verder leven.'

Eigenlijk zou het proces in april al zijn begonnen. Germaine: 'Maar toen gooide de verdediging op het laatste moment een bommetje. En dat terwijl de hele familie al naar Nederland was gevlogen.'

Dat bommetje was een rapport van Kees Das, het voormalige hoofd van de afdeling Forensische Geneeskunde bij de GGD Amsterdam. Hij stelde - op basis van het onderzoeksrapport van de patholoog van het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) - dat Mitch mogelijk is overleden door een hartritmestoornis, en zeer waarschijnlijk niet door verwurging, zoals het NFI eerder constateerde. De rechtbank stelde de zaak toen uit tot november, zodat een derde forensisch expert de zaak opnieuw kan bekijken.

Germaine: 'Dat ze op het laatste moment met een nieuw rapport kwamen, voelde als een klap in het gezicht.'

Maria: 'We krijgen hierdoor het gevoel dat de agenten hun verantwoordelijkheid niet nemen. Ik kan pas verder als ik het héle, eerlijke verhaal heb gehoord.'



Europees Hof

De familie Henriquez stapte onlangs naar het Europees Hof, dat op 6 oktober liet weten de zaak in behandeling te nemen. Volgens de familie wordt hun het recht op een eerlijk proces onthouden: ze hebben niet alle informatie, vragen zich af of het strafrechtelijk onderzoek wel deugdelijk is verlopen en nemen er geen genoegen mee dat DH03, DH04 en DH05 niet worden vervolgd. Volgens het OM hebben deze agenten niets gedaan wat heeft bijgedragen aan de dood van Mitch Henriquez. 'Maar ze hebben ook niks gedaan om Mitch te helpen', zegt Maria. 'Mijn zoon lag daar. De ambulance was op het festivalterrein. Als ze die hadden gewaarschuwd, was mijn zoon nu misschien nog in leven.'

Germaine: 'We willen rechtvaardigheid voor Mitch. We willen dat ze alle vijf gestraft worden.'

Maria: 'Dan pas krijg ik rust, en kan ook Mitch rusten.'

Na de uitspraak vliegt Maria weer naar Aruba. Als de zaak wordt behandeld door het Europees Hof, komt ze terug. 'Ik kon afgelopen anderhalf jaar niet heen en weer vliegen, want ik leef van een Arubaans pensioen. Maar ik wil zo graag terug naar mijn eiland', zegt ze. De grafsteen - die enkele maanden na Mitch' dood is geplaatst - heeft ze nog niet gezien. En in haar huis op Aruba liggen alle spullen nog die van haar zoon waren.

Maria: 'Zijn bed, zijn kleren. Alles. Ik verlang er naar om zijn geur te ruiken in zijn kleren.'


Tussenstuk:

Tijdlijn

Waarom duurt het zo lang?


27 juni 2015
Mitch Henriquez wordt aangehouden in het Haagse Zuiderpark. De volgende dag overlijdt hij. In de dagen erna lopen demonstraties tegen politiegeweld uit op rellen.

1 juli 2015
Uit voorlopig onderzoek blijkt dat Henriquez door zuurstofgebrek om het leven is gekomen. De vijf betrokken agenten zijn vanaf dan officieel verdachten.

19 september 2016
Het OM maakt bekend dat twee van de vijf agenten worden vervolgd. Dit tweetal zou buitensporig veel geweld hebben gebruikt, de andere drie agenten niet.

8 oktober 2016
Via NRC lekken interne e-mails uit. Voormalig korpschef Bouman heeft de betrokken agenten in 2015 al de garantie gegeven dat ze niet zouden worden ontslagen.

10 november 2016
Het OM besluit dat de betrokken agenten niet vervolgd worden voor meineed en valsheid in geschrifte. De familie Henriquez had aangifte gedaan. Volgens hen hebben de agenten onjuiste verklaringen afgelegd. Of dat zo is, heeft het OM niet onderzocht, omdat de agenten niet onder ede stonden toen ze de verklaring aflegden.

15 december 2016
De resultaten van het interne politie-onderzoek worden bekend. Twee agenten krijgen voorwaardelijk strafontslag voor de periode van een jaar. Twee anderen krijgen een berisping, de vijfde gaat vrijuit. Dit staat los van de strafzaak.

27 maart 2017
Er rijst twijfel over de doodsoorzaak van Henriquez door nieuw forensisch onderzoek dat de verdediging heeft laten uitvoeren. De zaak wordt uitgesteld.

30 maart 2017
Het gerechtshof besluit dat de andere drie agenten niet alsnog zullen worden vervolgd. De familie Henriquez had hier via een artikel 12-procedure om gevraagd. De familie dient een klacht in bij het Europees Hof. Dit Hof heeft op 6 oktober laten weten de zaak in behandeling te nemen.



Web:
Familie Mitch Henriquez: 'Wij krijgen pas rust wanneer alle vijf agenten worden gestraft'

'Ik zal nu alles vertellen wat ik op mijn hart heb'
TT:
We voelen ons machteloos. We vertrouwen de overheid niet meer
Ik kan pas verder als ik het héle, eerlijke verhaal heb gehoord
— Maria




Naar Cultuur, gelijkheid , Albanese cultuur , Sociologie lijst , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]