De Volkskrant, 17-02-2015, van verslaggever Sander van Walsum 2009

Netanyahu's oproep te komen vindt weinig gehoor, hoewel zorgen over veiligheid groeien

Nederlandse Joden: geen 'golf' naar IsraŽl


Tussentitel: 'Õk moet bepalen waar ik woon, en niet terreurdreiging'

Vooralsnog duidt niets erop dat veel Nederlandse Joden gehoor zullen geven aan de oproep van de IsraŽlische premier Benjamin Netanyahu om zich in IsraŽl te vestigen. 'Er is geen speciale 'golf' van nieuwe emigranten uit Nederland', is de indruk van Ephraim Eisenmann, voorzitter van Irgoen Olei Holland, de vereniging van IsraŽli's met een Nederlandse achtergrond.
 

Esther Voet, directeur van het Centrum Informatie en Documentatie IsraŽl (CIDI), houdt het erop dat vorig jaar, tussen januari en september slechts 60 Joden van Nederland naar IsraŽl zijn geŽmigreerd - op een gemeenschap van ongeveer 50 duizend zielen. Het is de vraag of het er dit jaar veel meer zullen worden.

Het aantal Nederlandse Joden dat - in uiteenlopende gradaties van vrijblijvendheid - emigratie naar IsraŽl overweegt, is de laatste jaren toegenomen, weet opperrabbijn Binyomin Jacobs. 'Het gaat weliswaar niet om honderden mensen, maar het aantal is toch niet verwaarloosbaar. Ze zijn toenemend bezorgd over hun vrijheid en hun veiligheid in Europa en ze vragen zichzelf af: wil ik hier wel blijven?' Jacobs zelf werd onlangs wakker met de gedachte 'ik moet weg'. 'Ik schrok van mijn eigen droom', zegt hij. 'Want ik wil niet vluchten voor terreur. Õk moet bepalen waar ik woon, en niet terreurdreiging.'

Het thema 'terugkeer naar IsraŽl' is overigens niet 'Netanyahu's uitvinding', zegt Jacobs. Al sinds de vernietiging van de tweede tempel, 70 na Christus, koesteren Joden de gedachte aan een terugkeer naar Jeruzalem. De staat IsraŽl ontleent hieraan zijn bestaansrecht. 'Maar velen vinden het prettig om te worden bevestigd in de wetenschap dat ze welkom zijn in IsraŽl als het hier ondraaglijk wordt.' Hoewel hijzelf bijna dagelijks wordt geconfronteerd met antisemitisme, ziet hij geen reden om te vertrekken.

'Bijna iedereen heeft de gedachte in het achterhoofd dat een terugkeer naar IsraŽl mogelijk is als de leefomstandigheden voor Joden in Europa verder verslechteren', zegt Ron van der Wieken, voorzitter van de Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam en auteur van een recent verschenen boek over hedendaags antisemitisme (Jodenhaat). 'Natuurlijk koestert niemand de illusie dat IsraŽl hun de volmaakte veiligheid kan bieden. Maar ze hebben er wel de vrijheid als Jood te leven. En die staat hier onder druk.'

Volgens Van der Wieken staan de Joden in Nederland simultaan bloot aan drie vormen van antisemitisme: de rauwe, onversneden variant van de radicale islam, de variant van neonazi's - die volgens Van der Wieken 'heel hinderlijk maar per saldo niet zo gevaarlijk zijn', en de variant van de intellectuelen. 'De Van Agts van deze wereld', verduidelijkt Van der Wieken. 'Mensen die het bestaansrecht van IsraŽl ter discussie stellen en daarmee Joden hun toevluchtsoord ontnemen. Van hen is geen weerwerk te verwachten tegen het islamitisch antisemitisme.'

Hoewel de overheid zich, volgens Van der Wieken, bewust is van de toenemende benauwenis die Joden in Nederland ondervinden, vraagt hij zich af of ze de bedreiging van binnenuit het hoofd zal weten te bieden. 'Meningen worden heel geleidelijk extremer. Eerst lagen vooral de Joden onder vuur, daarna ook de homo's en schaars geklede vrouwen, nu zijn in bepaalde wijken vrouwen zonder hoofdbedekking aan de beurt.'

'Het antisemitisme is allang geen geÔsoleerd verschijnsel meer', zegt ook Esther Voet van het CIDI, het Centrum Informatie en Documentatie IsraŽl. 'Het raakt onderhand de hele samenleving, met al haar verworvenheden van de achterliggende decennia.' Wat Joden nu ondervinden, is mogelijk het voorland van andere minderheden. Die moeten zich instellen op terreur in de sociale media en op straat. 'Kankerjood is inmiddels een milde uitdrukking', zegt Voet. 'En de intervallen tussen aanslagen op Joodse doelen worden steeds korter. De samenleving komt maar niet tot rust.' In die toestand zal, denkt Voet, pas verandering komen als zelfreflectie in de islamitische gemeenschap tot deugd wordt verklaard, en als mensen als Ahmed Aboutaleb en Ibrahim Wijbenga in eigen kring niet als oom Tom maar als rolmodel worden gezien.

Voet is door haar ouders overigens op een terugkeer van het antisemitisme voorbereid. 'Ze wisten dat de bruine drek ooit weer door de fineerlaag van beschaving zou dringen.' Ook voor haar is dat geen reden om een terugkeer naar IsraŽl te overwegen. 'Kom nou! We hebben hier net weer wat opgebouwd. En dat zouden we ons door terroristen laten afnemen? Ik dacht het niet.'


Web:
'Ik wil niet vluchten voor terreur': Nederlandse Joden blijven
TT:
Ik wil niet vluchten voor terreur. Õk moet bepalen waar ik woon, en niet terreurdreiging
ó Opperrabbijn Binyomin Jacobs
Velen vinden het prettig om te worden bevestigd in de wetenschap dat ze welkom zijn in IsraŽl als het hier ondraaglijk wordt
ó Opperrabbijn Binyomin Jacobs 
Kankerjood is inmiddels een milde uitdrukking
ó Esther Voet (Centrum Informatie en Documentatie IsraŽl)

Red.:



Terug naar Joods racisme , of naar site home .
 

[an error occurred while processing this directive]