WERELD & DENKEN
 
 
De Volkskrant, 08-03-2014, column door Bert Wagendorp

.2011


Boekenweek

Tussentitel: Het boek stervende of dood? Het boek is overal!.

De Boekenweek wordt vandaag ook alweer 79. De Boekenweek is het oude bewijs van de hechte band tussen Nederland en het boek. Iets vergelijkbaars vind je nergens anders - de poging het fenomeen naar Vlaanderen te exporteren mislukte jammerlijk.

Als hier door toedoen van een paar geldbeluste vandalen een reeks gerenommeerde boekhandels naar de ratsmodee wordt geholpen, ontstaan er onder de klanten spontaan initiatieven om de winkels te redden - dat hoor je nou nooit over drogisterijen of dierenwinkels.

Dit is nu eenmaal een boekenland en een leesland. We kopen misschien wat minder boeken, een etmaal heeft maar 24 uur en het voorleesboek met bewegende beelden op Netflix of uit de dvd-box kost ook tijd. Maar we kopen er nog altijd heel veel: in 2013 41 miljoen, bijna tweeënhalf boek per Nederlander. Overigens weten we niet welk percentage van de gekochte boeken ook daadwerkelijk wordt gelezen. In de topjaren rond 2008 (50 miljoen verkocht) was er niet meer tijd dan nu, zodat mensen mogelijk nog steeds bezig zijn met het uitlezen van de enorme stapels in de hoogtijdagen aangeschafte werken.

De Boekenweek schijnt onder jongeren niet zo aan te slaan en wordt gezien als een event dat vooral wordt geshared door belegen 40-plussers. Daar staat tegenover dat literatuur onder de post-1985-generatie populairder is dan ooit. De schrijver is een popheld en voor hij het weet is hij in een vol café subject van een pubquiz. Als 25'er heb je ergens de slag gemist als er niet in je directe omgeving iemand bezig is met een geheid ophefveroorzakende bildungsroman.

Het boek stervende of reeds dood? Het boek is overal. Uitzendingen van DWDD bestaan regelmatig voor meer dan de helft uit boek. P&W putten talloze gasten uit boekencatalogi. In de Volkskrant zijn de boekenpagina's een extra aanvulling op een krant waarin ook op andere plekken de ene na de andere schrijver voorbijkomt. Je kunt de radio niet aanzetten, of je hoort een schrijver, een lezer of een recensent.

Het thema van de Boekenweek is reizen, het motto 'Ondertussen ergens anders'. Ik weet niet waarom de Boekenweek per se een thema en een motto moet hebben, anders dan 'lezen'. Interessante reisboeken zijn bovendien schaars. Er is weinig onderhoudends aan iemand die in de trein zit en die maar doorleutert over het uitzicht - de associatie met de avond met vakantiedia's is nooit ver weg.

Lang geleden las ik de Privé-domeinboeken van Konstantin Paustovsky. Ik herinner me weinig van Paustovskys beschrijvingen van de landstreken waar hij doorheen trok, maar des te meer van de tijd die hij beschrijft. Het mooiste boek dat ik het afgelopen jaar las is Pier en Oceaan van Oek de Jong. Daarin wordt weinig gereisd: een verhuizing, familiebezoek of vakantie, daar blijft het bij. Niettemin is het een reisboek, in de tijd. Elk goed boek is - of wordt onvermijdelijk - een tijdreisboek. Elk verhaal vermorzelt het platte nu.

Donderdag zat de Britse historicus Simon Schama aan de DWDD-heimweetafel van Adriaan van Dis. Schama heeft net een mooi boek geschreven, De geschiedenis van de Joden. Hij vertelde hoe dat volk zich door de eeuwen overeind had weten te houden, zonder leger, vloot of kastelen: met verhalen.

Wanneer u volgende week zondag met uw boekenweekgeschenk als kaartje in de trein zit, verbindt het verhaal van Tommy Wieringa u met uw medereizigers.En het brengt u, behalve naar Roodeschool of Eijsden, ook terug naar uw eigen verleden. Leuk of niet: dat kan alleen een boek.




Red.:   eenzijdigheid. Citaten vermoedelijk leugens



Naar  Amerika, leugens  , Amerika lijst  , Politiek lijst  , Politiek & Media overzicht  , of site home  .