De Volkskrant, 18-06-2013, door Peter de Waard 2010

Postuum | Paul Soros (1926-2013)

Man van brede visies en bulkoverslag in de haven


Zijn broer George geniet meer naamsbekendheid. Maar de invloed van Paul Soros op vooral de schaal van de wereldhandel is enorm geweest.


In tegenstelling tot zijn jongere broer - superspeculant en miljardair George Soros - is de van oorsprong Hongaarse havenondernemer en -ontwikkelaar Paul Soros geen levende legende geworden.

Paul Soros overleed zaterdag op 87-jarige leeftijd in Manhattan. Hij lijkt pas na zijn dood uit de schaduw te zijn gestapt van zijn broer en de status te hebben gekregen van een industriŽle pionier. Hij ontwikkelde een nieuwe methode voor de wereldwijde overslag van bulkgoederen als ijzererts, steenkool en bauxiet. Zeven van de tien grootste havens voor bulkoverslag in de wereld dragen het stempel van Paul Soros en zijn bedrijf Soros Associates.

Eind jaren zeventig vroeg het Braziliaanse mijnconcern CVRD Paul Soros om de capaciteit van de haven van Tubarao te vergroten van 14 naar 24 miljoen ton. Soros kwam terug met een plan om de capaciteit van de haven te vervijfvoudigen tot 80 miljoen ton. Hij deed dit met een nieuwe methode om mobiele kades in open zee te leggen. Tot dan toe konden vanwege de golfslag alleen kades in beschermde havens worden aangelegd.

Vervolgens lanceerde hij het idee ijzererts vanuit deze haven te vervoeren naar Japan - op dat moment de grootste importeur - in tankers van 250 duizend ton in plaats van de gebruikelijke vrachtschepen tot 100 duizend ton. Als deze schepen hun ijzererts hadden gelost in Japan, konden ze doorvaren naar de Perzische Golf om daar ruwe olie te laden voor Rotterdam. De hele logistiek bleek zo goed in elkaar te zitten dat BraziliŽ de grootste producent van ijzererts ter wereld werd.

Paul Soros werd net als zijn vier jaar jongere broer George geboren in Boedapest. Zijn vader Tividar Schwartz was een joodse advocaat en een promotor van de kunstmatige taal Esperanto, die alle volkeren met elkaar zou moeten laten communiceren. Motief waren zijn tragische ervaringen in de Eerste Wereldoorlog.

Paul Schwartz - de naam Soros (Esperanto voor 'zal opstijgen') werd pas aangenomen toen de jodenvervolging dreigde - werd als jongeling bekend als een talentvol skiŽr en tennisser. In 1944 werd Boedapest bezet door de nazi's en begon een genadeloze jacht op de joden. Paul Soros wist te vluchten naar de Sovjet-Unie. Na terugkeer in Boedapest besloot hij werktuigbouwkunde te gaan studeren. In 1948 zou hij als skiŽr voor het inmiddels communistische Hongarije deelnemen aan de Olympische Spelen in Zwitserland, maar hij besloot op weg daarheen in Oostenrijk te vluchten. Hij kwam via Engeland in de VS terecht, waar hij in 1956 zijn havenbedrijf Soros Associates oprichtte.

Hij bouwde haventerminals en offshoreprojecten in meer dan 90 landen. Hierdoor konden de kosten van overslag van massagoederen wereldwijd omlaag worden gebracht. Hij won vele prijzen voor zijn ontwerpen. In 1989 verkocht hij het bedrijf.

Daarna richtte hij zich samen met zijn broer George op investeringen in diverse industriŽle projecten en mijnbouwbedrijven. Hij zat ook in het bestuur van het Quantum Industrial Fonds van zijn broer. In 1997 stichtte hij een filantropische organisatie, uit dankbaarheid voor de gastvrijheid die de VS aan hem en zijn eveneens Hongaarse vrouw hadden verleend. Hiertoe behoorde een studiefonds van 75 miljoen dollar voor eerste generatie immigranten in de VS. Hij was een van de patronen van de New York Metropolitan Opera.

George Soros omschreef zijn broer als man van 'brede visies' en 'onorthodoxe oplossingen'. Een van Pauls zonen trouwde met een stiefdochter van toneelschrijver Harold Pinter.


IRP:  

Naar Wetenschap en religie , Wetenschap lijst , Wetenschap overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]