De Volkskrant, 03-05-2014, rubriek Een boek voor..., door Olaf Tempelman .2010

Een boek voor...

Als één overledene nog boeken kan ontvangen, is dat Harry Mulisch. Daarom krijgt hij Fluisteraars van Orlando Figes.

Op je 14de heb je er de leeftijd voor, maar weinig boeken hebben zo'n verpletterende indruk op me gemaakt als De aanslag. In die tijd geloofde ik nog dat de Dodenherdenking op 4 mei een universeel karakter had, en dat het waar was wat Harry Mulisch altijd zei: dat er in 1945 een overwinning van het goede op het kwade is behaald. Een paar later stapte ik met een interrailkaart op de trein naar het Oosten. In de tijd die volgde, leerde ik dat ik een Europeaan was uit de westelijke helft met een dito beeld van het jaar 1945.
    Toen de westerse geallieerden westelijk Europa bevrijdden, bezetten de Sovjets oostelijk Europa en zetten ze miljoenen Esten, Letten, Litouwers, Tsjetsjenen, Krim-Tataren, Grieken, Moldaviërs en zo nog wat andere groepen in veewagons op transport naar de goelag. Executies en deportaties van complete volkeren door één van de geallieerde partijen? Het Nederlands onderwijs had mij een uiterst summiere en oppervlakkige kennis meegegeven van de Sovjet-wereld.
    De genadeklap voor mijn geloof in de 'overwinning van het goede' was alles wat de afgelopen twintig jaar bekend is geworden over Stalins antisemitische offensief in zijn laatste levensjaren. In de Sovjet-Unie werden er Joden vermoord ná 1945. Alleen Stalins dood in maart 1953 heeft grote aantallen Joden voor het vuurpeloton behoed. Tot op de dag van vandaag ontbreken in steden in de oude Sovjet-Unie Holocaust-monumenten.
    'Ik ben de Tweede Wereldoorlog', zei Harry Mulisch altijd. Hij was er, besefte ik in 1989 voor het eerst, maar een stukje van. Iedereen die Mulisch' oeuvre kent, weet dat hij op de plek waar hij nu is boeken kan ontvangen. Daarom stuur ik hem een van de beste en aangrijpendste boeken over de Sovjet-Unie, Fluisteraars van Orlando Figes.



Red.:   Vermist: de gebruikelijke vileine kritiek. boekkeuze: zeer lief.
 

Naar Cultuur, gelijkheid , Westerse organisatie , Sociologie lijst , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]