De Volkskrant, 21-08-2012, column door Max Pam .2010

Zomergasten

Tussentitel: Tegenover Verwaayen toonde Leyers een grote verlegenheid die maar niet overging

Zomergasten wordt dit jaar geteisterd door tegenvallende kijkcijfers, maar zondag zorgde Alcatel-topbaas Ben Verwaayen voor een opleving door meer dan een half miljoen kijkers te trekken. Mogelijk heeft dat te maken met het einde van de vakantie. Veel mensen kwamen terug en lieten de koffers ongeopend om eerst Zomergasten mee te pikken. De aflevering met Ben Verwaayen was ook mijn eerste van het seizoen.

Toen Zomergasten door Peter van Ingen werd gepresenteerd, ben ik enige jaren redacteur geweest. Inmiddels is het programma ingrijpend veranderd. In het oorspronkelijke format van Krijn ter Braak ging het erom dat de gast zijn favoriete televisieavond samenstelde. Dat leverde een wonderlijke mix op van informatie, amusement en drama. Een fragment met psychotische patiŽnten kon direct worden gevolgd door een sketch met Frank Sinatra, Dean Martin en Jerry Lewis.

Op den duur was dat niet vol te houden. Fragmenten uit speelfilms en documentaires werden te duur. Zodoende liep het aantal fragmenten terug en moest het programma steeds meer worden volgepraat. Van een kijkprogramma werd het een praatprogramma en tenslotte is Zomergasten getransformeerd in een veredeld soort Dit is uw leven. Ook wel leuk, maar toch een stuk minder.

Dat de Vlaamse presentator Jan Leyers lage kijkcijfers heeft gescoord, kan ik mij na zondag wel voorstellen. Leyers mag een filosoof zijn die er niet voor terugschrikt op een motor door de woeste streken te trekken, tegenover Verwaayen toonde hij een grote verlegenheid die maar niet overging. De vragen die hij stelde, waren meestal herhalingen van zinnen die eerder door Verwaayen waren uitgesproken, maar dan voorzichtig teruggekaatst met een vraagteken erachter. Een opmerkelijke observatie of een andersoortige bijdrage aan het gesprek heb ik uit de mond van Leyers niet gehoord. Aan het eind zei hij flets dat hij met 'een interessant mens' had gesproken.

Ja, wat dacht je dan?

Leyers liet zich gedwee in de rol van de braaf luisterende leerling dringen, zoals destijds ook Bas Heijne was overkomen bij zomergast Joop van den Ende. Die paar momenten dat Leyers het gesprek had kunnen openbreken, liet hij voorbij gaan. Bijvoorbeeld bij het fragment van Steve Jobs, die in 2005 de studenten van Stanford heeft toegesproken. Jobs, door Verwaayen neergezet als een visionair, gaf de studenten drie wijze lessen. De laatste les over zijn wonderbaarlijke genezing van alvleesklierkanker klopt niet, wat in het hele betoog van Jobs geen onbeduidend detail is. Helaas moesten wij toen over naar het volgende fragment. Ook de kritiek die Verwaayen spuide op Jeremy Paxman van Newsnight had meer weerwerk gemogen.

Het optreden van Verwaayen zelf viel niet mee. Tegen het weinige dat de interviewer inbracht zei hij consequent 'nee', wat de leraar-leerlingstatus bevestigde. Verder probeerde hij zo enthousiast mogelijk over te komen, maar op den duur kon ik het woord 'passie' niet meer verdragen. Achter al dat enthousiasme schemerde naar mijn idee toch het silhouet van voorlichters en spindoctors, die hem hadden verteld dat het voor een man in zijn positie verstandig is een fragment van Andrť Hazes te kiezen.

Anders dan Steve Jobs is Verwaayen geen creatieve entrepreneur die risico's neemt. Hij is een manager die de boel draaiende moet houden. En dat is uiteindelijk toch minder interessant.


IRP:   Geen joods neuroticisme, dus saai



Naar Wetenschap en religie , Wetenschap lijst , Wetenschap overzicht , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]