De Volkskrant, 05-10-2010, van verslaggever Robin Gerrits 6 okt.2010

‘Reken- en taaltoets zal mislukken’

Tussentitel: 'De kans is reëel dat alle zwarte scholen als zwak gaan gelden'

De pogingen om de beheersing van rekenen en taal op de basisschool op te schroeven zijn gedoemd te mislukken.

Wittere scholen zullen nauwelijks worden geprikkeld door de zogeheten referentieniveaus, omdat ze er weinig voor hoeven doen om deze standaarden te halen.

Maar voor scholen met veel achterstandsleerlingen zullen ze in de praktijk juist onhaalbaar blijken, waardoor zulke scholen in de toekomst kunnen worden opgezadeld met het predikaat zwak of zeer zwak.

Dit schrijven Jaap Roeleveld en Guuske Ledoux, onderzoekers bij het Amsterdamse ITS Kohnstamm Instituut, in tijdschrift Didaktief, dat maandag is verschenen. Volgens Ledoux en Roeleveld dreigt de invoering van de referentieniveaus de tweedeling tussen scholen met veel kinderen van hoger- en van juist lageropgeleide ouders te verscherpen.

De referentieniveaus voor taal en rekenen zijn een uitvloeisel van de commissie-Meijerink, die in januari 2008 advies uitbracht hoe de beheersing van de basisvaardigheden op school kon worden verbeterd. De minister voerde ze in en vanaf dit schooljaar worden ze officieel gehanteerd. Voor zowel basis-, voortgezet, als middelbaar beroepsonderwijs is gedetailleerd vastgelegd wat leerlingen tussentijds en aan het einde moeten kunnen. Invoering van de referentieniveaus moet scholen inzicht geven bij welke groepen en op welke onderdelen leerlingen achterblijven. Voor elk meetmoment is een fundamenteel niveau en een streefniveau vastgesteld.

Op termijn is het mogelijk dat de schoolscore meespeelt in het toezicht van de onderwijsinspectie. ‘Als het de bedoeling is om scholen hierop te gaan beoordelen, is de kans reëel dat straks vrijwel alle ‘zwarte’ scholen tot zwakke scholen worden bestempeld’, schrijven Ledoux en Roeleveld in Didaktief. En dat zal dan weer tot zoveel ontmoediging bij directie en leraren leiden, dat het doel van lesverbetering verder uit beeld raakt, vrezen ze.

De ITS-onderzoekers hebben ìn een studie uit 2009 het niveau van verschillende soorten scholen naast de standaarden gelegd. Hieruit blijkt dat deze slechts haalbaar zijn voor scholen met veel autochtone leerlingen met middelbaar- of hogeropgeleide ouders. Van allochtone leerlingen met ouders met dit opleidingsniveau haalt slechts 64 tot 71 procent de basisstandaard voor bijvoorbeeld begrijpend lezen; van allochtone leerlingen met lageropgeleide ouders haalt slechts 48 procent.

Doordat de leerlingen van allochtone komaf, of van ouders met een lage opleiding, niet gelijkelijk over de scholen zijn verdeeld maar juist op sommige scholen geconcentreerd, wordt het vooral voor die scholen erg moeilijk de streefniveaus te halen.

‘Als je een landelijk beeld wilt van hoe het met de beheersing van rekenen en taal zit, kun je de scores wel gebruiken’, zegt onderzoeker Guuske Ledoux. ‘Maar voor de beoordeling van individuele scholen is het niet geschikt. Dan zou je naar de doelgroepen moeten differentiëren. Zodat er ook een hoger streefniveau komt dat voor scholen met veel kinderen van middelbaar- en hogeropgeleide ouders meer uitdaging betekent.’

Het ministerie van Onderwijs laat weten de zorg dat veel leerlingen het basisniveau niet halen te delen. ‘Dat is bijna inherent aan het definiëren van een hoger gewenst eindniveau’, aldus een woordvoerster. ‘Maar dat betekent niet dat we de lat dan maar weer lager moeten leggen.’

Volgens het departement wordt de komende jaren goed onderzocht wat haalbaar is voor diverse groepen leerlingen. Scholen zullen pas op de referentieniveaus worden beoordeeld na ‘een zorgvuldig invoeringstraject’.
 

IRP:  Casuïstiek. Langere Japanner. Bij andere artikel


Naar Cultuur, integratie, toekomst , Allochtonen overzicht  , Sociologie lijst  , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]