De Volkskrant, 10-02-2010, door Robin Gerrits .2010

Mbo'ers willen ouderwets leren

Analyse beroepsonderwijs | Straatcoaches, antispijbelteams en wijkagenten vegen jongeren uit de grote steden terug de school in – waar ze vervolgens geen les krijgen.

Tussentitel: 'Vul dat vak maar in door met een groepje een extra werkstuk te maken'

Studenten van het middelbaar beroepsonderwijs uit het hele land trekken vandaag naar Den Haag om te demonstreren tegen lesuitval op hun scholen. Geen alledaags beeld: als er wordt gedemonstreerd in het onderwijs, zijn het doorgaans studenten van universiteiten, een enkele keer scholieren of leraren uit het voortgezet onderwijs.

Toch is het niet voor het eerst dat juist mbo’ers in actie komen. Najaar 2006 kwamen de leerlingen van het Friesland College in opstand tegen, ook toen, de vrijblijvendheid van hun lesrooster – als ze dat al hadden.

De studentenactie is opvallend genoeg gevolg van het initiatief van een gemeentebestuurder. De Inspectie van het Onderwijs publiceerde vorige week een lijst met 64 zeer zwakke mbo-opleidingen (van in totaal 11 duizend). Stadsdeelvoorzitter Ahmed Marcouch greep dat aan om een probleem aan te kaarten dat hem in Amsterdam-West al veel langer dwarszit: wat heeft het voor zin met straatcoaches, antispijbelteams, politie en wat al niet jongeren van de straat terug de school in te vegen, als ze daar weinig of niets krijgen aangeboden. Een paar keer zo het deksel op je neus krijgen, en het risico op afglijden van een toch al niet al te kansrijke jongere groeit alleen maar.

De laatste decennia is het onderwijs in het mbo steeds individueler geworden. De gedachte erachter is dat hier leerlingen met zoveel verschillende achtergronden en motivaties binnen komen, dat klassikaal onderwijs voor hen minder geschikt is dan een bijna individuele leerweg op basis van projecten, met de leraar in de rol van coach.

Probleem is alleen dat zo veel zelfstandigheid, verantwoordelijkheid en discipline voor het thuis of op school uitvoeren van taken vaak niet wordt begrepen. Juist veel jongeren in de grote steden hebben behoefte aan structuur, aan veel verplichte lestijd op school, waar ze concreet iets krijgen aangeboden. Aan ouderwets schools onderwijs, door leraren die in gedrag en taal het goede voorbeeld geven, in plaats van leerlingen zelf te laten aanmodderen. Niet: twee of drie lesdagen per week, waarvan vaak ook nog veel uren uitvallen. Niet steeds roosterwijzigingen, en ‘vul dat vak maar in door met een groepje een extra werkstuk te maken’.

De beroepsopleidingen zijn de laatste decennia opgegaan in reusachtige roc’s, waar vele tienduizenden deelnemers les krijgen. Hun colleges van bestuur geven in reactie op de kritiek aan dat ze wel degelijk de minimale norm van 850 uur per jaar halen, en dat landelijke onderzoeken bewijzen dat hun aanpak van schooluitval werkt. Maar los van de vraag of die maximaal 20 uur per week wel genoeg zijn voor deze leerlingen, Latifa, Pascal en Mohammed kopen niets voor gunstige landelijke cijfers als ze ’s morgens bij een roosterbord staan waarop opnieuw geen oplossing wordt geboden voor het vak Engels dat ze al een jaar niet krijgen.

Het geeft aan hoe groot de afstand tussen deze basis en de beslissers is geworden. Ook verantwoordelijk staatssecretaris Marja van Bijsterveldt kan de klagende mbo-studenten alleen maar beloven een hartig woordje te spreken met de verantwoordelijke roc-besturen. Maar die staan op bijna net zo grote afstand van de studenten als de bewindsvrouw zelf.

En beloften of niet, de problemen op de roc’s, met name nijpend in de grote steden, laten zich niet 1,2,3 oplossen. Juist voor deze zware onderwijssoort staan de gekwalificeerde leraren niet in de rij. En probeer al die leerlingen, van wie een fors deel met allerhande sociale en gedragsproblemen kampt, maar eens aan een diploma te helpen. Voorzitter Jan van Zijl van de MBO Raad typeerde de roc’s in deze wijken niet voor niets als ‘halve zorginstellingen’.

Natuurlijk komt wat extra aandacht de politicus Marcouch goed uit, in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen. Maar hij wijst er terecht op dat enig triomfalisme van de mbo-sector over ‘slechts’ een half procent zeer zwakke mbo-opleidingen op de inspectielijst voorbarig is. Ook als er vanmiddag in de aanloop naar het spoeddebat over het beroepsonderwijs maar tweehonderd van het half miljoen mbo-studenten op het Plein staan, bewijzen die dat veel roc’s niet slagen in wat ze eigenlijk zouden moeten doen: jongeren met een moeilijke uitgangspositie een kans bieden zich uit tal van achterstanden omhoog te worstelen.

Naar Cultuur, integratie, toekomst , Allochtonen overzicht  , Sociologie lijst  , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]