De Volkskrant, 14-01-2013, column door Aleid Truijens .2009

Geen hoofddoekjes maar bakfietsmoeders

Tussentitel: Ouders willen op het schoolplein toch ergens over kunnen praten

Vijfhonderd uitlotingen! Tien tot twintig procent van de leerlingen kan niet naar de school van hun keuze! Machteloze ouders laten hun woede de vrije loop op een Facebookpagina. Het is een schande. De gemeente moet in actie komen. Nu.

Nee, het gaat hier nu eens niet over de run op de felbegeerde, schaarse plaatsen op de zelfstandige gymnasia. De lotingsslachtoffers over wie Het Parool zaterdag berichtte, zijn Amsterdamse kleuters. Vierjarigen voor wie hun ouders in hun eigen buurt een leuke, goede basisschool hebben uitgezocht.

Maar ja, zo'n gezellige buurtschool zal maar staan in een van de aantrekkelijke, meest kapitaalkrachtige delen van Amsterdam: zuid en centrum. In de Kwaliteitswijzer Basisonderwijs, die de gemeente Amsterdam aan alle ouders stuurt, lees je dat op die school bijna honderd procent van de leerlingen een havo-vwo-advies krijgt; de gemiddelde Cito-scores zijn er hoog. En niet te vergeten: die school heeft vrijwel geen kinderen met een 'leerlinggewicht' (lees: geen allochtonen). Dan kun je er donder op zeggen dat het storm loopt. Je moet dan genoegen nemen met een school met een lagere Cito-score en een minder spectaculaire uitstroom. Dat pikken de hoogopgeleide stadsbewoners, altijd de architect van hun eigen leven, natuurlijk niet.

Indirect gaat het probleem van de uitgelote kleuters toch over gymnasia. Succesvolle, hoogopgeleide ouders willen hun kinderen niet op voorhand kansen ontnemen. En terecht. Ze willen het allerbeste voor hun schatjes. Ze willen het niet op hun geweten hebben dat hun kind straks naar het vmbo moet. Het moet minstens, net als zij, een vwo-diploma halen en gaan studeren. Maar waar kijken ze precies naar bij de keuze van een school?

Als het puur om de leerprestaties gaat, is de Kwaliteitswijzer een nuttig hulpmiddel - een mooi initiatief van voormalig onderwijswethouder Lodewijk Asscher. Zo'n brochure zou voor heel Nederland beschikbaar moeten zijn. De 'leeropbrengsten' worden vergeleken, waarbij de basisscholen zijn ingedeeld in vijf groepen, op grond van het opleidingsniveau van de ouders. Bij elke school kun je zien of de prestaties - de Cito-eindtoets, maar ook tussentijdse toetsen voor rekenen en taal - boven, op of onder het niveau zit van scholen met een vergelijkbare populatie.

Dat is een belangrijk gegeven, veel belangrijker dan de Cito-score alleen, want het geeft precies aan wat de school zelf toevoegt. Je kunt deze scores vinden in de lange, ingewikkelde tabellen in de Kwaliteitswijzer (als je tenminste een beetje verstand hebt van statistiek, want eenvoudig is het niet, en er wordt niet goed uitgelegd waarop je moet letten).

Of een school nu zwart is of wit, of de ouders merendeels analfabeet zijn of universitair opgeleid, als de school boven het veronderstelde, verwachte niveau presteert, doet zo'n school iets heel erg goed. Volgens onderzoek (bijvoorbeeld de Prima-cohortonderzoeken die inmiddels zijn afgesloten) doen lle kinderen het op zulke scholen beter. De verschillen tussen de leerlingen zijn hetzelfde, maar de hele lijn op de grafiek ligt hoger. Naar zo'n school kun je je kind gerust sturen.

Het lijkt wel of het die boze ouders niet gaat om de leerprestaties. Ze willen een school die 'goed voelt'. Daarmee bedoelen ze, al zeggen ze dat meestal niet, een school met Ons Soort Mensen. Geen hoofddoekjes maar bakfietsmoeders. Niet omdat ze racistisch zijn hoor, maar ze moeten er zelf ook acht jaar dagelijks heen. Ze willen op het schoolplein toch ergens over kunnen praten en misschien vrijdagmiddag samen een wijntje doen. Als dat goede gevoel er is, gaan ze ervan uit dat het met de leerprestaties ook wel goed zit.

Dat is een misvatting. Het grappige is dat de Amsterdamse scholen in het centrum, waarop nu zo'n run is, helemaal niet uitzonderlijk scoren. Ze zitten ongeveer op, of net onder het niveau van hun groep. Een gemiddelde Cito-score van 541 (havo-vwo) lijkt heel wat, maar als het merendeel van de ouders universitair is opgeleid zou het 545 (vwo) moeten zijn. Grote kans dat een kind op die school een havo-advies krijgt, terwijl het op een boven het groepsgemiddelde scorende school met een gemengde populatie met een gymnasiumadvies zou zijn weggegaan. Maar dat is ratio. De gemiddelde hoogopgeleide gaat liever af op het gevoel.
 

Red.:   dat van die goede gemengde scholen is natuurlijk hoogstens bij uitzondering. Als regel is het onzin.


Naar Cultuur, integratie, toekomst , Allochtonen overzicht  , Sociologie lijst  , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]