De Volkskrant, 29-07-2009, column door Evelien Tonkens, hoogleraar sociologie en lid van de Eerste Kamer voor GroenLinks 29 jul.2009

Wilders' stinkende vraag

Wat kost Wilders ons per jaar? Zo’n zes miljoen euro schat ik. Salaris, onkosten, beveiliging en duizenden uren aan ambtenarensalarissen voor het beantwoorden van zijn vragen. Plus indirecte kosten, zoals het extra beroep op zorg en hulpverlening van al die mensen die hij vernedert. Tegen die hoge kosten staan geen opbrengsten. Als we evenveel Wildersen als nieuwe Nederlanders hadden, zou dit land dertigvoudig failliet zijn.
    Met dit antwoord kan de regering volstaan. Wilders heeft het recht alles te vragen, en de regering moet alle vragen van Kamerleden beantwoorden. Maar dat mag ook met twee zinnen. Als de regering toch iets wil toelichten, laat ze vooral geen tabellen over de kosten en baten van nieuwe Nederlanders ophoesten. Dat is verspilling van belastinggeld. Veel beter kan ze uitleggen waarom de vraag naar de kosten en baten van nieuwe Nederlanders een immorele, kwalijke, stinkende vraag is.
    Onbegrijpelijk dat zoveel mensen hier serieus over doorakkeren, en dat econoom Peter Nijkamp het een interessante vraag vindt. We moeten de kosten en baten van immigratie kennen om beleid te bepalen, betoogde hij. De baten zijn heel groot, voegde hij er geruststellend aan toe (Trouw). 25 juli).
    Daarmee verwart Nijkamp immigratie en integratie. Wilders’ vraag gaat over integratie van mensen die al in Nederland zijn, niet over immigratie van nieuwe groepen. Over de vraag of je ten aanzien van immigratie kosten-batenanalyses mag maken, valt te twisten; we doen het al in zekere mate, door bijvoorbeeld kenniswerkers uit te nodigen en economische vluchtelingen te weren. Van medeburgers die je reeds hebt toegelaten, mag je zulke berekeningen niet maken, omdat die berekeningen geen moreel toelaatbare consequenties kunnen hebben. Je kunt niet besluiten sommige mensen dan maar te schrappen of weg te sturen. Dat doe je ook niet met andere medeburgers zoals gevaarlijke politici, zieken of ouderen.
    Nijkamp verwart nog twee andere dingen met elkaar die je beter gescheiden kunt houden: de kosten en baten van beleid en de kosten en baten van een bepaalde groep burgers. Daarmee reduceert hij burgers tot instrument van beleid. Immigratie is een beleidsinstrument. , waartoe wordt besloten. Beleid kun je instellen en afschaffen. Er horen begrotingen bij en kosten- en batenanalyses en evaluaties om te zien of je bereikt wat je wilde.
    Maar op die manier praat je niet over integrerende landgenoten, en misschien zelfs niet over immigrerende wereldburgers. Mensen zijn geen instrument van beleid. Slavernij en mensenhandel zijn voorbeelden van volledige instrumentalisering. De nazi’s reduceerden sommige medeburgers tot instrument, waar ze medische experimenten mee uithaalden. Daar zijn we allemaal tegen. Zo moeten we ook allemaal tegen de instrumentalisering van nieuwe Nederlanders zijn en blijven.
    Deze zet van Wilders is fascistisch, op een manier die hij nog niet eerder heeft vertoond. Hij keert zich niet langer alleen tegen de islam maar direct tegen mensen die de islam aanhangen, en hij reduceert hen tot beleidsinstrument. Dat zet de deur open naar uitsluiting, mishandeling en erger. Levensgevaarlijk en stuitend is het, dat we al zover gezonken zijn dat Wilders dit kan doen zonder dat iedereen over hem heen valt. Terwijl iedereen – terecht – nog wel over hem heen zou vallen als hij deze vraag zou stellen over oude mensen, chronisch zieken of gehandicapten.
    De Amerikaanse historicus Clecak typeerde de roerige jaren zestig en zeventig als de periode van de ‘democratisering van het mens-zijn’. De periode waarin iedereen, maar dan ook echt iedereen, als medemens werd (h)erkend. Niet langer was het vanzelfsprekend dat je voor sommige mensen andere maatstaven aan kon leggen zijn dan voor andere, onder het mom dat ze fundamenteel anders zijn. Deze democratisering van het persoon-zijn was de geest achter de vrouwenbeweging, de patiëntenbeweging, de homobeweging, het derdewereld-activisme en al die andere bewegingen die gelijkheid en respect eisten.
    Globalisering zet de democratisering van het mens-zijn onder druk: voor immigranten leggen we wel andere maatstaven aan. Dat is al erg genoeg, maar daar faliekant tegen zijn is ook goedkoop: het zou betekenen dat we de grenzen van Europa helemaal open zouden stellen en daar deinzen we collectief voor terug. Voor reeds geaccepteerde medeburgers mogen we de democratisering van het mens-zijn in geen enkel opzicht opgeven. Wilders doet dat met zijn stinkende vraag wel. Aan deze ontdemocratisering mag de regering op geen enkele manier niet meedoen.


Naar Menswetenschappen, regels , Menswetenschappen, huidig , Wetenschap, lijst  , Wetenschap overzicht , of site home

[an error occurred while processing this directive]