De Volkskrant, 20-06-2015, van correspondent Arie Elshout .2010

Reportage | Rouw na schietpartij in Charleston

'Stop dat praten over  ras. Kies voor de liefde'

In Charleston delen zwart en blnk samen hun verdriet. een groot verschil met de reactires op eerder geweld door politie. Mr velen vrezen dat racisme ene kwestie is die nooit zl verdwijnen, 'net als eb en vloed'.

Tussentitel: Jeugdwerker Shamekei Gray roept iedereen op niet toe te geven aan de haat
Dat Obama president is geworden, heeft de haat tegen zwarten misschien versterkt


'Ik wil hem niet haten. Als we daaraan toegeven, verliezen we de stad aan de haat.' Shamekei Gray perst de woorden eruit. Ze staat pal voor de deur van de kerk waar nog geen 24 uur daarvoor een blanke jongen negen zwarte kerkgangers in koelen bloede heeft vermoord. De jonge zwarte vrouw heeft het over Charleston maar het lijkt alsof ze wil dat haar hartenkreet in heel Amerika wordt gehoord, met zoveel overgave spreekt zij. Of is het de moed der wanhoop? Blijft dit land onverbeterlijk als het gaat om ras en vuurwapens?

Zeker bij president Obama sluipt er langzaam maar zeker een gevoel van moedeloosheid in. In dubbel opzicht. Allereerst wijst hij erop dat de schietpartij herinnert aan de 'donkere kant' van de Amerikaanse geschiedenis. Hij doelt daarbij op racistisch geweld uit het verleden, zoals in 1963 toen leden van de Ku Klux Klan in Birmingham, Alabama, een kerk opbliezen en vier zwarte meisjes doodden.

Daarnaast benadrukt Obama dat 'opnieuw onschuldige mensen zijn gedood omdat iemand die kwaad wilde doen geen enkele moeite had een vuurwapen te bemachtigen (...) Er komt een moment dat we ons als land rekenschap moeten geven van het feit dat dit type massaal geweld niet voorkomt in andere ontwikkelde landen, niet met deze regelmaat.'

Hij weet het als geen ander, want sinds hij in januari 2009 president stond hij veertien maal voor de ondankbare taak om te moeten reageren op een massale schietpartij met veel onschuldige doden. De cijfers liegen er niet om. Sinds in december 2012 twintig schoolkinderen werden doodgeschoten in Newtown, Connecticut, zijn er 53 grote schietpartijen geweest. Daarbij vielen 253 doden, aldus de krant USA Today.

Amerika brengt het beste in mensen voort maar ook het slechtste. Het is een gewelddadig land, met een rassenprobleem dat maar niet wil verdwijnen. Charleston is een dubbele tragedie, waarin de kwestie ras en vuurwapens samenkomen. De schutter, de 21-jarige Dylann Storm Roof, kwam naar de historische Emanuel African Methodist Episcopal Church om zwarten te doden. Volgens vrienden vond hij dat de rassen gescheiden moesten blijven en dat blanken alleen met blanken moesten omgaan. Hij zou gezegd hebben een burgeroorlog te willen ontketenen. Idiote ideeŽn, maar als het je doel is om te doden, dan is het in Amerika niet moeilijk om aan de middelen te komen. Voor het geld dat zijn ouders hem in april voor zijn verjaardag gaven kocht Roof een pistool, schrijft The New York Times.

Het gevolg: negen doden, een bloemenzee voor de ingang van de kerk, huilende mensen, zwart en blank die elkaars verdriet delen in de drukkende zomeravondhitte. Het is een moment van bezinning. Shamekei Gray, 37 jaar oud en jeugdwerkster in de arme buurten, roept iedereen op niet toe te geven aan haat. 'Stop dat gepraat over zwart en blank. Kies voor liefde.' Ze wordt bijgevallen door Kathlin Madden, een blanke vrouw van 25, bij wie de tranen over de wangen biggelen.

Niet iedereen heeft er fiducie in dat Amerika snel tot inkeer komt. Sinds augustus zijn er raciale spanningen naar aanleiding van dodelijk politiegeweld tegen ongewapende zwarte mannen. Elke week is er een nieuw incident, zo lijkt het. Nu weer deze moord. De onrust wil maar niet wegebben.

Janice Gilliard, een voormalig reisagent van 59, is met haar man, een oud-militair die nog gevochten heeft in de eerste Golfoorlog in 1991. Het zwarte stel is naar de kerk gekomen om hun respect aan de doden te tonen. Gilliard denkt niet dat het rassenprobleem iets is dat zal verdwijnen. 'De wind waait niet altijd. Zij neemt af of gaat liggen, net als de zee eb en vloed kent, maar zij gaat niet weg', zegt ze met gevoel voor poŽzie. Dat Obama is de eerste zwarte president is geworden, heeft de haat niet weggenomen, misschien eerder versterkt omdat sommige blanken de zwarten nu juist meer vrezen en eronder willen houden, zeggen zij en haar man, met zijn Desert Storm-pet.

De kerk waar Roof zijn bloedbad aanrichtte is historisch gezien een bijzondere plek. Kerkgangers speelden de afgelopen twee eeuwen een rol bij een slavenopstand en de zwarte burgerbeweging

Ook Barbara Guilfoyle, een vijftig plusser van Ierse komaf, gelooft niet in een radicale ommekeer. 'Er zal altijd een beetje racisme blijven. Iedereen heeft vooroordelen tegen anderen. Ook zwarten.' Willie Heywerd, een zwarte man van 52 die een eigen zaak heeft in de transportbusiness, denkt eveneens dat ras een kwestie zal blijven. 'Alleen moeten we elkaar niet als bevolkingsgroepen gaan beschuldigen. We moeten de individuen aanpakken die zich eraan bezondigen.'

In Charleston overheerst de rust van de rouw. In april waren er nog demonstraties nadat een zwarte man was doodgeschoten door een blanke agent. Ditmaal is er geen enkele spanning voelbaar voor de kerk. Volgens Heywerd is er een verschil tussen een schietpartij door een gestoorde enkeling en onterecht geweld door de politie. 'Politie moet een gevoel van veiligheid geven. Doet zij dat niet, of zelfs het omgekeerde, dan tikt dat veel harder aan.'

Charleston is deze avond geen Ferguson, geen Baltimore. Steden waar eerder de raciale spanningen tot uitbarsting kwamen. De Heilige Stad zoals Charleston genoemd wordt omdat op elke hoek wel een kerk staat, reageert met gebedsbijeenkomsten op het drama in de kerk. Voor de stand van de televisieploegen staan de zwarte leiders geduldig in de rij te wachten op hun moment voor de camera.

Maar als het patroon van het afgelopen jaar aanhoudt, kan het morgen elders weer anders zijn. Zolang bijvoorbeeld de politiek onmachtig blijft om tot wapenbeperkingen te komen, zoals Obama donderdag moest erkennen, zullen ras en vuurwapens, haat en geweld, Amerika's open zenuw blijven.

Web:
Rassenhaat blijft Amerika's open zenuw


Red.:  creolen 1:7 is 14 procent is veel te veel.


Naar Amerika collectie  , Politiek lijst , Politiek & media overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]