De Volkskrant, 13-09-2012, door Marcel van Dam, oud-politicus en columnist van de Volkskrant .2011

Nederland heeft de verkiezingen verloren

Wij worden ten onrechte bedreigd met een inktzwarte toekomst als we niet draconisch bezuinigen.


Tussentitel: Pas op, Diederik, zo gewonnen, zo geronnen

De SP heeft het omschakelen van oppositiepartij naar potentiŽle regeringspartij schromelijk onderschat. Inhoudelijk en bij het profileren van de lijsttrekker. Verkiezingen zijn geleidelijk gedegradeerd tot een wedstrijd 'beste beeldvorming op televisie'. Samsom heeft, of hij nu als eerste of als tweede uit de bus komt, die wedstrijd overtuigend gewonnen en een ongelooflijk adequate campagne gevoerd, waarin hij zich geloofwaardig maakte als potentieel premier. En door consequent Rutte als tegenstander te kiezen positioneerde hij zich bovendien als een geloofwaardige strijder voor een eerlijker verdeling van de welvaart. Chapeau.

De vraag wat het beste is voor ons land is een lied van schijn en wezen geworden. Hoe komen we uit de crisis, was het dominerende onderwerp in de debatten en de vraag was niet of we wel zo veel moesten bezuinigen maar hoe snel. Als we niet dramatisch zouden bezuinigen zou ons land verder afglijden naar een derderangs natie.

Afglijden?

Nederland is na Luxemburg het welvarendste land van de EU en samen met Zweden kampioen arbeidsparticipatie. De werkloosheid, ook bij jongeren, is op Oostenrijk na het laagste. Onze productiviteit behoort tot de hoogste ter wereld. De besparingen van huishoudens, de waarde van eigen woningen en pensioenen meegerekend, zijn bijna drie keer zo hoog als de schulden. Sinds 2000 is Nederland op de lijst van meest concurrerende landen opgerukt naar de 5de plaats. Dat geldt ook voor de wereldranglijst van exporterende landen. Vorig jaar boekte Nederland een record-overschot op de betalingsbalans. Al decennia produceert Nederland meer dan het consumeert. We hebben het beste pensioenstelsel ter wereld. We zijn kampioen niet-staken. Al jaren daalt de criminaliteit.

Onze staatsschuld is 65 procent van het bbp, 22 procent onder het gemiddelde van de eurozone. Al onze buren hebben een hogere staatsschuld. De rente op de staatsschuld, in procenten van het bbp, is lager dan de inflatie. Op kortlopende schulden van de overheid is de rente negatief, we verdienen er aan. Aflossen van de staatsschuld is in deze tijd een onzinnige investering.

Nu het slechte nieuws: Nederlanders hebben, na Grieken en Portugezen, de grootste zorgen over de economie. Er is geen land in Europa waar het consumentenvertrouwen zo snel, zo dramatisch is afgenomen, vooral nadat het rampkabinet Rutte-Verhagen-Wilders aan de macht kwam. De binnenlandse bestedingen zijn navenant gedaald en vertragen de economische groei. Steeds meer mensen geloven niet meer dat hun kinderen het beter krijgen dan zij. En terecht want de koopkracht van de meeste huishoudens is alleen gestegen omdat beide partners zijn gaan werken en dat steeds langer en harder doen.

Dat geldt niet voor de hoger opgeleiden. Die maken de blits. De afstand tussen mensen met een lage opleiding en de rest wordt, ook cultureel, steeds groter. Er groeit een nieuwe apartheid. Door het somberen over de toekomst is het generatieconflict ontaard in een conflict om geld. Hoewel de rente historisch laag is, zijn de besparingen van huishoudens nog nooit zo groot geweest. Mensen dekken zich in tegen de inktzwarte toekomst waarmee ze doorlopend worden bedreigd als ze zich niet onderwerpen aan draconische bezuinigingen.
Oud-VVD-minister van FinanciŽn Witteveen zei over die destructieve bezuinigingsdrift: 'Het lijkt wel een collectieve psychose. Als ze het doorzetten worden we in een depressie gedrukt. Het is niet te begrijpen. Er is zelfs geen discussie over.' (Economie, 7 september).

Waar komt die psychose vandaan? Er zijn twee oorzaken die elkaar versterken. In de eerste plaats wordt de crisis in de Zuid-Europese probleemlanden door de Europese bureaucraten aangegrepen om de Europese economie verder om te buigen in Angelsaksische richting volgens het neoliberale model. Overheden moeten kleiner worden, de verzorgingsstaat moet verder worden afgebouwd, geld en concurrentie zijn de belangrijkste impulsen om menselijk gedrag te sturen. Die ideologie wordt afgedwongen door alle lidstaten, ook die er goed voorstaan, voor te schrijven dat ze praktisch geen begrotingstekorten meer mogen hebben.

In de tweede plaats hebben alle politieke partijen, in welk kabinet ze ook zullen samenwerken, zich voor het begrotingsbeleid onderworpen aan de uitkomsten van een computermodel van het CPB. Dat model wordt gevoed met veronderstellingen die leiden tot grote, virtuele tekorten in de verre toekomst, die nu met grote echte bezuinigingen moeten worden bestreden. Naast een veronderstelde geleidelijke verlaging van de inkomstenbelasting van meer dan 30 miljard zijn er meer ongerijmdheden.

Zo wordt verondersteld dat tot in de verre toekomst alle uitkeringen jaarlijks met 1,7 procent in koopkracht stijgen. Terwijl de koopkracht van de uitkeringen nu lager is dan 30 jaar geleden. Die veronderstelling is natuurlijk peperduur en leidt tot grote tekorten. Die kunnen alleen worden gefinancierd als veel bezuinigd wordt op de uitkeringen. Dus de koopkracht van mensen met een uitkering moet nu fors omlaag om een virtuele koopkracht in de toekomst te laten stijgen. Absurd, schadelijk en vooral onrechtvaardig.

Ook de lonen stijgen in het model jaarlijks 1,7 procent in koopkracht. Dat jaagt de kosten in de collectieve sector omhoog. Zoals in de zorg waar personeel de belangrijkste kostenpost vormt. Van alle kanten klinkt de bedreiging dat straks iedereen de helft van zijn inkomen aan zorg kwijt is. Maar in het CPB-model worden de zorgkosten helemaal niet onbetaalbaar omdat de veronderstelde jaarlijkse koopkrachtstijging er toe leidt dat die over 45 jaar verdubbeld zal zijn.

Als de stijging van de zorgkosten hoger blijkt dan in het model is voorzien, kan die worden betaald uit de veronderstelde koopkrachtstijging van 1,7 procent per jaar en dan blijft er nog voldoende extra koopkracht over om vier keer per jaar op vakantie te gaan in plaats van drie keer. Als de koopkracht minder stijgt dan in het model, wat ik denk, stijgen natuurlijk ook de zorgkosten minder.

De hier gebruikte feiten die iedereen, ook Martin Sommer, kan controleren, hebben in de campagne geen enkele rol gespeeld. Ze zullen ook niemand van mening doen veranderen. Zeker nu een nationaalachtig kabinet met behulp van onder anderen Martin Sommer de psychose in stand zal houden. Maar pas op, Diederik. Zo gewonnen, zo geronnen.

 

Tussentitel webversie: Dus de koopkracht van mensen met een uitkering moet nu fors omlaag om een virtuele koopkracht in de toekomst te laten stijgen. Absurd, schadelijk en vooral onrechtvaardig.



Naar Houding top I, moraal , Houding top I , Sociologie lijst  , Sociologie overzicht  , of site home .
 

[an error occurred while processing this directive]