| Bronnen bij Westerse organisatie: noord-zuid | 8 sep.2006 |
Natuurlijk weet iedereen wel wat de cultuurverschillen tussen de noordelijke en
de meer zuidelijke landen zijn. En dat dat in hoge mate de oorzaak van het
verschil in rijkdom is tussen die twee streken. Maar in het zicht van de laatste
conclusie wil men het eerste natuurlijk ook ineens niet weten. Onderstaand
daarom een paar voorbeelden van het soort cultuurverschillen wat die relatie met
maatschappelijk functioneren duidelijk maakt:. Het is tevens een reclame voor
het Scandinavische maatschappijmodel, dat op deze website geïntegreerd is in het
Rijnlandse model. Onderstaand lopen we ongeveer van noord naar zuid door de
verschillende fasen heen.
Maar voor we met de specifieke landen beginnen, eerst een
paar bronnen die een Europees overzicht geven. het eerste onderzoek gaat over de
hele wereld, maar uit de laatste lijst van twaalf zijn de niet-Europese landen
er even uit geschrapt:
Uit: CNNGo.com, 18-11-2009.
New Zealand tops least corrupt countries
New index ranks New Zealand, Denmark and Singapore as the least corrupt, but which countries were most besieged by graft?
New Zealand, Denmark, Singapore, Sweden and Switzerland are the top five least
corrupt countries, according to a new report by Transparency International.
...
The ranking range from zero (highly corrupt) to 10 (very
clean), ...
The rankings were based on the perceptions of degrees of
corruption from business people and analysts.
The top 12 least corrupt nations are: Denmark, Sweden,
Switzerland, Finland, Netherlands, Iceland, Norway, Luxembourg.
IRP: En wat houd je over na het schappen van vier stuks: zes
Noord-Europese landen en Zwitserland en Luxemburg. En kijk je naar de
interactieve kaart
voor
meer details, dan zie je een bijna volledig consequente noord-zuid verdeling:
hoe zuidelijker hoe lager de score. En idem voor west-oost: hoe oostelijker, hoe
lager de score. Voor de volledige lijst hier
.
IRP: En al ergens geconstateerd: corruptie heeft veel te
maken met economie - het gaat in het volgende artikel om de grafiek:
Uit: De Volkskrant, 12-12-2009, door Peter de Waard
Nederland kwetsbaar voor Griekse eurogriep
 |
Behalve Ierland en Spanje kan ook Nederland ...
IRP: Bijna een consistent noord-zuid patroon, met als grote
uitzondering Ierland. En dat komt omdat Ierland sterk gekozen heeft voor het
Angelsaksische model voor haar economie. Dat is een onafhankelijke variabele in
deze beschouwing.
Nog wat cijfers hierover:
Uit: De Volkskrant, 06-02-2010, door Peter de Waard
Gebrek aan vertrouwen breekt euro op
7 vragen over crisis in ‘Garlic Belt’ | De landen rond de Middellandse Zee krijgen de rekening gepresenteerd voor hun gebrekkige begrotingsdiscipline.
 |
Wat is de Garlic Belt?
De Garlic Belt is de humoristische bedoelde term waarmee de financiële markten
de landen rond de Middellandse Zee met hun hoge staatsschulden en
overheidstekorten op één hoop vegen.
Is dat terecht?
Deels wel, deels niet. Deze landen hebben allemaal op te grote voet geleefd.
Maar er zijn ook grote verschillen. Zo is het overheidstekort van Griekenland
met 12,7 procent van het bnp hoger dan dat van Spanje (9,7 procent) en Italië
(9,3 procent) en veel hoger dan dat van Portugal (7,1 procent). Ook heeft
Griekenland een veel hogere staatsschuld (120 procent van het bnp) dan Portugal
(93 procent) en Spanje (66 procent). En daarnaast heeft Griekenland een
vertrouwensprobleem omdat is gelogen over de eigen cijfers.
Dat Spanje en Portugal nu ook onder vuur liggen, heeft ermee te maken dat zij
hun staatsschuld vooral door buitenlandse partijen is gefinancierd. In Portugal
is dat zelfs voor 85 procent het geval. Een land als Japan heeft een
staatsschuld van 400 procent van het bnp, maar die is voor 98 procent door de
eigen pensioenfondsen gefinancierd waardoor de yen toch een van de hardste
munten is. ...
IRP: Een andere reeks cijfers:
Uit: De Volkskrant, 20-03-2010, door Pieter Klok
Spaarders en potverteerders ruziën
De spanning tussen de Verenigde Staten en China loopt op. Het is het aloude gevecht tussen exporteurs en importeurs. Ook in Europa kruisen zij de degens. Frankrijk wil dat het zuinige Duitsland de bakens verzet.
 |
...
IRP: De spaarders: Duitsland, Nederland, België, Ierland,
Finland.. De potverteerders: Frankrijk, Spanje, Griekenland, Portugal, Italië.
Min of meer quitte: Luxemburg, Oostenrijk, Slowakije, Slovenië.
Naast de economie zie je het noord-zuid patroon terug op tal van andere terreinen:
Uit: De Volkskrant, 22-11-2008, door Broer Scholtens
Een kuurtje tegen een long ontsteking is straks niet meer genoeg
In een aantal zuidelijke Europese landen is 50 procent van sommige bacteriën
resistent tegen antibiotica 'Het is vijf voor twaalf'
Tussentitel: 'Om van het gezeur af te zijn geven ze antibiotica'
We zijn aan de verliezende hand', waarschuwt Dominique Monnet van het Europese
gezondheidscentrum ECDC in Stockholm. 'Straks is een longontsteking niet meer
met antibiotica te behandelen.' Sinds de introductie van penicilline, tachtig
jaar geleden, hebben antibiotica volgens Monet 'een enorme gezondheidswinst'
opgeleverd. We gaan nu 'een beetje terug naar het Stenen Tijdperk'.
...
In zuidelijke landen als Spanje en Griekenland is het
antibioticagebruik de afgelopen jaren explosief gestegen. Gerekend per inwoner
worden daar driemaal zoveel antibioticarecepten uitgeschreven als in Nederland,
terwijl ze daar niet gezonder zijn.
Wanneer een antibioticum overmatig of verkeerd (te kort, te
lang) wordt gebruikt, verzet de bacterie zich. De bacil ziet dan kans dankzij
zijn evolutionaire overlevingsdrang iets van gedaante te veranderen. Een
antibioticum wordt dan minder werkzaam en uiteindelijk zelfineffectief voor zo'n
aangepaste - dus gevaarlijke - stam.
Het gevolg is onder meer dat van de Staphyloccocus aureus-stammen in
Griekenland, Spanje, Italië, Frankrijk en Engeland 25 tot 50 procent resistent
is tegen methicilline, een aan penicilline verwant antibioticum. Dat blijkt uit
deze week bekendgemaakte cijfers die in opdracht van het ECDC zijn verzameld
door het Rijksinstituut voor de Volksgezondheid (RIVM) in Bilthoven. Vijf jaar
geleden lag het percentage resistente areusstammen (mrsa) in Spanje lager,
namelijk op 10 tot 25 procent. Het ECDC heeft de afgelopen jaren data laten
verzamelen over de resistentie van verschillende bacteriële ziekteverwekkers in
combinatie met een antibioticum. Die data kennen een helderde trend: de
antibioticaresistentie neemt toe. Dat geldt niet alleen voor de mrsa-bacterie en
het gebruik van methicilline, maar ook voor huis-, tuin- en keukenbacillen,
zoals de pneumokokkenbacterie. ...
De resistentie voor antibiotica is hier gering omdat
huisartsen en specialisten zich bij hun voorschrijfgedrag laten leiden door
standaarden van de beroepsgroep, aldus Aura Timen, infectiearts bij het RIVM,
uitvoerder van de Nederlandse publiekscampagne. 'Zo'n richtlijn is gebaseerd op
wetenschappelijk onderzoek. Daarin staat wanneer welk antibioticum moet worden
voorgeschreven en hoe lang een kuur moet duren.' ...
Ook infectiearts Timen erkent het belang van een Europese
campagne : 'Het is vijf voor twaalf. We leven niet op een eiland. Omdat er veel
wordt gereisd, worden hier resistente bacteriën geïntroduceerd uit het
buitenland. Als er daar veel zijn, komen er ook veel hierheen.'
IRP: Het plaatje maakt alles in één oogopslag duidelijk: de
problemen nemen toe naar het zuiden. En de oorzaak van de problemen is even
duidelijk: de irrationele aspecten in de diverse culturen. Die groter worden
naar het zuiden, hier resulterend is slecht gedrag bij medicijngebruik.
Maar precies diezelfde factor: in welke mate de cultuur om
kan gaan met rationele zaken, speelt een essentiële rol in talloze zaken in een
maatschappij. Hoe het staat met die omgang met rationele zaken is natuurlijk ook
bekend:
Uit:
De Volkskrant, 14-03-2008, door Peter Giesen
Van het
ware geloof is weinig meer over
...
 |
IRP: De uitschieters in het midden: Groot-Brittannië,
Nederland en België zijn natuurlijk veroorzaakt door moslimimmigranten. Haal je
dit ervan af zie je een continue trend van stijgende religiositeit naar het
zuiden. Hoe religieuzer, hoe slechter de omgang met de ratio.
Nog een essentiële graadmeter: vertrouwen en bijbehorende
moraal:
Uit:
De Volkskrant, 29-03-2004, van verslaggever Bart Jungmann (volledig
artikel hier
)
Wat goed en kwaad is, weten we nu wel
...
Opvallend in deze SCP-rapportage is dat Nederlanders, in vergelijking met de hen
omringende buitenlanders een tamelijk positief mensbeeld hebben. Gevraagd naar
de betrouwbaarheid en de eerlijkheid van medeburgers is respectievelijk 42 en 52
procent optimistisch. Alleen de Scandinaviërs zijn nog beter van vertrouwen.
Maar Duitsers en Belgen zijn al een stuk argwanender, terwijl Spanjaarden en
Portugezen helemaal op hun hoede zijn. ...
IRP: Met als min of meer logische gevolg:
Van:
Volkskrant.nl, 17-04-2007, ANP
Denen zijn de gelukkigste Europeanen
Scandinaviërs behoren tot de gelukkigste Europeanen. Denen staan op nummer 1 in
de ranglijst, gevolgd door Finnen, Ieren en Zweden. Nederlanders komen op de
vijfde plaats. Ook wat betreft tevredenheid op de lange termijn scoort
Denemarken het hoogst. Nederland neemt hier de zesde plaats in. Dit blijkt uit
een dinsdag gepubliceerd onderzoek van de Universiteit van Cambridge.
Ongeveer twintigduizend mensen uit vijftien Europese landen gaven een cijfer
(van een tot tien) voor geluk en tevredenheid op de lange termijn. Deze scores
werden gecombineerd met de resultaten van een uitgebreid onderzoek door
psychologen.
De oude spreuk ‘geld maakt niet gelukkig’ werd wederom
bevestigd. Vertrouwen in de regering en elkaar is wel een garantie voor geluk.
...
... Een goed klimaat leidt niet tot een zonnig humeur: mensen in
mediterrane landen zijn het minst gelukkig én het minst tevreden.
Groot-Brittannië bezet de negende en Duitsland de twaalfde
plaats als het op geluk aankomt. Ook zijn onze buren niet heel tevreden; op dat
punt komen de landen op respectievelijk nummer tien en elf.
IRP: Een bevestiging uit later onderzoek:
Uit: Volkskrant website, 21-01-2009, ANP
Nederlanders zijn tevreden Europeanen
Maar liefst 98 procent van de Nederlanders zegt tevreden te zijn met het
dagelijks leven en de financiële situatie. Daarmee zijn ze de meest tevreden
burgers van alle landen van de Europese Unie. ... Dat blijkt woensdag uit de
halfjaarlijkse Eurobarometer van de Europese Commissie.
Tweede op de lijst staat Zweden, gevolgd door Denemarken. De
financiële crisis heeft wel effect op de toekomstverwachtingen van de
Europeanen, blijkt uit het onderzoek. ...
IRP: En waarom zijn de Denen uit het eerste onderzoek zo gelukkig?:
Uit: De Volkskrant, 30-07-2007, door Nanda Troost
Niets betalen in de Deense EHBO
Tussentitel: Ze wachten hier in Denemarken allemaal keurig voor rood licht
Nog een adresje nodig voor een impulsreisje in het kader van het
gezondheidszorgtoerisme? Mag ik er dan eentje aanbevelen? Denemarken! Soms
bestaat het Scandinavische paradijs namelijk echt.
Ben je in Rome, dan doe je als de Romeinen, zo weet elke
toerist. Ben je in Kopenhagen, dan pak je dus de fiets. ...
Eén rare gewoonte hebben de fietsende Denen trouwens wel. Ze
wachten allemaal keurig voor rood licht. ...
Maar dan... even te hard knijpen in de remmen van toch net
niet je eigen fiets, en je slaat met fiets en al over de kop. ...
Aan het einde van de dag beland je toch, per taxi, bij de
Skadestuen van het ziekenhuis omdat de kin maar niet wil stoppen met bloeden.
Die EHBO is een aanradertje. De eerstehulpverpleegkundige
houdt de moed erin met de mededeling dat het waarschijnlijk reuze meevalt en er
helemaal niet hoeft te worden gehecht. ...
Na goed twee uur wachten, is de arts er klaar voor. Dat wordt
hechten, drie, vier, misschien wel vijf stuks. Verdoven? Zou de arts niet
doen... die prikken zijn pijnlijker dan de prikjes die hij met zijn naaiwerk
gaat afleveren, belooft hij. Steek voor steek, knoop voor knoop praat de arts de
gevelde toerist door de ingreep heen.
Na afloop kom je er echter achter dat je je verzekeringspasje
bent vergeten. Helemaal niet nodig, zo blijkt al gauw. De Skadestuen is immers
altijd gratis. Ja, ook de tetanusinjectie. ...
IRP: En nog wat noordelijker:
Uit: De Volkskrant, 04-05-2010, door Sara De Sloover
'Finnen doen niet aan eindeloos geouwehoer'
Wie: Ilona Jääskeläinen-Overduin Wat: Key account manager conferentiebureau in Helsinki
Drie jaar woonde Ilona Jääskeläinen-Overduin (31) met haar latere Finse man in
Nederland, maar daar kon hij niet aarden. Sinds januari 2006 woont het stel, dat
elkaar tijdens een studie-uitwisseling in Zweden ontmoette, daarom net buiten de
Finse hoofdstad Helsinki.
Het bevalt Overduin. De enorme ruimte, de rust, de natuur. De
afwezigheid van files, behalve soms om vier uur ’s middags, ‘als iedereen
tegelijk naar huis gaat’. Finnen zijn open, vriendelijk en behulpzaam, vindt ze.
‘Ze hebben een sterk verantwoordelijkheidsgevoel. Iedereen houdt zich hier aan
de regels. Dat is misschien saai, maar wel prettig.’ En Finnen zijn efficiënt,
ook op de werkvloer: ‘In Nederland wordt vaak veel te lang doorgeëmmerd in
vergaderingen. Finnen doen niet aan eindeloos geouwehoer.’ ...
Net als in de Scandinavische landen is de belastingdruk in
Finland hoog, maar Overduin vindt dat je wel ‘waar voor je geld’ krijgt. Het
onderwijs is gratis, inclusief warme maaltijden. Ook ouderschapsvoorzieningen
zijn ruimhartig. Tot je kind 3 jaar wordt, heb je als moeder recht op een
uitkering van 450 euro per maand, en je mag altijd terugkeren naar je baan.
Vrouwen die werken, brengen hun kind fulltime naar de crèche, want in deeltijd
werken is niet ingeburgerd.
IRP: Wat lager nog steeds een goed land:
Uit: De Telegraaf, 04/05-04-2008, van een correspondent
Duitsers meest geliefd
Duitsland is het meest geliefde land ter wereld. Dat stelt de Engelse omroep BBC
op basis van een wereldwijde peiling onder 17.000 mensen. ...
De Bondsrepubliek staat op de ranglijst van veertien landen
op de eerste plaats. Circa 56 procent van de ondervraagden vindt de Duitse
invloed op de wereld positief. Japan heeft weliswaar hetzelfde percentage als de
Duitsers, maar het land heeft volgens de respondenten ook een grotere negatieve
invloed en komt daarom in de totaalscore achter Duitsland op de tweede plek.
Duitsland is vooral bij Italianen, Spanjaarden en Portugezen
populair. Turken en Egyptenaren zijn daarentegen niet zo goed over hen te
spreken. Verder valt op dat de Verenigde Staten weliswaar populairder worden,
maar niettemin blijven steken tussen Rusland en Noord-Korea en net voor de
islamitische republiek Iran. ...
IRP: Op alle genoemde graadmeters zien we dus het continue
verloop van noorden naar zuiden.
De eerste wat duidelijkere overgang ligt nog in Nederland
zelf - dat is de grens van de Germaanse naar de Latijnse levenssfeer:
Uit: De Volkskrant, 29-01-2009, van verslaggever Peter de Graaf
Bouwfraude | Bestuurlijk Limburg likt zijn wonden na nieuwe omkoopzaak met een bouwbedrijf
Corruptieaffaire raakt open zenuw
Reputatie op het gebied van integriteit is al niet best | Bestuurders beweren
dat de tijden echt veranderd zijn.
De arrestatie van zes Limburgse ambtenaren die ervan worden verdacht
steekpenningen te hebben aangenomen van het bouwbedrijf Janssen de Jong, heeft
in de provincie ‘een open zenuw geraakt’, zegt burgemeester Toine Gresel van
Heerlen. Want Limburg heeft een slechte reputatie op het gebied van de
integriteit van openbaar bestuur. In de jaren negentig zijn al te nauwe banden
tussen bedrijfsleven en overheid blootgelegd. Diverse burgemeesters, wethouders
en ambtenaren werden veroordeeld wegens het aannemen van steekpenningen of
valsheid in geschrifte.
Het was de tijd van de Vriendenrepubliek, zoals de titel
luidt van het boek dat onderzoeksjournalist Joep Dohmen schreef over
corruptiepraktijken in Limburg. ‘Daarom is het extra pijnlijk en extra zuur’,
aldus Gresel. ‘We hebben echt werk gemaakt van integriteitsonderzoek. We kunnen
in Limburg de toets der kritiek doorstaan. Daarom zijn we ook zo pijnlijk
verrast door deze aanhoudingen. Ik zit hier nog maar vijf jaar, maar collega’s
hebben het erover: oude wonden doen nog pijn.’
De kop in Dagblad De Limburger loog er niet om: ‘Wéér
corruptieaffaire.’ De columnist schreef dat het beeld van Limburg als ‘nationaal
kampioen konkelefoezen’ weer eens lekker wordt bevestigd. De termen ‘Napels aan
de Maas’ en ‘Limbabwe’ zijn weer van stal gehaald....
IRP: De volgende overgang ligt buiten Nederland, en is wat
scherper: die van het Germaanse naar het Latijnse taalgebied, liggende in België.
IRP: Wat specifieke voorbeelden - eerst een bekende
graadmeter: corruptie:
Uit: Volkskrant weblog, 21-10-2006, door Bart Dirks (volledig
artikel hier
)
Charleroi in crisis
"Drie onderwerpen interesseren ons: het Vlaams Belang, België dat uit elkaar
valt en de schandalen in Wallonië. Die laatste vooral om de hoge
amusementswaarde."
Aldus collega Jörg Reckmann, de correspondent in Brussel van
de Frankfurter Rundschau over wanneer België in het Duitse nieuws komt.
En na een forse portie Vlaams Belang, rond de gemeenteraadsverkiezingen, is het
nu weer tijd voor de schandalen in Wallonië. De Parti Socialiste is weer eens
negatief in het nieuws, nadat vrijdag de burgemeester van Charleroi is opgepakt.
Van amusement is eigenlijk geen sprake, vind ik. Burgemeester
Jacques Van Gompel wordt verdacht van valsheid in geschrifte, gebruik van valse
stukken en oplichting als openbaar ambtenaar. Het is het derde grote schandaal
voor Charleroi, nadat eerst de huisvestingsmaatschappij La Carolorégienne en het
afvalbedrijf in opspraak kwamen. Beide worden door PS-kopstukken geleid. ...
Uit:
De Volkskrant, 08-09-2007, van correspondent Bart Dirks
Partijkaart op zak helpt banenjacht
Bode of secretaresse worden? Het Waals parlement verdeelt banen nauwgezet onder
de politieke partijen.
Wie bij het Waals parlement een baan zoekt als ambtenaar, secretaresse of bode,
doet er goed aan een lidmaatschapskaart van een politieke partij op zak te
hebben. Alle banen worden via een verdeelsleutel toegewezen aan de partijen.
Dat blijkt uit een vertrouwelijke studie van de griffier van
het in Namen gevestigde Waalse parlement, die door dagblad Le Soir werd
ingekeken. De Parti Socialiste (PS) heeft recht om bij zijn achterban 38
personeelsleden te werven, de liberale Mouvement Réformateur (MR) heeft er 22;
de Franstalige christen-democraten (CDH) hebben er 19 en de groene partij Ecolo
16.
Zodra er een vacature wordt opengesteld, wordt duidelijk
gemaakt welke partij een voordracht mag doen voor de benoeming, stelt de
griffier. ...
Het federale parlement werft volgens dagblad De Standaard
alleen via examens personeel aan, georganiseerd door het overheidsselectiebureau
Selor. Vacatures staan in het Staatsblad, zodat iedereen de kans heeft om
te solliciteren. De Senaat eist van ambtenaren dat ze tweetalig zijn; het
federale parlement vraagt dat niet expliciet. Van politieke benoemingen is
volgens de Senaat geen sprake.
Het Vlaams parlement laat de selectie van ambtenaren over aan
het bureau Jobpunt Vlaanderen. Maar sommige ambtenaren zijn wel ook politiek
actief. Het topkader van het Vlaams Parlement wordt weliswaar geworven via een
objectieve selectieprocedure, daarna wordt volgens De Standaard wel de
‘politieke weegschaal’ gebruikt.
IRP: En dan een tweede: politieke betrouwbaarheid:
Uit: De Volkskrant, 02-06-2010, van verslaggeefster Leen Vervaeke
Franstalige Belgen laten zich ineens van hun beste kant zien
Tussentitel: Politici zijn bang dat Vlamingen afsplitsing van België nastreven
Veel Vlamingen die afgelopen zondag naar het politieke praatprogramma De
Zevende Dag keken, konden hun ogen niet geloven. Rond de discussietafel
zaten de kopstukken van alle Franstalige partijen – op zich al uniek op een
Vlaamse tv-zender – die zich in hun beste Nederlands voorstander verklaarden van
een nieuwe staatshervorming voor België.
Een nieuwe staatshervorming wordt al jaren nagestreefd door
de Vlamingen, die meer zaken zelfstandig willen regelen, maar wordt
tegengehouden door de Walen, die bang zijn dat België steeds minder voorstelt.
En nu, vlak voor de Belgische verkiezingen van 13 juni, geven de Franstalige
politici plotseling toe.
Sowieso gedragen de Franstalige politici zich in de
verkiezingscampagne opvallend toegeeflijk en gematigd. ...
Het contrast met de vorige verkiezingscampagne, in 2007, kan
niet groter. Toen stonden Vlaamse en Franstalige politici onverzoenbaar
tegenover elkaar. De Vlaamse politici beloofden hun kiezers een staatshervorming
en splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde (een symbooldossier dat tot Vlaams
breekpunt werd gemaakt), terwijl Franstalige politici hun kiezers zowat het
omgekeerde garandeerden. ‘Een dubbeldove campagne’, noemde de Luikse
politicoloog Pierre Verjans het, naar analogie van de dubbelblinde proef.
... De politici leken de verkiezingscampagne vol wrok in te
gaan. Maar niet de Franstalige politici. Die tonen zich plots erg bereid om over
de Vlaamse wensen te onderhandelen ...
De reden: de Franstalige politici zijn geschrokken. Want leek
het altijd onwaarschijnlijk dat België (een absurd land, maar dat was wel zo
charmant) ooit uit elkaar zou vallen, nu is dat scenario plots wel realistisch.
De Vlamingen zijn door de drie jaar durende politieke crisis namelijk enorm
geradicaliseerd. Volgens een recente peiling gaat liefst 26 procent van hen
stemmen op de Nieuw-Vlaamse Alliantie (N-VA), die de onafhankelijkheid van
Vlaanderen en daarmee het einde van België nastreeft. ...
Nog een politieke crisis overleeft België misschien niet. Dus
doen de Franstalige partijen hun uiterste best om de Vlaamse kiezers van hun
goede bedoelingen te overtuigen. ...
IRP: Reden: de Walen profiteren al vele decennia van de
Vlamingen voor zeer vele miljarden per jaar. En desondanks houden (of hielden,
misshcien) ze eer een volkomen hooghartige houding op na.
Iets dat weer enger is wat verder naar het zuiden, zoals alom
bekend:
Uit: De Volkskrant, 26-03-2007, door Fokke Obbema (volledig artikel
hier
)
Spinnen op z’n Frans is anders
Tussentitel: Ik krijg steevast plagende opmerkingen over mijn inspanning
Wie in cultuurverschillen tussen Frankrijk en Nederland is geïnteresseerd, hoeft
alleen maar in beide landen een uurtje te gaan ‘spinnen’. Die fitnessrage komt
erop neer dat je je een uur lang in het zweet werkt, terwijl je op een speciale
hometrainer op de maat van muziek aan het fietsen bent. De verschillen tussen de
Franse en de Nederlandse benadering van dit Amerikaanse fenomeen zijn frappant,
zo bleek mij. Na een paar seizoenen Franse fitness, bezocht ik onlangs weer eens
een Amsterdamse sportschool.
De Nederlandse deelnemers aan zo’n fietsuurtje staan als
jonge paarden ongeduldig voor de ingang te snuiven, terwijl in het lokaal nog
een yoga-uurtje aan de gang is. Zodra de ruimte vrij wordt gegeven, stuiven ze
naar binnen en beginnen zich fanatiek warm te trappen.
Bij mijn fitnesscentrum in Vernouillet, een voorstadje ten
noord-westen van Parijs, heeft het geen enkele zin op tijd te komen. De les
begint minimaal vijf, soms zelfs tien minuten te laat. Niemand windt zich
daarover op; we doen dit tenslotte voor onze ontspanning. Zelf gaan trappen
voordat de begeleidende docent op zijn fiets zit, wordt niet of nauwelijks
gedaan. Zolang het niet echt nodig is, wordt er geen stap gezet.
Tijdens de Nederlandse les heerst er een absolute stilte.
Buiten het gezoem van de kettingen en de opzwepende aanwijzingen van de docente
valt er niets te horen. Iedereen kijkt strak voor zich uit en is ‘met zijn eigen
ding’ bezig. Om alle fietsen vormen zich indrukwekkende poelen van zweet. Hoe
meer, hoe beter.
De Fransen kletsen voortdurend. Bij voorkeur, zo lijkt het
wel, op het moment dat de docent ze tot een ultieme inspanning probeert te
verleiden. Ze zijn dwars, zoals middelbare scholieren bij jonge leraren. Dat ze
met hun gepraat anderen uit hun ritme halen, kan ze niet schelen. Na afloop ligt
er meestal alleen bij mijn fiets een flinke plas zweet. Ik krijg er steevast
plagende opmerkingen over. ‘Zeker uitgegaan, hè, gisteravond?’ Ze vinden me
vermoedelijk een beetje een uitslover, maar zijn te beleefd om dat te zeggen.
De docente in Nederland kent geen ordeproblemen. De
hardwerkende Hollanders doen heel braaf met haar mee, zij spint van
tevredenheid. ‘Heel goed’, moedigt ze de groep aan en ik krijg een vriendelijke
knipoog, als ik licht verbijsterd kijk, wanneer er nóg weer een tempoversnelling
wordt ingezet.
De Franse docent probeert de controle te houden door hard te
schreeuwen. Van persoonlijke aandacht is geen sprake, naar het voorbeeld van de
schoolmeesters van weleer. Die kregen als pedagogische opdracht mee vooral geen
individueel contact met leerlingen te hebben, anders zouden leerlingen wel eens
niet gelijk kunnen worden behandeld. Die égalité brengt hier met zich mee dat we
allemaal dezelfde pesterige opmerkingen naar ons hoofd krijgen, in de trant van:
‘Jullie zijn toch niet moe, hè?’. ...
Uit: De Volkskrant, 23-09-2006, van verslaggever Wil Thijssen (volledig
artikel hier
)
‘Zonder smeergeld kun je geen zaken doen’
Veel bedrijven kampen met corruptie bij het zakendoen in den vreemde. Opereren
zonder steekpenningen is soms onmogelijk; wetgeving heeft de problemen enkel
verergerd. ‘In veel arme landen krijg je een container niet verplaatst zonder
smeergeld te betalen.’
...
 |
Uit: De Volkskrant, 23-09-2006, column door Marcel Hulspas (volledig
artikel hier
)
Hoe saaier de politiek, hoe ouder men wordt
... Wie lang wil leven, moet links stemmen, schreef de Amerikaanse
medicus Vicente Navarro.
Navarro, verbonden aan Johns Hopkins University in Baltimore,
Maryland, is al vele jaren de marxistische luis in de pels van de medische
wetenschap. ...
In het artikel in The Lancet vergelijkt Navarro
levensduur en politieke kleur. Daarvoor maakt hij eerst vier groepen: landen
waar de socialisten lange tijd aan de macht zijn geweest (vooral in
Scandinavië), landen met veel coalitieregeringen (zoals Nederland en Duitsland),
‘rechtse’ landen (Engeland en Ierland), en tot slot landen die lange tijd
rechtse dictaturen zijn geweest, Spanje en Portugal. Vervolgens kijkt hij naar
het verschil in levensduur tussen arm en rijk.
Scandinavië scoort het best, daar worden rijk en arm
praktisch even oud. De landen met coalitieregeringen en rechtse regeringen
zitten daaronder, en Spanje en Portugal doen het het slechtst. Navarro wijdt de
verschillen aan het feit dat socialisten zorgen voor een rechtvaardiger
inkomensverdeling. ...
Uit: De Volkskrant, 22-08-2006, van verslaggever Robin Gerrits (volledig
artikel hier
)
Nederlander is de nuchterste Europeaan bij winnen jackpot
Wat doet een Nederlander als hij een miljoen euro wint? Hij gelooft het niet, is
blij, maar blijft ondanks alles kalm. Gillen, laat staan flauwvallen is er niet
bij.
Een Motivaction-onderzoek voor de Staatsloterij naar de omgang in zes Europese
landen met loterijen bevestigt het beeld van de nuchtere Nederlander: hij geeft
zichzelf al niet veel kans een echte prijs te winnen (14 procent acht het
mogelijk, tegen 30 procent in Spanje), hij laat geen bijgelovige rituelen een
rol spelen bij zijn deelname (7 procent tegen 25 procent van de Fransen), en
blijft ook gewoon werken, jackpot of niet. ...
Uit: De Volkskrant, 28-08-2006, van verslaggever Jeroen Trommelen (voll.
artikel hier
)
Nederland valt niet uit de toon met aantal ambtenaren
De VVD wil vooral het aantal bestuurders beperken. Maar van alle tijden is de
roep om inkrimping van het ambtenarenapparaat. Zijn er te veel
beleidsambtenaren?
...
In Europese context is het Nederlands ambtenarenapparaat niet buitensporig
groot, erkent de econoom. Ook Duitsland, Frankrijk, Italië en België hebben een
groot ambtenarenapparaat. ‘Maar de Scandinavische landen doen het veel beter. In
Denemarken heeft het ministerie van Onderwijs zeshonderd mensen in dienst.’ ...
IRP: De eerste grens ligt ongeveer ter hoogte van de Franse
taalgrens, zoals ook uit onderstaand voorbeeld blijkt:
Uit: De Volkskrant, 13-09-2006, van verslaggever Michael Persson (volledig
artikel hier
)
Interview | Bart Reijnen, topman van Nederlands grootste ruimtevaartbedrijf,
mist een visie bij de overheid
‘Economische potentie van ruimtevaart is enorm’
Het grootste Nederlandse ruimtevaartbedrijf, Dutch Space, is overgenomen door
EADS, bekend van de A380 en de Ariane-raket. Bart Reijnen, de nieuwe topman: ‘De
budgetten in Nederland blijven achter.’
...
Zijn de culturele verschillen tussen die twee niet problematisch?
‘Ik kan hier een hoop vooroordelen noemen die gedeeltelijk waar zijn. Duitsers
lijken formeel, Fransen informeel. Neem de communicatie. Als een Duitser iets
wil zeggen stuurt hij een memo met een mailinglist van drie pagina’s, zodat
iedereen weet wat er gaande is. Een Fransman stuurt helemaal geen memo’s, en
toch weet iedereen wat er gaande is.
‘Fransozen houden ook veel meer rekening met hogere belangen.
Belangen die boven het specifieke project uit stijgen. Zelfs al weet een Franse
techneut dat een kunststof romp beter is dan aluminium romp, dan nog zal hij
zeggen dat de romp van aluminium moet worden, als het management dat vindt. Dat
kun je slecht vinden, maar je kunt ook zeggen: de communicatie tussen management
een techniek is ontzettend goed.’
IRP: Maar het is dus heel erg fout, zie hier
.
Uit:
De Volkskrant, 24-06-2005, door Peter Giesen (volledig
artikel hier
)
De veelheid van Europa
Als de Europeaan al bestaat, is hij een tamelijk conservatief mens die het uitzicht op zijn eigen kerktoren koestert. Zoveel wordt wel duidelijk uit de Atlas van Europese Waarden. Maar Europa is vooral een optelsom van landen die sterk verschillen.
... De onderzoekers concluderen dat Europa als culturele eenheid niet bestaat. Het noorden (Nederland en de Scandinavische landen) is modern, individualistisch en tolerant in seksuele zaken. De burgers maken zich druk over zelfontplooiing, het milieu en de kwaliteit van het bestaan. Het zuiden van Europa is conservatiever Religie speelt een grote rol, abortus, euthanasie en homoseksualiteit worden afgekeurd. West-Europa (onder meer Frankrijk en Duitsland) nemen een tussenpositie in. ...
IRP: Ter aanvulling een citaat waaruit blijkt dat het in het
verdere zuiden van Europa en de daarop volgende gebieden snel erger wordt:
Uit:
De Volkskrant, 07-03-2008, door Eric Arends (volledig
artikel hier
)
Accent | Arbeidsongevallen
In Italië zijn regels er om niet te worden nageleefd
Opnieuw verkeert Italië even in staat van nationale rouw. Na arbeidsongelukken
in Turijn, Genua, Castiglione in Teverina en tientallen andere plaatsen, is het
nu mis in Molfetta, in de hak van de Italiaanse laars. Vijf werknemers van een
bedrijf dat tankauto’s schoonmaakt zijn overleden nadat zij tijdens het reinigen
van een opslagtank voor zwavel, uiterst giftige dampen inademden.
...
Morti bianche, de witte dood, wordt het fenomeen in Italië
genoemd. Het is alomtegenwoordig. Dagelijks bevat het nieuws berichten over
dodelijke ongelukken op het werk. ...
In 2007 lieten 1.125 werknemers in Italië tijdens hun werk
het leven. Dat zijn er weliswaar minder dan de 1.302 die in 2006 omkwamen en
veel minder dan het aantal sterfgevallen van tien jaar geleden, want dat liep
tussen 1995 en 2004 met ruim een kwart terug. Maar vergeleken met andere landen
in West-Europa is de afname in Italië minimaal, berekende de Nationale
Vereniging van Verminkten en Invaliden door het werk (Anmil). ...
Direct na het ‘zwaveldrama’ in Molfetta kondigde de
demissionaire regering-Prodi aan dat ze een decreet over de veiligheid op het
werk nog deze week zou ondertekenen. Ferme maatregelen staan erin. ...
Of het helpt is de vraag. Regels werken alleen als ze worden
nageleefd, en dat gebeurt in Italië weinig. ...
De Volkskrant, 02-08-2007, Reuters
‘Gij zult niet stelen, van de staat’
Premier Romano Prodi van Italië wil dat de katholieke priesters de gelovigen
vanaf de kansel gaan voorhouden dat ze niet mogen stelen van de staat. Prodi wil
zo de belastingontduiking beter bestrijden.
‘Een derde van de Italianen maakt zich schuldig aan
belastingontduiking’, aldus de premier in het katholieke blad Famiglia Cristiana.
‘Waarom wordt dit nooit besproken als ik naar de mis ga?’ Italië heeft de
grootste schuld in Europa. De regering schat dat de Italianen jaarlijks voor
zo’n 137 miljard dollar de belastingen ontduiken. Dit is vier keer groter dan in
Nederland.
Aartsbisschop Bruno Forte zei in een reactie dat de overheid
beter zijn best moet doen om de bevolking te tonen dat hun belastinggeld goed
wordt besteed.
IRP: Het onderstaande artikel maakt dubieus waar die neiging
vandaan komt - of: wat het eerste was: de leiding of het volk - het onderstaande
is slechts een bloemlezing, het hele artikel staat bol van de vormen van
corruptie:
Uit: Dagblad De Pers, 11-10-2007, door Andrea Vreede (volledig
artikel hier
)
Corruptie | Eerst zichzelf verijken, daarna pas het land
Italianen zijn hun politici beu
Donkere wolken van woede en onvrede pakken zich samen boven de Italiaanse
politiek. De overgrote meerderheid van de kiezers is de arrogantie en
inefficiëntie van hun politieke leiders zat. Alles moet anders. Maar hoe?
Regering of parlement, rechts, katholiek-midden of links, het is allemaal een
pot nat. Van post-fascisten en ex-christen-democraten tot post-communisten en
echte communisten, in Italië denkt iedereen alleen maar aan zichzelf en niet aan
het landsbelang. Het is één grote, graaiende, geld verspillende kaste. Uiteen
opiniepeiling eind september blijkt dat bijna vier op de vijf Italianen geen
enkel vertrouwen meer hebben in de politiek.
De golf van walging en ontevredenheid die het land overspoelt
is in mei ontstaan. Toen verscheen het boek van twee journalisten, Sergio Rizzo
en Gian Antonio Stella, waarin tot in detail te lezen valt hoe de Italiaanse
politieke klasse sinds eind jaren zeventig privilege op privilege stapelt en wat
dat de burgers allemaal wel niet kost. Vier miljard euro per jaar, schrijven de
beide journalisten in het boek dat niet toevallig de titel La Casta (De
kaste) draagt. Inmiddels zijn er een miljoen exemplaren van verkocht. ...
Dan de salarissen. Die van de parlementariërs zijn sinds 1948
(inflatie niet meegeteld) bijna verzesvoudigd. Die van de Italiaanse
Europarlementariërs zijn de hoogste van de EU: bijna 150.000 euro bruto
tegenover de nog geen 67.000 euro voor een Nederlands Europarlementslid.
Rizzo en Stella constateren ook dat de hofhouding van de
Italiaanse president Napolitano vier keer zo veel kost als die van koningin
Elisabeth II van Engeland. Ze beschrijven hoe op alle politieke niveaus, van
nationaal tot gemeentelijk, politici familieleden en vrienden bevoordelen en van
baantjes voorzien. Hoe fraaie posten van vader op zoon worden doorgegeven en hoe
iedereen ervoor zorgt dat het systeem in stand gehouden wordt. ...
La Casta windt er geen doekjes om. Italië is en blijft
in de greep van corruptie en cliëntelisme. De zogeheten Tweede Republiek,
ontstaan na de ineenstorting van de Eerste als gevolg van het grote
smeergeldschandaal begin jaren negentig. is geen haar beter dan zijn voorganger.
Het systeem van politieke gunsten in ruil voor geld of stemmen is sterker dan
ooit. De burger wordt voortdurend bij de neus genomen.
... De politiek reageert bedremmeld. Er komen
voorzichtige voorstellen om het aantal parlementariërs te verlagen en de
salarissen te bevriezen. Maar om de diepgewortelde corruptie en het cliëntelisme
uit te roeien is een radicale mentaliteitsverandering nodig. Nieuwe, jongere
politici die Italië grondig willen saneren. Maar ook nieuwe burgers die niet
langer hun best doen om als hovelingen rond de troon te zoemen, op jacht naar
een stukje van de taart.
IRP: Eén van de betrouwbaarste graadmeters: de
belastingmoraal:
Uit: De Volkskrant, 27-05-2010, van correspondente Linda Otter
Italië bindt de strijd aan met fraudeurs
In Italië wordt voor 120 miljard euro aan belasting ontdoken. Tijd voor
actie.
Rome Giulio Tremonti, de Italiaanse minister van Economische Zaken, wil haast
maken met het aanpakken van het omvangrijke zwartgeldcircuit in zijn land. De
jacht op belastingfraude moet het komende jaar zeven miljard euro opleveren.
Dinsdag stemde de Italiaanse ministerraad in met een
omvangrijk bezuinigingsplan van 24 miljard euro. ‘Het wordt een harde dobber
maar de regering zal niet aan de portemonnee van de Italianen komen’, beloofde
Tremonti. Hij voorziet geen grote sociale problemen. Er wordt niet gesneden in
de pensioenen en extra belastingen zijn niet nodig. Italië kan immers vele
miljarden binnenhalen door het aanpakken van belastingontduiking en fraude.
IRP: En wat doen verstandige mensen
Uit: De Volkskrant, 30-10-2008, van correspondent Eric Arends
Italiaanse hersens vluchten weg
Slim zijn is niet genoeg in Italië. ‘Je hoopt dat een bevriende
parlementariër een wet maakt die je vooruit helpt.’
‘Italië is een land waar de klunzen het beste af zijn’, zegt de Italiaanse
jurist Jacopo Panizza. ‘In Italië heeft een universitaire opleiding nauwelijks
waarde. Belangrijker is dat je de juiste contacten hebt. Als dat niet verandert,
zal het land vanzelf door de grond zakken. En eerlijk gezegd hoop ik dat het
gebeurt.’
Ja, hij velt een hard oordeel over zijn land, erkent Panizza
(33) telefonisch vanuit Brussel, waar hij eigenaar is van een boekwinkel annex
eettent. Maar er is volgens hem alle reden voor kritiek. Italië keert haar
academici al jaren de rug toe, en dat zal bepaald niet veranderen met de
onderwijshervormingen van de regering-Berlusconi, die ook woensdag weer felle
protesten uitlokten.
Voortdurende bezuinigingen op het universitair onderwijs en
magere kansen op de arbeidsmarkt, zegt Panizza, leiden tot grote frustratie
onder hoogopgeleiden. Talloze jonge Italianen doen daarom na hun studie wat hij
zelf een paar jaar geleden deed: zij verlaten Italië, om hun kennis te gelde te
maken in het buitenland.
Cervelli in fuga worden ze genoemd, hersens op de vlucht. In
2001 klonk de naam voor het eerst, naar aanleiding van een gelijknamig boek met
getuigenissen van afgestudeerden en gepromoveerden die noodgedwongen uit Italië
waren vertrokken. Sindsdien kijken steeds meer ‘gevluchte hersens’ op
internetfora met leedwezen naar de ontwikkelingen in hun vaderland, waar nooit
iets lijkt te veranderen.
‘In Italië leren wij van kinds af aan dat je alleen vooruit
komt als je sluw bent’, schrijft een van hen op de blog laureapentito. ‘In het
buitenland is het anders. Daar investeren ze, daar weten ze dat onderzoek en
multitasking essentieel zijn om concurrerend te blijven. In Italië hoopt men
slechts dat een bevriende parlementariër een of andere wet maakt die hen vooruit
helpt.’
Amper de helft van de afgestudeerden heeft drie jaar na zijn
studie een baan op universitair niveau, blijkt uit gegevens van het Italiaanse
bureau voor statistiek (Istat). Ruim 40 procent heeft na jaren nog steeds een
tijdelijk arbeidscontract. ...
‘Italië is verstikkend’, zegt architect Fabrizio Cellini (36)
vanuit Londen. ‘Ik ga geregeld terug, maar het kost me steeds meer moeite. Het
gaat er allemaal zo moeizaam. En je hebt telkens de hulp nodig van kennissen.
‘In Londen kende ik niemand, hier ben ik bij nul begonnen. En
toch werk ik bij een architectenbureau. Dat was me in Italië niet zomaar
gelukt.’ ...
IRP: En in Italië, met zijn sterke noord-zuid ligging, vinden
we het noord-zuid patroon dus terug op wat kleinere schaal:
Uit: De Volkskrant, 21-05-2010, van correspondent Linda Otter
Italië brengt Bossi's droomland Padania een stapje dichterbij
Voor Lega-Nordleider Umberto Bossi zijn dit hoogtijdagen. Als grote winnaar
bij de regionale verkiezingen in Noord-Italië worden zijn eisen voor een
onafhankelijk Padania snel ingewilligd. Donderdagavond heeft de regering een
voorstel goedgekeurd dat de Italiaanse regio’s meer autonomie geeft.
Het plan houdt in dat eigendommen van de staat worden
overgedragen aan de regionale besturen. Vele gebouwen, terreinen en meren worden
regionaal bezit. Uitgezonderd zijn alleen belangrijke infrastructurele werken
als vliegvelden, wegen en grensoverschrijdende eigendommen. De Po-rivier en het
Gardameer blijven bijvoorbeeld in handen van de staat.
Bossi noemt het een eerste stap naar zijn uiteindelijke doel.
‘Het federalisme is van start gegaan, we hebben onze eerste doel bereikt.’
De Lega-Nordleider heeft nooit een poging gedaan zijn afschuw
van Rome en het zuiden van Italië te verbergen. Hij wil het noorden economisch
losweken van het zuiden. Als de regio’s belasting innen, kunnen ze ook de
salarissen bepalen, vindt hij. De ambtenaren in het noorden moeten eindelijk
krijgen waar ze recht op hebben. ‘Roma ladrona (Rome is een dief), is zijn
strijdkreet.
Er moet geen cent meer gaan naar de klaplopers uit het
zuiden. Italië moet hervormd worden tot een federale staat: justitie moet op de
schop, op scholen moet dialect worden onderwezen en de belastingen van de
Noord-Italianen moeten lokaal geheven worden: ‘80 Procent van ons geld verdwijnt
in Rome.’ ...
IRP: Wat geïllustreerd wordt door de bekendste verworvenheid
van Zuid-Italië:
Uit: De Volkskrant, 25-10-2007, van verslaggever Olav Velthuis
(volledig artikel hier
)
Italiaanse maffia zet twee keer zo veel om als Fiat
Italiaanse maffia heeft omzet van 90 miljard euro | In zuiden wordt 80 procent
van ondernemers afgeperst | Verzet tegen pizzo groeit
Fotobijschrift: Maffia: vooral in zuiden touwtjes in handen
De
Italiaanse maffia zet jaarlijks 90 miljard euro om. Dat blijkt uit een nieuw
rapport, getiteld SOS Business van de Italiaanse ondernemersorganisatie,
Confesercenti. Volgens Confesercenti is de maffia daarmee het grootste bedrijf
van Italië (naar omzet bijvoorbeeld twee keer zo groot als de automaker Fiat).
Als haar activiteiten in de officiële statistieken werden meegenomen, zou de
maffia 7 procent van het bruto binnenlands product in Italië voor haar rekening
nemen. De schatting is veel hoger dan in het vorige maffiarapport van
Confesercenti, toen de onderzoekers nog op 75 miljard uitkwamen.
Het beeld van de maffia dat uit het rapport opdoemt is een
strak georganiseerde bedrijfstak, die even makkelijk regionaal als
internationaal opereert, vooral in Zuid-Italië diep in de traditionele cultuur
is verankerd, en sterke banden heeft met officiële beursgenoteerde bedrijven.
Uit: Dagblad De Pers, 24-08-2007, door Andrea Vreede (volledig
artikel hier
)
Italië | Maffia in Calabrië heeft een jaaromzet van 36 miljard euro
Pas op voor de 'ndrangheta
De zes Italianen die vorige week in Duisburg werden vermoord, zijn gisteren
begraven. Ze waren lid van de vrij onbekende 'ndrangheta, de maffia uit het
Zuid-Italiaanse gewest Calabrië.
Wreder en gewetenlozer dan de Siciliaanse maffia en de Napolitaanse camorra bij
elkaar. Dat zeggen veel maffiabestrijders over het tot nu toe vrij onbekende
neefje van de Italiaanse georganiseerde misdaad: de 'ndrangheta uit Calabrië, de
punt van de Italiaanse laars.
Het begint al met die bijna onuitspreekbare naam.
Vermoedelijk een verbastering van de Griekse woorden voor 'moedige man'. Mannen
van eer dus, die vroeger opkwamen voor de lokale bevolking in dat deel van
Italië waar de staat nauwelijks aanwezig was. Waar rijke grootgrondbezitters de
arme boeren uitbuitten en bandieten en smokkelaars vrij spel hadden. Waar
familiedans hele gebieden controleerden door middel van geweld en afpersing,
maar ook voor bescherming zorgden voor wie in hun territorium woonde. En dat is
nog steeds zo, want om iets gedaan te krijgen stappen veel mensen niet naar
politie of justitie, maar naar het hoofd van de lokale dan. Een situatie die
sterk lijkt op die van bijvoorbeeld de maffia op het eiland Sicilië.
Maar toch is de 'ndrangheta anders. Er hangt een waas van
geheimzinnigheid en zelfs mystiek rond de families die samen de dienst uitmaken
in Calabrië. Volgens de Italiaanse justitie zijn het er zo'n 150, met in totaal
ongeveer 6.000 leden. De leden van iedere familieclan zijn bijna altijd
bloedverwanten en hebben daardoor onderling een hechte band. Die wordt nog
versterkt door de inwijdingsceremonie die ieder nieuw lid moet ondergaan.
Rituelen vol christelijke symboliek, zoals een doop en het zweren van een eed
van trouw, die bijna sekteachtig aandoen.
Volgens de verhalen komen alle clanhoofden eenmaal per jaar
samen in een Maria-bedevaartsoord nabij San Luca, het plaatsje waar enkele van
de in Duitsland vermoorde mannen vandaan kwamen. ...
De grote sprong voorwaarts kwam toen verschillende
familieclans besloten in de drugs te gaan, ondanks tegenstand van meer
traditioneel ingestelde familiehoofden. ...
De hechte bloedband maakt ook dat de 'ndrangheta bijna geen
spijtoptanten kent. Leden kijken wel uit om te klikken, want ze weten dat hun
familie dan het risico loopt volledig te worden uitgemoord. Want
meedogenloosheid is een andere typische karaktertrek van de families, die ieder
in hun eigen territorium opereren en bondgenootschappen sluiten met andere
families. ...
Wie in San Luca komt, kan de aanwezigheid van de 'ndrangheta
bijna voelen. Vreemdelingen worden met argwaan bekeken. Niemand wil praten. De
mensen sluiten zich op in hun huizen en wachten tot alle aandacht van de media
is overgewaaid. Er wordt getreurd om de doden en dan gaat men weer over tot de
orde van de dag. Tot de volgende moordpartij.
Uit:
Dagblad De Pers, 17-01-2008, door Lode Desmet
(volledig artikel hier
)
Smeergeld | 613 miljoen per jaar
Grieken betalen zich suf
Volgens een deze week gepubliceerd onderzoek gaven de Grieken in 2007 samen 613
miljoen euro uit aan smeergeld. De studie werd gedaan door de
anticorruptie-organisatie Transparency International. Er werden zesduizend
Griekse gezinnen ondervraagd.
Maar liefst een kwart van de gezinnen verklaarde dat een of
meerdere ambtenaren hen vorig jaar om smeergeld heeft gevraagd. Het gaat om
ambtenaren bij de belastingen en de diensten die bouwvergunningen leveren – en
in ziekenhuizen.
Een op de tien gezinnen moest ook bij dokters, bankbedienden
en advocaten smeergeld betalen. In deze sector bedroeg het gemiddelde bedrag aan
smeergeld 1.554 euro.
Griekenland staat op de corruptie-index van Transparency
International – een ranglijst waarop landen gerangschikt staan van minst naar
meest corrupt – pas op de 56e plaats. In Europa staan alleen Polen, Roemenië en
Bulgarije nog lager. Nederland staat in die index op de zevende plaats. De lijst
wordt aangevoerd door Denemarken, Finland en Nieuw-Zeeland. Somalië en Myanmar
staan samen op de 176e en laatste plaats. Dat zijn volgens de index de meest
corrupte landen ter wereld. ...
IRP: Nog een bericht uit Griekenland:
Uit: DePers.nl, 14-12-2009.
'Piloot verwarde eilanden'
Een piloot van de Griekse luchtvaartmaatschappij Olympic heeft twee Griekse
eilanden met elkaar verward en probeerde op het verkeerde een landing te maken.
Dat berichtte maandag de Griekse tv. Olympic ontkent het incident.
De piloot was volgens de omroep Star in Athene zaterdag met
een vliegtuig van het type ATR-42 op weg naar Naxos en zette de landing in op
het nabijgelegen eiland Paros. Vlak voordat het toestel aan de grond kwam,
slaagde personeel van de luchthaven van Paros erin de vlieger duidelijk te maken
dat hij een ander eiland moest hebben. ...
IRP: Het gaat hier natuurlijk niet om de vergissing van
de piloten - vergissen is menselijk. Het gaat om de ontkenning door de
luchtvaartmaatschappij: erkenning van gemaakte fouten is de kern van
vooruitgang.
Na eerst weer een algemene opmerking over de trend, gaan we
in oostelijke richting:
Uit:
De Volkskrant, 09-12-2005, door Thomas von der Dunk, cultuurhistoricus
(volledig artikel hier
)
Unie strijkt niet alle plooien glad
Pleidooien voor verdere uitbreiding van de EU gaan voorbij aan de historische
les dat structuren in de samenleving zich niet snel laten omvormen, zegt Thomas
von der Dunk.
Is een groter Europa ook een beter Europa? Ongeschokt door de referendumuitslag
en de financiële impasse bepleit Yoeri Albrecht (Forum, 29 november) verdere
geografische expansie omdat de Unie haar huidige leden ook heeft
vooruitgeholpen. Waar (het vooruitzicht op) het lidmaatschap Spanje in een
fatsoenlijke democratie veranderde, zou dat ook op de Balkan heilzaam werken, om
van Turkije maar te zwijgen. Maar daarmee overschat hij, net als Bush met Irak,
de mogelijkheid diepgewortelde samenlevingsstructuren door sturing van buitenaf
in een paar decennia te veranderen. Servië is Spanje niet. Dat laatste was,
ongeacht Franco, een westers land met de instituties van een civil society,
niet gebaseerd op archaïsche clanverbanden, zoals die zich voorbij Sarajevo
vertalen in patriarchaat, corruptie en cliëntelisme.
Marxistisch gesteld: omdat in Spanje de maatschappelijke
onderbouw 'deugde', liet na de dood van de dictator de politieke bovenbouw zich
snel moderniseren. En omgekeerd: omdat die op Sicilië als erfenis van het
rampzalige koninkrijk Napels nog niet deugt, heeft bijna anderhalve eeuw tucht
van de eenheidsstaat Italië, geen einde aan de mafia weten te maken. De
Russische of de Roemeense samenleving is niet minder doorgerot tot op het bot.
...
IRP: Wat we kunnen aanvullen met een andere betrouwbare graadmeter
voor de mate van beschaving:
Uit: Volkskrant.nl, 31-03-2009, van een correspondent
Homo’s in oosten van EU nog vaak gediscrimineerd
Homo’s, lesbiennes, biseksuelen en transseksuelen hebben in de EU dezelfde
rechten als alle andere EU-burgers, maar toch worden ze in de praktijk vaak
gepest, gediscrimineerd en soms zelfs mishandeld.
Dat is de conclusie van een uitgebreid onderzoek van het
Europees Bureau voor de Grondrechten in Wenen. Nederland is volgens het rapport
het tolerantst tegenover seksuele minderheden. Ook Zweden staat hoog op de
lijst, maar in sommige andere EU-landen is het bar gesteld met de behandeling
van seksuele minderheden.
Vooral in Bulgarije, Estland, Letland, Polen en Roemenië
hebben mensen die daartoe behoren het moeilijk. Homo’s worden daar vaak op
allerlei manieren lastig gevallen en gediscrimineerd, terwijl pogingen om
homomanifestaties te organiseren vaak op tegenwerking van de autoriteiten
stuiten.
... De opstellers van het rapport veronderstellen dat de
werkelijke situatie nog veel ongunstiger is dan uit de cijfers blijkt, aangezien
veel slachtoffers bang zijn om aangifte te doen. ...
IRP: Dat de woorden van Von der Dunk geen overdrijving zijn, lijkt in de volgende bronnen:
Uit: De Volkskrant, 10-04-2010, van correspondent Jan Hunin
Corruptie breekt Hongaarse socialisten op
Voor een goed begrip van de politieke toestand in Hongarije aan de vooravond van de parlementsverkiezingen volstaat het een blik te werpen op een recent nummer van The Budapest Times, het Engelstalige weekblad van Hongarije. Behalve een groot artikel over de belabberde economische toestand is het grootste deel van de eerste pagina's gevuld met corruptieschandalen.
Een universiteitsrector en een directeur van het koeriersbedrijf DHL zijn op beschuldiging van omkoperij opgepakt, een burgemeester heeft gesjoemeld met de verk60p van grond en de Boedapestse vervoersmaatschappij blijkt via fictieve contracten geld door te sluizen naar vertegenwoordigers van de regerende Hongaarse Socialistische Partij. Vooral de kop van het laatste artikel is veelzeggend: 'Achter elk corruptieverhaal zit altijd de politiek.' ...
Uit: De Volkskrant, 27-09-2006, van correspondent Olaf Tempelman (voll.
artikel hier
)
Achtergrond | Nieuwe EU-landen Roemenie en Bulgarije blijven na toetreding op
1 januari 2007 zorgenkinderen
Alom corruptie en georganiseerde misdaad
Roemenie en Bulgarije mogen in januari 2007 toetreden tot de EU, ondanks de
bezorgdheid over de misdaad en corruptie, die nog terug te voeren is op
communistische structuren.
...
In mei toonde de Commissie zich bezorgd over de gebrekkige
justitiële hervormingen in Roemenie en Bulgarije, en over de wijd verbreide
corruptie. Beide problemen zijn in hoge mate terug te voeren op de oude
communistische dictaturen. In vier maanden tijd konden ze niet uit de wereld
worden geholpen. Gevolg: na 1 januari blijven Roemenie en Bulgarije aan
uitgebreid toezicht onderhevig.
Het omvangrijkst wordt dat inzake Bulgarije. Dat is
opvallend. Jarenlang was Roemenie - dat drie keer zo groot is en drie keer
zoveel inwoners heeft - het zorgenkind van de twee. Bulgaarse politici
beklaagden zich in Brussel vaak door Roemeense problemen te worden 'gegijzeld'.
Thans vindt de Commissie dat Roemenie op de cruciale beleidsterreinen meer heeft
gedaan. Die conclusie lijkt maar ten dele gebaseerd op feiten. Een betere PR en
een gelukkigere politieke conjunctuur lijken evenzeer mee te spelen.
In Roemenie verloren oud-communisten die justitiële
hervormingen hadden gesaboteerd eind 2004 de verkiezingen. De nieuwe partijloze
minister van Justitie, de burgerrechtenactiviste Monica Macovei, had in Brussel
jarenlang haar beklag gedaan over de wanpraktijken van het vorige bewind. Zij
heeft de afgelopen twintig maanden gedaan wat 'zij kon. Hetzelfde geldt voor de
strijd tegen de corruptie op andere niveaus. Onder Macovei heeft het
Anti-Corruptie Directoraat (DNA), tot 2004 een 'instituut voor de sier',
eindelijk wat tanden gekregen. Dit jaar werd een hoogst corrupt politicus in
staat van beschuldiging gesteld: Adrian Nastase, premier tussen 2000-2004.
Andere omstreden kopstukken blijven vooralsnog buiten schot. ...
IRP: Dit is maar een van de vele berichten, en de kop zegt eigenlijke genoeg. De referentie van Tempelman aan het communistische verleden is natuurlijk onzin, zoals blijkt uit de context van dit verhaal: de trend loopt dwars door dit soort grenzen heen.
Uit: De Volkskrant, 10-10-2005, van correspondent Olaf Tempelman (voll.
artikel hier
)
De theorie van het gat in de weg
Het moet meteen maar worden opgebiecht: ondergetekende behoort niet tot de
Nederlanders die probleemloos het rijbewijs hebben behaald.
Mijn eerste praktijkexamen was een schoolvoorbeeld van de
valsheid van het Centraal Bureau Rijvaardigheid (CBR) - althans in mijn optiek.
...
Een troost was dat veel vrienden ook door het CBR waren
geschoffeerd. Vanwege de onbekwaamheid, de botheid en de onbeschoftheid waaraan
dit instituut zich schuldig maakte, spraken we ook wel van 'de CBR-mafia'. Wij
durfden best te beweren dat examinatoren in Opper-Volta, Zuid-Jemen en Albanië
een hogere beschaving en een groter rechtvaardigheidsgevoel aan de dag legden.
Maar nu ik ongeveer weet hoe het in Roemenië toegaat, moet ik
toegeven: in Nederland doen ze het beter. ...
Allereerst viel me op dat Roemeense vrienden, als ze
herinneringen ophaalden aan hun rijexamen, het altijd maar hadden over die
rottige theorie en nooit over de praktijk. ...
En dan zijn er nog een stuk of vijftig vragen over de honderd
verschillende boetes die je kunnen worden opgelegd als je je EHBO-koffer niet
bij je hebt. Terwijl iedereen weet dat je in Roemenië altijd nog wel wegkomt
door een agent wat papiergeld in de hand te drukken, zelfs als je geen
ruitenwissers of geen voorruit meer hebt. ...
Het verbaasde me niets toen de zoon van mijn vrienden
vertelde dat de dames die de examens nakijken ook nog wel eens wat papiergeld in
de hand gedrukt krijgen. Vervolgens: de praktijk. 'Ach', grijnsde de zojuist
geslaagde. 'Dat duurde maar twaalf minuten.'
Twaalf minuten!
Wie in die twaalf minuten niet tegen een boom opknalt, mag
gaan deelnemen aan het Roemeense verkeer. Daar ontdekt hij of zij meteen dat de
weggebruikers het met de berg cryptische verkeersregels niet zo nauw nemen. In
de praktijk geldt gewoon: de auto mag alles. Problemen ontstaan in situaties
waarin twee auto's alles mogen. Eigenlijk zou zoiets geregeld moeten worden.
IRP: En in een latere publicatie onthuld Tempelman, afgeleid door de context van een andere kwestie, ook nog even de oorzaak van de ellende:
Uit: De Volkskrant, 10-11-2007, door Olaf Tempelman (volledig
artikel hier
)
Column | Roma in de EU
Paniek en hysterie lossen echt niets op
Op 2 november overleed een 47-jarige Italiaanse vrouw na door een Roemeense
Roma-man bij een roofoverval zwaar te zijn toegetakeld. Het was een tragisch
incident, kun je zeggen. Maar dat was niet de interpretatie die prevaleerde. De
dood van de vrouw bleek de aanleiding voor een onaangename serie wraakacties van
‘knuppel-Italianen’ tegen Roemeense arbeiders, juridisch twijfelachtige
uitzettingen (Roemenen zijn EU-burgers) en ronkende verklaringen van politici in
Italië en Roemenië, waaraan weinig gezond verstand en veel emoties ten grondslag
lagen. ...
Schattingen van het aantal Roemenen in Italië beginnen bij
een miljoen. ...
Het is een feit dat je in Italië ook aardig wat Roemeense
criminele bendes hebt en dat Roma daarin ruim vertegenwoordigd zijn. ...
Algemeen kun je stellen dat een aantal problemen van de
Roemeense maatschappij – gebrek aan sociale cohesie, corrupte leiders, een grote
ongelijkheid – bij de Roma-gemeenschap in extremere mate zichtbaar is dan
daarbuiten. Ook in Italië. ...
IRP: Nee, natuurlijk heeft Olaf het niet zo onomwonden
gezegd. Dat wil zeggen, de IRP-hoofdredacteur heeft alle tussenliggende
verzachtende zinnetjes van Tempelman eruit gesneden, zodat alleen de feitelijke
opmerkingen overbleven, zie het originele bericht. Maar het resultaat is een
opsomming van feiten die er niet om liegt. En die volledig in overeenstemming is
met het patroon van noord-zuid cultuurverschillen dat we elders zien, vooral
slaande op de grondleggende factor: 'gebrek aan sociale cohesie'.
Een poosje later neemt Tempelman afscheid van zijn post, en
drukt het wat duidelijker uit:
Uit: De Volkskrant, 14-01-2008, door Olaf Tempelman (volledig
artikel hier
)
Een verkapte Roemeen
Bijna acht jaar verbleef Olaf Tempelman als correspondent van de Volkskrant
in Boekarest. Dit weekeinde nam hij afscheid van Roemenië, het land waar
constant van alles misgaat, maar waar ook wonderen gebeuren.
Toch zal ik veel gaan missen – in de eerste plaats de warmte,
de spontaniteit en de hartelijkheid van mensen; die bepaalde ‘echtheid’ in de
omgang, althans in de informele sfeer. Officiële en formele aangelegenheden zijn
in Roemenië vaak van een lachwekkende hypocrisie. Maar hoeven mensen geen schijn
van formaliteit op te houden, dan zijn ze meteen zichzelf.
In Nederland is die scheiding tussen ‘officieel’ en ‘echt’ er
minder. De Nederlandse maatschappij is stukken doelmatiger en beter
georganiseerd, de informele omgang is er verkrampter. Een van de aangenaamste
dingen van Roemenië vind ik nog steeds het ontbreken van die bepaalde ‘valse
informaliteit’. Zelfs verjaardagen en feestdagen zijn in Roemenië leuk, omdat
mensen vrijer zijn in het uiten van hun gevoelens, en omdat niets van tevoren
vaststaat. In dit land leef je zonder agenda. Vrienden kunnen om middernacht nog
binnenvallen. Om twee uur ’s ochtends wordt er gekookt. Bij zonsopgang zit
iedereen aan de dessertwijn. ...
Er is ook veel dat ik niet zal missen. Het kernprobleem van
Roemenië, toen én nu, is het ontbreken van ieder algemeen belang, het inzicht
dat je je eigen leven makkelijker maakt als je rekening houdt met anderen. Voor
hun familie, vrienden en vertrouwelingen doen mensen doorgaans alles; daarbuiten
werkt iedereen elkaar tegen, bewust of onbewust. Op openbaar niveau zijn dingen
beroerd of hopeloos ingewikkeld georganiseerd. De meest simpele dingen kosten in
dit land nog steeds enorme inspanningen – én smeergeld.
Administratieve procedures zijn sinds de vroege jaren
negentig slechts mondjesmaat vereenvoudigd. In feite is het gewone dagelijks
leven door de economische boom en het vertwintigvoudigde autobezit alleen
maar ingewikkelder geworden. Boekarest is als miljoenenstad in toenemende mate
onleefbaar.
Steeds vaker gebeurde het mij de afgelopen jaren dat ik ’s
avonds volkomen uitgeput neerviel. Wat had ik op zulke dagen gedaan? Ik had in
een overvolle bus urenlang vastgestaan in het verkeer. Of ik had me met de eigen
auto een weg geprobeerd te banen in een onbeschofte claxonnerende massa. Daarna
was een langdurige zoektocht begonnen naar een parkeerplaats ergens op een
stoep, dáárna had ik flink wat tijd in de rij gespendeerd om contant de
elektriciteitsrekening te mogen betalen, dáárna had ik in ander chaotisch
kantoor net op tijd de afsluiting van de telefoon voorkomen.
De slotakte van zo’n dag kon bestaan uit het omkopen met een
stel chocoladerepen van een chagrijnig klotewijf op het postkantoor om vlak voor
sluitingstijd nog een pakje uit Nederland in ontvangst te mogen nemen. En maar
beleefd blijven. ‘Dank u wel voor uw inspanningen, postkantoormevrouw!’
...
IRP: Nou, dat lijkt wel volkomen afdoende.
Ook nog even wat van buurland Bulgarije:
Uit: De Volkskrant, 10-01-2009, door Jan Hunin
Alle beloften ingelost
De maffia in het Bulgaarse Doepnitsa heeft de aandacht verlegd van de
georganiseerde misdaad naar de vernieuwing van de stad. De ‘gebroeders’ Galev,
twee voormalige veiligheidsagenten, maken er de dienst uit. ‘Als we niet loyaal
zijn, hebben we een probleem.’
... Wie in Bulgarije een auto wil kopen, moet in Doepnitsa zijn. Nergens worden
meer tweedehands wagens verkocht. Ze komen bijna allemaal uit het buitenland,
waar ongeveer eenderde van de zestigduizend inwoners werkt.
Waarschijnlijk is geen enkele andere Bulgaarse stad zo zwaar
getroffen door de arbeidsemigratie. Wie door het centrum wandelt, komt
overwegend oudjes tegen. De jongeren wonen en werken in Italië, vooral in
Milaan, waar zelfs een straat naar Doepnitsa is genoemd.
Maar er is nog iets dat de 70 kilometer ten zuiden van Sofia
gelegen stad beroemd, of beter gezegd berucht maakt: de georganiseerde misdaad.
Wie in Bulgarije Doepnitsa zegt, denkt maffia.
Die weinig benijdenswaardige reputatie kleeft aan de stad
sinds het begin van de jaren negentig, toen Ivo Karamanski, de capo di tutti
capi van de Bulgaarse maffia, er de scepter zwaaide. ‘De goeien gaan naar de
hemel, en de slechten naar waar ze maar willen’, was zijn slagzin, en dat hebben
de inwoners geweten. Op een afrekening meer of minder werd toen niet gekeken.
Tegenwoordig gaat het er rustiger aan toe in Doepnitsa. De
laatste keer dat er iemand werd vermoord, is alweer enkele jaren geleden. Maar
de macht van de georganiseerde misdaad is niet verminderd.
Sinds Karamanski en zijn opvolgers op een bloedige manier aan
hun einde kwamen, delen in Doepnitsa Plamen Galev (41) en Angel Christov (39) de
lakens uit, twee voormalige veiligheidsagenten die, hoewel ze geen familie van
elkaar zijn, als de gebroeders Galev door het leven gaan. Eind jaren negentig
zegden ze hun werk bij de Bulgaarse antiterrorisme-eenheid vaarwel om hun geluk
te beproeven in de zakenwereld.
‘Deze stad is van hen’, zegt een receptioniste van hotel Rila
in het centrum van Doepnitsa, wanneer de naam van de gebroeders Galev valt. ‘Zij
zijn de eigenaars. Niet de burgemeester, maar zij.’ ...
Tussenstuk
Jekkies worden ingeruild voor maatpakken
Vraag nooit aan een rijke waar hij zijn eerste miljoen heeft verdiend, zeggen ze
in Bulgarije. In geen enkele andere EU-lidstaat is het zo moeilijk om een
onderscheid te maken tussen de zakenwereld en de georganiseerde misdaad. Het
maakt de inspanningen van Sofia om werk te maken van de strijd tegen de maffia
er niet gemakkelijker op.
De opkomst van de georganiseerde misdaad in Bulgarije valt
samen met de val van het communisme, toen het Balkanland in enkele jaren tijd
van een van de meest bevoorrechte landen van het Oostblok veranderde in een
armoedzaaier. ...
IRP: Nu weer wat zuidelijker:
Uit: Volkskrant website, 24-10-2007, van verslaggeefster Leen Vervaeke (volledig
artikel hier
)
Politici Kosovo stoppen miljoenen in eigen zak
Hoewel Kosovaarse politici in vergelijking met hun Nederlandse collega’s slechts
een schijntje verdienen, weten ze wel fortuinen te vergaren. Dat blijkt nu
politici in aanloop naar de verkiezingen op 17 november inzicht moeten geven in
hun inkomsten en bezittingen.
Die ‘financiële opgave’, die ze aan het Anti Corruptie Agentschap moeten
voorleggen, is niet openbaar, maar de Servische tv-zender B92 wist enkele
gegevens te achterhalen.
Zo gaf zakenman en partijleider Bexhet Pacolli (AKR) 420
miljoen euro aan bezittingen op. Ex-premier Ramush Haradinaj (AAK), die in de
gevangenis van Scheveningen zijn proces voor het Joegoslaviëtribunaal afwacht
maar toch aan de verkiezingen deelneemt, zegt 1,3 miljoen euro te bezitten.
Veton Surroi (ORA) zou 2,5 miljoen euro bezitten. President Fatmir Sejdiu (LDK)
gaf slechts 250.000 euro op en partijleider Hashim Thaçi (PDK) 300.000 euro.
Interessant, ware het niet dat de opgegeven bedragen
ongeloofwaardig zijn. ‘Haradinaj zou 1,3 miljoen euro bezitten? Zoveel kost het
dak van zijn villa’, zegt Avni Zogiani van ÇOHU, een ngo die corrupte politici
wil ontmaskeren. Een moeilijke taak: ÇOHU-leden worden bedreigd en hebben geen
juridische middelen om overheidsinformatie af te dwingen.
Desondanks is Zogiani zeker dat de opgegeven bedragen niet
kloppen. ‘Wij zien hun auto’s, hun levensstijl, hun huizen, die miljoenen waard
zijn. Een minister heeft zijn zoon een auto van 100.000 euro gegeven. Waar haal
je zoveel geld vandaan in een economie waar bijna niets wordt geproduceerd?’ Het
antwoord geeft hij zelf: de Kosovaarse politici zijn door en door corrupt.
‘Rondom Pristina worden op dit moment enorme, hypermoderne
supermarkten gebouwd – volstrekt onnodig in een land waar de economie plat
ligt’, zegt Jean-Arnault Dérens, hoofdredacteur van de website Le Courrier des
Balkans. ‘Iedereen weet dat dat witwasprojecten van de LDK (de partij van
president Sejdiu) zijn.’
De drie grote partijen – LDK, PDK en AAK – houden zich
volgens Dérens bezig met drugs- en wapenhandel, smokkel van sigaretten,
vastgoedmaffia en het witwassen van geld. ...
IRP:
Apart zijn wat stukken verzameld over Albanië, waar het weer nog erger is
. De
definitieve scheidslijn ligt daar waar we buiten Europa belanden - daar blijkt
vrijwel iedere vorm van overheidsfunctioneren onmogelijk, zoals blijkt uit de volgende verzameling
.
Hieronder nog wat stukken uit het oosten van Europa. Als eerste wordt de grens
bepaald:
Uit: De Volkskrant, 15-05-2009, van correspondent Jan Hunin
Walce is ook in de crisis lekker vlijtig
Het minste dat je van Walce kunt zeggen is dat het grondig verschilt van andere
Poolse dorpen. Daar zou je voor de dorpswinkel steevast een stel drinkebroers
aantreffen, zou het centrum ongetwijfeld ontsierd worden door een paar
communistische woonblokken en zouden de straten best een poetsbeurt kunnen
gebruiken.
In Walce niet. Zwerfvuil is er een onbekend begrip en ook naar
dronkaards op straat zal je tevergeefs op zoek gaan. Huurflats komen er niet
voor. Het is een huisje-tuintje-dorp, waar iedereen zijn eigendom keurig omheind
heeft, liefst met veel steen en beton. Privébezit is heilig in Walce.
Dat diefstal er zelden voorkomt, is bij het kerkgebouw goed
te zien. Tijdens de misviering staat er geen enkele fiets op slot. Het
dorpshoofd kan zich niet eens herinneren wanneer er ingebroken is.
Dit alles kan te maken hebben met de streek waarin het dorp
ligt. Walce ligt in de Zuid-Poolse provincie Opole, voor de oorlog Duits gebied.
In tegenstelling tot de rest van de ‘herwonnen’ gebieden, waar de Duitsers
verdreven werden, mochten de inwoners er na de oorlog blijven.
Duits wordt er nog zelden gesproken in Walce, maar de
verbondenheid van vroeger is gebleven. ‘Dit parkje hebben we samen aangelegd’,
vertelt een vrouw die voor haar hek onkruid wiedt. Tussen de banken staat een
houten bord met de tekst: ‘Walce – vlijtig en gastvrij. Een dorp met traditie’.
..
IRP: Voor alle duidelijkheid: die grens is dus niet
geografische bepaald, maar cultureel. Of etnisch, zo u wilt. De grens is die
tussen het West-Europese volk en haar cultuur, en het Oost-Europese volk en haar
cultuur. En dat andere ding is slechts een lijntje op papier. Dat veelal
samenvalt met de eerste.
Uit:
De Volkskrant, 30-07-2007, door Jan Hunin
(volledig artikel hier
)
Regering van Polen ziet milieu als luxeprobleem
... Volgens het Poolse ministerie van Transport staat niets het hervatten van de
bouwactiviteiten in de weg.
Een verrassing kan die reactie eigenlijk nauwelijks worden
genoemd. De dienst die voor de wegenbouw verantwoordelijk is behoort zo ongeveer
tot het slechtste van wat Polen te bieden heeft. Bij veel Polen staat ze
synoniem voor gesjoemel en wanbeheer.
Als voorbeeld kan de A4 tussen Wroclaw en de Duitse grens
dienen, een van de weinige autosnelwegen die Polen rijk is. Waarom de
werkzaamheden aan dit overblijfsel uit het Hitlertijdperk na veertien jaar nog
altijd niet zijn afgerond, weet niemand. Maar zoals ze in Polen zeggen: ‘Als het
niet duidelijk is waarover het gaat, dan is het duidelijk waarover het gaat’.
Corruptie dus. ...
Uit:
De Volkskrant, 04-08-2008, door Jan Hunin
(volledig artikel hier
)
Hoe oostelijker, hoe vuiler
Tussentitel: In Belgrado vliegen de plastic tasjes soms letterlijk het raam
uit
Is Polen vuil? Ik vroeg het onlangs aan mijn vriendin Malgorzata. 'Dat hangt
ervan af, antwoordde ze. 'Als je pas in India geweest bent, niet. Kom je
daarentegen uit het Westen, dan wel.'
De mate waarin Polen meer vervuild is dan Nederland, is voor
discussie vatbaar, maar vaststaat dat Europa er niet schoner op wordt naarmate
je in oostelijke richting trekt. Het is een beetje zoals met de kleren van de
meisjes. Hoe verder je het voormalige Oostblok binnendringt, hoe korter de
rokken en hoe zwaarder de make-up.
Als ik me goed herinner, wordt in de Roemeense film over
abortus 4 Maanden, 3 weken en 2 dagen de 'dokter' bij het deponeren van
de geaborteerde foetus in de afvalcontainer van een communistisch flatgebouw
bijna getroffen door uit de lucht vallend vuilnis. Maar zelfs als mijn geheugen
mij zou bedriegen, zou het gekund hebben. Ook in Belgrado, in buurland Servië,
doen de flatbewoners vaak niet de moeite naar beneden te komen om vuilnis weg te
gooien. De plastic tasjes vliegen er soms letterlijk het raam uit.
...
Maar de vervuiling is in Oekraïne niet alleen te wijten aan
behulpzame conductrices of slordige treinreizigers. Ook de dorpen die zich langs
de spoorweg bevinden, zijn bepaald geen voorbeeld van reinheid. Vaak zijn de
straten er in een stortplaats herschapen. Dnjepropetrovsk, de tweede stad van
Oekraïne, ziet er niet veel beter uit. 'Zie jij hier een vuilnisbak?' antwoordt
een meisje op de vraag waarom de straten zo smerig zijn. ...
Dan ziet Polen, meer naar het westen gelegen en lid van de
Europese Unie, er toch iets netter. uit - al is ook daar nog een lange weg te
bewandelen voor de westerse norm wordt gehaald. Vorig jaar haalden de Poolse
boswachters tijdens de jaarlijkse schoonmaak-.
operatie maar liefst zevenduizend vrachtwagens afval uit de bossen. Blijkbaar is
het illegaal dumpen van afval nog altijd populair. ...
Uit: De Volkskrant, 24-06-2010, door Jan Hunin
Polska A of Polska B, dat maakt het verschil
Toen ik vijftien jaar geleden in Polen aanbelandde, hadden ze op mijn
universiteitscampus nauwelijks van koelkasten gehoord. Bederfelijke etenswaren
werden er in zakjes uit het raam gehangen. Toch mocht ik volgens mijn Poolse
vrienden nog van geluk spreken dat ik in hun deel van het land was
terechtgekomen en niet in Polska B, waar, volgens diezelfde vrienden, de
beschaving amper wortel had geschoten.
Polska B is het deel van Polen dat zich ten oosten van de
Wisla (Weichsel) bevindt, de rivier die Polen in tweeën verdeelt. ...
Naar Westerse organisatie
, Sociologie
lijst
, Sociologie
overzicht
, of site
home
.