De Volkskrant, 04-03-2005, ANP (van internet editie; in deze vorm niet in druk verschenen; drukversie hieronder)

Moslims boos op Hoogervorst

Het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) gaat zich per brief beklagen bij minister Hoogervorst (Volksgezondheid) over diens uitspraken over moslims en orgaandonatie. Met name moslims weigeren volgens hem op religieuze gronden orgaandonor te worden, terwijl ze wel een donororgaan willen ontvangen als ze dat nodig hebben.

Hoogervorst overweegt mensen die zich opgeven als orgaandonor, voorrang te geven als ze zelf een transplantatie nodig hebben.
     Met zijn uitspraak stigmatiseert Hoogervorst de islamitische gemeenschap, zei secretaris N. Joemman van het CMO vrijdag. 'Hij suggereert dat moslims alleen maar willen profiteren. Het is zeer ongelukkig dat hij deze formulering heeft gekozen.' Joemman benadrukte dat onder moslims de meningen over orgaandonatie verdeeld zijn. Orthodoxe gelovigen zijn volgens hem in het algemeen tegen zowel het doneren als het ontvangen van organen.
    De uitspraak van Hoogervorst 'riekt naar discriminatie' en geeft moslims ten onrechte 'het etiket van profiteurs', vindt bestuurslid A. Marcouch van de Unie van Marokkaanse Moskeeën Amsterdam en Omstreken. Het is volgens hem een algemeen probleem en niet alleen een van moslims dat mensen geen donor willen zijn, maar wel organen willen ontvangen.
    Marcouch wees erop dat de Europese Raad voor Fatwa al enkele jaren heeft geoordeeld dat orgaandonatie niet in strijd is met de islam. Hij riep Hoogervorst op om samen met moslimorganisaties een voorlichtingscampagne te beginnen. 'De islamitische gemeenschap heeft in deze ook verantwoordelijkheid te nemen en het donorschap uit de taboesfeer te halen en bespreekbaar te maken.'
    Ook het CDA en de PvdA plaatsen vraagtekens bij het verband dat de minister legt tussen bereidheid tot het donor zijn en religie. De PvdA heeft Hoogervorst om opheldering gevraagd. PvdA-Tweede-Kamerlid Van Heteren vraagt op welk onderzoek hij zich baseert. Volgens CDA-Tweede-Kamerlid Ormel snijdt het geen hout. 'Er staat niets over in de Koran.'
    Volgens de christen-democraat geldt voor de meeste religieuzen die geen organen willen afstaan, dat ze ze dan ook niet willen ontvangen. Of het nou orthodoxe joden, jehova's getuigen of streng gelovige christenen zijn. Boeddhisten wijzen het af wegens de eenheid tussen lichaam en geest die niet gescheiden kan worden.

De Volkskrant, 05-03-2005, van verslaggever Marc van den Broek

Ommezwaai Hoogervorst oogst kritiek

De experts op het gebied van orgaandonatie zijn verbaasd dat minister Hoogervorst van Volksgezondheid donderdag ineens met een nieuw voorstel kwam.

'Ik zie het als een overval', zegt Bernadette Haase, directeur van de Nederlandse Transplantatie Stichting die de Wet op de orgaandonatie uitvoert. 'Het is ook geen goed idee.'
Nieuw is het idee van 'voor wat, hoort wat' niet. Eind 2003 publiceerde het Rathenau Instituut het rapport Gift of bijdrage over de morele aspecten van het donorschap. Auteur was de ethicus Govert den Hartogh. Hij bepleit een aangepast 'voor wat, hoort wat'-systeem. Iemand die donor is, heeft meer rechten op een orgaan. Maar iemand die geen donor is, wordt niet altijd overgeslagen.
    'Hij is blij verrast te horen dat de minister zijn idee politiek heeft vertaald', zegt woordvoerster Angela van Dijk van het Rathenau instituut. 'Er zijn geen gesprekken geweest. Zijn medewerkers zijn ermee aan de slag gegaan.'
    Het onderwerp moslims krijgt nauwelijks aandacht in de Rathenaustudie. Den Hartogh constateert dat veel godsdiensten uitgaan van de integriteit van het lichaam en noemt moslims, christenen en joden in een adem.
    Ook andere organisaties noemen de ommezwaai van de minister merkwaardig. In de evaluatie van de Wet op de orgaandonatie, die vorig jaar is uitgevoerd, kwam nog naar voren dat wederkerigheid geen goed idee is. De meerderheid van de bevolking zou tegen zijn en het idee is in strijd met een gelijke toegang tot de gezondheidszorg.
    Het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) gaat zich per brief bij minister Hoogervorst beklagen over diens uitspraken. Met zijn uitspraak stigmatiseert Hoogervorst de islamitische gemeenschap, vindt secretaris N. Joemman van het CMO. Joemman: Hij insinueert dat moslims alleen maar willen profiteren. Het is zeer ongelukkig dat hij deze formulering heeft gekozen.'
    Roland Friele van het onderzoeksinstituut voor de gezondheidszorg Nivel kan het verhaal over moslims die om religieuze redenen geen donor zouden willen zijn, niet plaatsen. Hij wijst op een artikel over orgaandonatie in Saudi-Arabië - niet het meest verlichte moslimland.
    Volgens Friele zijn in een land als Saudi-Arabië sinds 1982, 3759 nieren, 279 levers en 92 harten getransplanteerd. In het land wonen even veel mensen als in Nederland, waar per jaar een vergelijkbare hoeveelheid van 200 orgaandonoren beschikbaar is.


Terug naar Toelichting bij Moslim-orgaandonatie , Hiërarchie allochtonen ,  of naar site home .