Bronnen bij Discriminatie: stageplaatsen
| 21 okt.2006 |
Naast de discriminatie bij de discodeur
,
is die bij sollicitatie en stageplaatsen het grote hete hangijzer in de
integratiediscussie. "Natuurlijk wordt er gediscrimineerd bij het aannemen voor
stageplaatsen" - bij ieder interview met Marokkaanse jongens in Slotervaart of
Kanaleneilend is dit het tweede dat gezegd wordt, na scheldpartijen op de
politie. Allemaal leugens:
Uit: De Volkskrant, 21-09-2006, column door Martin Sommer
Stageplaatsen tekort
Meer stageplaatsen. Het staat op de politieke agenda, getuige de troonrede. Meer
stageplaatsen? Er zijn zat stageplaatsen. Meer duidelijkheid, dat moet er komen.
... Dat blijkt ook als ik me om half acht aandien bij
Dick van der Toorn, directeur van TNS, Tower Network Systems, een
installatiebedrijf voor kabel, glasvezel en overige telecom. Ik had stagiairs
willen spreken maar die zijn al uitgezwermd, met de monteurs mee. ‘Het gaat
goed, er is niemand’, grapt de directeur tussen pallets met modems en rollen
hoogspanningskabel.
Gebrek aan stageplaatsen staat op de politieke agenda, lees
de troonrede. In het verlengde daarvan diplomaloos schoolverlaten en torenhoge
werkloosheid onder allochtone jongeren. 40 procent heeft geen werk, het dubbele
van hun autochtone leeftijdgenoten. Het moet ergens door komen. We hebben even
geen zin meer om te praten over mislukte integratie, dus moet het wel
discriminatie zijn. Alexander Rinnooij Kan sprak zondag in Buitenhof schande
over het racisme in de bedrijven. In het VVD-verkiezingsprogramma staan de
antidiscriminatiemaatregelen op pagina 1 en is Rita Verdonk weggefrommeld op de
laatste bladzij. Er is vijf jaar lang op die arme allochtonen gebeukt, nu is het
weer tijd voor een potje gezonde Nederlandse zelfkastijding. Buitenstaanders
komen er bij ons niet in, vindt de vooraanstaande essayist Ian Buruma.
Dick van der Toorn is boven elke verdenking verheven. Boven
op een kastje staat een grote rode plastic A: dat is de allochtonentrofee die
hij heeft gekregen. Zijn bedrijf telt 134 werknemers, van wie 42 van
buitenlandse komaf. Twaalf nationaliteiten. En hij heeft nu tien vacatures,
waarvan hij er met veel spul en moeite twee kan invullen. Het maakt hem echt
geen donder uit of het iemand is uit Katwijk of uit Guinee. Hij leidt ze hier
persoonlijk op, er wordt zelfs een leraar ingehuurd om ze Nederlandse les te
geven.
Te weinig stageplaatsen? Tekort aan stagiairs!, zegt hij. Hoe
kan dat nou? Heeft de koningin zitten liegen in die troonrede? Met alle
verschuldigde respect, maar daar komt het wel op neer. Van MKB Nederland had ik
al gehoord dat er meer dan voldoende stageplaatsen zijn. En het eerbiedwaardige
Sociaal en Cultureel Planbureau concludeerde in de studie Duaal als ideaal eind
juni bijna hetzelfde. We hebben het dus verstolen over iets anders:
stageplaatsen genoeg, maar ze willen wat anders of ze willen helemaal niks. Dick
van der Toorn vertelt: het enige dat bij hem telt, is motivatie. Dat is tegelijk
dus ook het probleem. Ze krijgen het minimumloon plus honderd euro. Vaak hebben
ze een uitkering, plus een gemeentepasje met recht op allerlei gratis zaken. En
dan moet je hier, voor minder, vroeg je bed uit. Als je bij hem monteur wordt,
krijg je een auto en een goed salaris. Maar eerst moet je willen leren. Van der
Toorn heeft de vacatures overal gemeld, op al zijn bedrijfsauto’s zitten
stickers, hij is scholengemeenschappen afgeweest. Hij krijgt ze niet.
Het idee is: het is minderwaardig werk. Vroeger was het
inderdaad vies, met zo’n tentje op de stoep, een gat scheppen en dan loodmoffen
lassen. Maar nu zitten de monteurs in een witte jas. Waar gaat het bij
sollicitaties mis? Hoe men zich presenteert. Als dat onfatsoenlijk is, of
ongeïnteresseerd, valt iemand meteen door de mand. Dat kan een allochtoon zijn,
maar ook iemand met klompen uit Lopik. Hollanders zijn meestal beter voorbereid,
bij een allochtoon moet je het eruit trekken. Die jongens hebben geen idee, ze
zouden een presentatiecursus moeten hebben.
Laatst was Van der Toorn in de moskee met burgemeester
Deetman, voor een praatje. Daar vroeg zo’n meisje, mogen ze bij u een hoofddoek
om. Hij zei, we hebben al bedrijfskleding. Grapje. Hij is altijd heel duidelijk,
we hebben bedrijfskleding en hij wil niet hebben dat ze tegenover de klanten
iets demonstreren. Hij neemt ook niet iemand aan met een hanekam en drie ringen
door zijn neus. Met dat verschil dat die hanekam daarna niet naar het bureau
racismebestrijding loopt. ...
Ja, in het bedrijfsleven zeggen ze waar het op staat. ...
Later op de dag vertelt de koningin over dat raadselachtige gebrek aan
stageplaatsen. Dat klinkt inderdaad aardiger dan in de troonrede opmerken dat er
een grote groep jongeren rondloopt met verwachtingen die totaal niet stroken met
de werkelijkheid. ... We houden liever onze mond, voor je het weet, staat het
bureau racismebestrijding op de stoep. ...
Nee, dan liever Dick van der Toorn. Die vertelt zijn mensen
dat ze hun vakantie kunnen opsparen voor zes weken Marokko. Wel op tijd terug,
en niet twee weken te laat verschijnen met een doktersbriefje dat je daar voor
vijf euro koopt. Wie te laat terug is, vliegt eruit. Gewoon weten waar je aan
toe bent.
Red.: Een paar weken later, de definitieve bevestiging:
Uit:
De Volkskrant, 12-10-2006, van verslaggevers Arno Hendriks en Elsbeth Stoker
Werkloze jongere wil nú die Nikes in plaats van een leerbaan
De werkloosheid onder jongeren nam afgelopen maanden snel af. Degenen die nog
over zijn, blijken minder gemotiveerd. Werkgevers raken teleurgesteld.
Twee jaar geleden was het nog de schuld van de werkgevers: jongeren kregen geen
kans op de arbeidsmarkt door een gebrek aan leerbanen. Nu zijn de rollen
omgedraaid. Met de belofte van maximaal 5500 euro belastingvoordeel en een
no-riskpolis – bij ziekte hoeft het loon niet te worden doorbetaald – heeft de
Taskforce Jeugdwerkloosheid menig werkgever verleid zijn bedrijf open te
stellen. De toenemende schaarste op de arbeidsmarkt deed de rest.
Dit jaar zijn er ongeveer negenduizend leerbanen aangeboden,
60 procent daarvan is nog niet vervuld. Tot frustratie van menig werkgever. Deze
week liet de brancheorganisatie van supermarkten, CBL, weten teleurgesteld te
zijn. Van de 350 leerbanen die de winkels sinds april in de aanbieding hebben,
zijn er 53 vervuld. Een ‘dramatische’ score en demotiverend voor de werkgever,
aldus het CBL.
Het CWI vindt deze geluiden niet vreemd. ‘Het aantal werkloze
jongeren dat bij ons is ingeschreven daalde vorig jaar met 35 procent, afgelopen
maand daalde het met 6 procent. De sprongen zijn niet meer zo groot, veel van de
werkloze jongeren die nog over zijn, behoren tot de harde kern. Zij zijn
moeilijk te begeleiden naar werk’, zegt Bart Crouwers van het CWI. De
belangstelling van jongeren op banenmarkten is de afgelopen tijd dan ook
teleurstellend. ‘Het enige dat het CWI kan doen, is de afwezigheid doorgeven aan
de gemeente. Die kan besluiten te korten op de uitkeringen.’
Ongeveer 26 duizend jongeren zijn ingeschreven bij en
ontvangen – afhankelijk van de gemeente waarin ze wonen – een
bijstandsuitkering....
De groep jonge werklozen zonder uitkering bestaat uit circa
dertigduizend. Het is moeilijk te achterhalen wie het zijn en hoe ze rondkomen.
...
‘Vooral degenen die in de criminaliteit belanden, hebben
weinig interesse in leerbanen’, zegt Marion van Sas van de Erasmus Universiteit.
Zij doet promotie-onderzoek naar werkloze Antillianen. ‘Het betreft een groep
waarbij de problemen zich al vroeg opstapelen. Velen hebben schulden en denken
van dag tot dag. Ze belanden in de criminaliteit als ze 14 zijn en zijn gewend
veel geld te verdienen. Als je ze vraagt waarom ze geen leerbaan of opleiding
willen doen, is hun antwoord: ‘‘Ik wil alles hebben, maar in het normale tempo
zal ik dat pas hebben als ik 60 ben. Ik wil nú die auto, die Nikes of die
radio’’.’
Tussenstukken:
17 mail: geen reactie
Naam: Bart Swinkels
Bedrijf: C1000
Heeft: Vijf leerplekken voor winkelmedewerkers in Nuenen
‘Iemand die binnenkomt en zegt: “Luister Bart, ik wil hier een leeropleiding
komen doen en ik wil er graag aan meewerken om dit de beste supermarkt van
Nuenen te maken”, kan zo aan de slag.
Het is ontzettend moeilijk de juiste mensen te vinden. Veel
mensen zijn niet geschikt. Twee jaar geleden haalden we op een ‘matchdag’ van
het CWI nog dertig mensen op voor de drie winkels in deze regio. Maar dit jaar
was het niks.
Steeds vaker beginnen mensen met: “Ik zoek werk, maar ik kan
alleen op maandag van negen tot een en op woensdag van drie tot zes.” Of ze
willen pas om half tien beginnen. Het CWI stuurt elke drie dagen een overzicht
van mogelijke kandidaten. Laatst hebben we er zeventien een mailtje gestuurd, we
kregen geen reacties.
Met de aantrekkende arbeidsmarkt wordt het niet makkelijker.
Je hoeft maar te schreeuwen en je hebt werk. Jongeren werken vaak liever in
kledingzaken, muziekhandels of bij radio- en televisiewinkels. De supermarkten
azen allemaal op de goudhaantjes van een jaar of 17.
Met degenen die we aannemen, hebben we nog niet veel
problemen gehad. Er is tot nog toe één uitvaller geweest. Die had naast haar
leerbaan nog haar hobby’s: paardrijden, op stap gaan en haar vriendjes. Haar
telefoon ging continu af. Voordat we haar konden ontslaan, is ze zelf
weggegaan.’
‘Werk is nu anders’
Naam: Esther Oude Groen (23)
Bedrijf: C1000
Heeft: een leerbaan als winkelmedewerker in Nuenen
‘Dat er zo veel jongeren thuiszitten terwijl er zo veel leerbanen zijn, vind ik
wel vreemd. Als je 17 bent en je doet je best, dan kun je makkelijk een leerbaan
vinden.
Ik heb eigenlijk geluk gehad dat ik hier een jaar geleden als
22-jarige nog aan de slag kon. Ik ben na mijn vmbo begonnen aan de
kappersopleiding. Maar ik kreeg kapperseczeem. De huisarts zei dat ik met de
opleiding moest stoppen. ‘Daarna begon ik aan de opleiding tot
sociaal-pedagogisch werkster. Toen ik in de vakantie een bijbaantje zocht, kon
ik na mijn sollicitatie de volgende dag nog aan de slag bij C1000. Het werk
beviel zo goed dat ik met de opleiding ben gestopt. Toen ik over de leerbanen
hoorde, heb ik gevraagd of ik ook een opleiding kon doen. Dat kon.
Voor mijn gevoel is het werk nu anders geworden. Ik heb meer
het idee dat ik ergens mee bezig ben, ik heb meer verantwoordelijkheid. Nu doe
ik een tweejarige mbo-opleiding, ik ben daar de oudste van de klas. Ik hoop dat
ik uiteindelijk de kans krijg om niveau 3 te doen. Dan komt er een jaartje bij,
maar met dat niveau mag je ook leidinggeven. De opleiding bevalt goed. Een keer
in de twee weken heb ik een lesdag. Dan moet je bijvoorbeeld de stad in om twee
totaal verschillende etalages uit te zoeken en daar vragen over te beantwoorden:
“Heeft de etalage aantrekkingskracht? Hoe is de stopkracht?”
Enige eis: motivatie
Naam: Pierre Schreuder
Bedrijf: Van Happen Containers
Heeft: Twee à drie leerplekken voor chauffeurs in Oss
‘Een deel van de werkloze jongeren is absoluut ongemotiveerd. Drie weken geleden
kwam ik bijvoorbeeld een werkzoekende jongen tegen. Hij had de nodige problemen
gehad. Van mij mocht hij beginnen als hij gemotiveerd was.
Op de derde dag moest ik hem om half twaalf uit zijn bed
bellen, terwijl we om half acht beginnen. Hij had allerlei smoesjes. De
elektriciteit zou zijn uitgevallen en zijn wekker deed het niet meer. Ik gaf hem
nog een kans. Twee dagen geleden kwam hij niet opdagen. Ik heb niets meer van
hem gehoord.
Ons bedrijf is al een tijdje op zoek naar nieuwe chauffeurs.
Je merkt dat er minder keus is. Daarom zijn wij bereid mensen op te leiden. Toch
lukt het bijna niet mensen te vinden.
Er kunnen zo twee, drie en misschien nog wel meer werkloze
jongeren bij ons aan de slag. De enige vereisten zijn motivatie en een goede
mentaliteit. Ik heb enkele maanden geleden zo’n banenmarkt bezocht, maar ik vond
de belangstelling van de jongeren tegenvallen. Nu heb ik me ingeschreven voor
een project van het Regionaal Opleidingen Centrum, hopelijk levert dat wat op.
Dat de overheid subsidies geeft als je werkloze jongeren
aanneemt, is meegenomen. We willen immers geld verdienen. Maar dat is niet de
belangrijkste reden waarom we dit doen. Een tekort aan mensen is slecht voor het
bedrijf.’
Red.: Let overigens op: daar waar de klachten over discriminatie
bij leerplekken gaan over allochtonen, en dat de reden is dat het onderwerp in
de publiciteit komt, worden hier geen allochtone voorbeelden aangevoerd, daar
waar de Volkskrant toch normaliter bijna de helft van haar verhalen uit
de allochtone hoek haalt - maar hier viel weer weinig positief-allochtoons te
melden.
Nog een voorbeeld:
Uit: Dagblad De Pers, 29-11-2007, door Peter Wierenga (volledig artikel
hier
)
Actieplan | 'Leerlingen op hun zestiende nog manieren leren'
Genoeg stageplekken, maar wel op tijd komen
Het kan dus wel, genoeg stageplaatsen vinden, zo laten ROC's in Rotterdam zien.
Maar de jongeren mogen wel wat meer discipline tonen, zoals op tijd komen.
Rotterdam heeft het voor elkaar. Waren er vorig jaar nog bijna tweeduizend
stageplekken te weinig in het middelbaar beroepsonderwijs, nu zijn het er nog
maar zo'n vierhonderd. En de scholieren die daar de dupe van zijn, mogen de
stage ook later in hun studie doen. Minder schooluitval dus.
De toverformule? Het actieplan van de ROC's, het
bedrijfsleven in de havenstad én de gemeente Rotterdam. De laatste riep de
succesvolle 'stagernakelaar' en het 'stageservicepunt' in hèt leven. De
aantrekkende economie helpt een handje.
Goed nieuws. Al jaren is er veel te doen over het tekort aan
stageplaatsen, zekervoor allochtone leerlingen. Daarbij valt geregeld het woord
discriminatie. Maar nu duikt er een nieuw probleem op: jongeren blijken vaak
niet goed voorbereid op werken in het bedrijfsleven.
Discipline
'Dat zit hem niet in hun kennisniveau, maar in hun discipline', zegt
woordvoerder Petra Verheij van de gemeente Rotterdam. 'Ze komen te laat en zijn
slecht verzorgd, dat soort klachten horen we veel van de bedrijven. Eigenlijk
zouden sommige jongeren eerst op school moeten oefenen, op simulatieplekken.'
...
Uit: De Volkskrant, 25-11-2006, door Mirjam Bosgraaf (volledig
artikel hier
)
Iets doen, dat helpt
Tien jaar lang gaf Albert van der Lugt leiding aan Stichting Herstelling, 'zijn'
project waarin kansarme jongeren leren werken in de bouw. Opvallend genoeg is
het grootste probleem voor de stichting het vullen van de beschikbare plekken.
... Het zorgwekkendste probleem van Stichting Herstelling - en
daarmee dus ook van de gemeente Amsterdam, de provincie Noord-Holland en het
Europees Subsidie Fonds, de subsidiegevers - is dat bijna de helft van de
tweehonderd beschikbare plaatsen niet wordt bezet.
'Het verandert langzaam, maar te veel mensen in het jeugdwerk
en de werkloosheids-bestrijding missen de affiniteit met de bouw', verklaart Van
der Lugt deze situatie. 'Het zijn jongens en meisjes uit de gegoede
middenklasse, die zelf op een plek zitten waar je naar keuze tussen 8 en 10 uur
kunt beginnen, waar een kantine is met lekkere broodjes en waar je je
boodschappen kunt doen in de pauze. In de bouw moet je om 6 uur met je
broodtrommel in het busje zitten. Het is er koud en stoffig. De werkomgeving is
rauw. Daar hebben ze niets mee. Ze denken: dat is niks voor mijn jongens.'
Hij citeert een artikel uit Het Parool waarin een
hulpverleenster ('Ongetwijfeld een meid met de beste bedoelingen') praat met
David van 18. David beschikt over de verstandelijke vermogens van een jongen van
13. Van der Lugt: 'Hij heeft jeugd-tbs, iedereen weet wat dat betekent. Zegt
David: 'Ik wil bij het leger of de politie.' Zij: 'Bij de politie kun je
natuurlijk niet.' En nu komt het. Zegt ze: 'Waarom wil je niet in de ict? Je
houdt zo van computers.'' De klap waarmee het voorhoofd van Van der Lugt op het
tafelblad slaat, doet tante Riek bezorgd om het hoekje van de keukendeur kijken.
...
... Volgens het jaarverslag komen zes van de tien leerlingen
uiteindelijk aan het werk bij een baas. ... Juan, Joan, Gharib, Valentino,
Marco, Mohammed en George zijn zulke leerlingen. ...
Red.: Maar het ongetwijfeld ook zo, dat een groot deel van de
mogelijke clientèle dit soort werk niet ziet zitten. Wat de begeleiders weten en
op inspelen.
Goed nieuws: men stopt met het liegen over discriminatie bij
stageplaatsen:
Uit: De Volkskrant, 21-10-2010, door Mirjam Bosgraaf
Interview | Ben Rijgersberg, directeur COLO
‘Discriminatie bij stages in mbo is verleden tijd’
Autochtone en allochtone mbo-leerlingen maken evenveel kans als zij
solliciteren naar een stage.
Er is geen sprake meer van discriminatie van allochtone mbo’ers bij het
verwerven van een stageplek. In verhouding beginnen evenveel allochtone als
autochtone leerlingen hun mbo-opleiding direct met een stage. Dat blijkt uit
onderzoek van kennisinstituut beroepsonderwijs COLO.
Directeur Ben Rijgersberg is ‘geweldig opgelucht’ over de
veelbelovende cijfers. ‘Het is goed te weten dat eenieder gelijk wordt
behandeld. Zoals het hoort.’
Discriminatie is moeilijk te meten. Hoe zeker bent u van uw zaak?
‘Het staat vast dat er evenveel allochtone als autochtone leerlingen een
stageplek vinden bij het begin van een mbo-opleiding. Dat is eenvoudig te meten.
Wat we niet weten, is het aantal pogingen dat daaraan voorafging. ...
Red.: Wat teleurstellend, denkt de journalist kennelijk ...
kunnen de allochtonen niet meer klagen over discriminatie.
| |
Wat is de reden voor deze afname van discriminatie? |
Simpel: het is nooit voorgekomen (althans: niet zodanig noemndwaardig dat het
meetvaar is, want het is nu eenmaal moeilijk meetvaar).
| |
‘Bij allochtone mbo’ers is sprake van een enorme vooruitgang.
Cultuurverschillen en taalachterstanden, waar de groep vroeger op werd
afgerekend, komen minder voor. |
En dat afrekenen op bestaand verschil is dus géén discriminatie, want het
ging over reële inhoudelijke verschillen.
| |
Dat vinden stagebedrijven schijnbaar ook. Toch zouden met name
bouwbedrijven onderscheid maken. |
Weer een leugen. Kijk maar:
| |
‘...Allochtone leerlingen komen wel minder snel terecht in de bouw.
Administratieve beroepen, alsook stageplekken in de horeca en handel
zijn bij deze vaak stadse groep meer in trek.’ |
Zie ook hier
.
Tot slot nog iets over het verleden:
| |
Tussenstuk:
Verschil in de bouw Allochtone
mbo-leerlingen zouden meer moeite hebben met het vinden van een stage
dan autochtone studenten. Met name in de bouwsector zou sprake zijn van
discriminatie.
Zo bleek 2005 uit een rapport van de Universiteit Utrecht dat
slechts 15 procent van allochtone leerlingen een kans maakt op een
uitnodigingsgesprek in de bouwsector, tegen 41 procent van de scholieren
met een Nederlandse naam. ... |
Omdat ze dus niet in de bouw wíllen werken ...kijk maar:
| |
In de detailhandel en in de horeca zouden de verschillen veel
kleiner zijn. |
Met je handen werken heeft absoluut geen status in niet-westerse culturen,
en zodra het ook maar enigszins kan, zoals met deze allochtone immigranten, gaan
ze in schone handen baantjes zitten.
Naar Discriminatie
,
Allochtonen, overzicht
, of site home
.
|