Uit: De Volkskrant, 21-04-2008, door Philippe Remarque (volledig artikel hier )

Waarom is Obama niet zijn intellectuele zelf?

...    Amerikaanse kiezers houden niet van elitair ogende leiders, luidt de stelregel. Dus beging John Kerry een blunder toen hij in 2004 Zwitserse kaas op zijn Philly Steak vroeg in plaats van de gebruikelijke kaas uit een tube, Cheez Whiz. Later probeerde hij het goed te maken door op ganzenjacht te gaan met een camouflagepak aan, dat wat mal afstak tegen zijn aristocratische New England-hoofd. Het hielp hem niet tegen George W. Bush, die zich ondanks zijn elite-afkomst en Yale-studie wist te verkopen als de gewone jongen met wie je ‘liever een biertje drinkt’.   ...


Red.:   En dat van een verslaggever die in het begin van zijn artikel toegeeft nogal naïef te zijn wat betreft zijn houding ten opzichte van Amerika en haar cultuur. Het gaat hier niet zozeer om het elitaire, want film- en sportsterren vormen ook een elite, en zijn wel degelijk geliefd. En rijkaards heeft men ook geen problemen mee. Nee, het gaat om een elite die gebaseerd is op verstandelijke capaciteiten. Dat is voor Amerika een gevaarlijk idee, omdat het de bijl legt aan de wortel van de Amerikaanse samenleving: het idee dat iedereen alles kan bereiken.
   

door Maarten Bloem (volledig artikel hier )

Diederik van Hoogstraten (volledig artikel hier )

Obama getuigt gretig van zijn ‘liefde voor het vaderland’

Qua patriottisme ging het voor de Democraten mis in 1988. Die zomer werd op de Republikeinse partijconventie de vaderlandsliefde van de opponenten bespot als ‘pastelpatriottisme’: even soft als de pastelkleuren waarin de Democraten het decor op hun zojuist gehouden partijconventie hadden geschilderd.
    Presidentskandidaat George Bush sr. hekelde vervolgens de manier waarop zijn concurrent Michael Dukakis de VS zou zien, als gewoon een land bij de VN, ‘ergens tussen Albanië en Zimbabwe.’
    De historicus David Greenberg bracht deze tactiek afgelopen week in herinnering. Dukakis verloor de verkiezingen en de Democraten zaten de volgende twintig jaar met een problematisch imago. Zwak op het gebied van nationale veiligheid en onbetrouwbaar in hun trouw aan vlag.
    Barack Obama kampt enerzijds met die erfenis en anderzijds met de twijfel van veel kiezers over zijn ware aard. Dus ging hij deze week op ‘patriottismetoernee’ naar dorpen en steden en militaire bases, om te praten over normen, waarden en geloof. De timing was goed, vlak voor de Onafhankelijkheidsdag die vandaag wordt gevierd.
    Met wederom een sterk gevoel voor symboliek – eerder herstelde hij met Hillary Clinton de eenheid in het stadje Unity – hield Obama een patriottismerede in Independence, Missouri.
    Hij sprak over de vlaggen om de eerste astronauten te verwelkomen, in zijn jeugd. ‘En mijn grootvader die uitlegde dat wij Amerikanen alles kunnen waar we ons op concentreren. Dat is mijn idee van Amerika.’ Vaderlandsliefde noemde hij een ‘instinct’. ‘Van je land houden, betekent dat je de verantwoordelijkheid aanvaardt om het te veranderen.’
    Tegelijkertijd worden in conservatieve staten tv-spotjes uitgezonden die een gewone, Amerikaanse jongen laten zien. Zijn alleenstaande moeder en grootouders ‘leerden mij de waarden van het hart van Kansas’, zegt Obama daarin. ‘Verantwoordelijkheid en zelfstandigheid. Liefde voor het land.’
    Obama’s probleem kwam in februari naar voren toen zijn vrouw Michelle zei dat ze dankzij de steun voor haar man voor het eerst in haar leven trots was op haar land. Later volgde de controverse rond zijn dominee, met wie Obama moest breken vanwege diens uitspraken over de VS en ras. Het vlaggetje op zijn revers ging Obama pas na tal van klachten dagelijks dragen.   ...
    In die context valt te begrijpen dat Obama een patriottisch, gematigd imago nastreeft. ...
    De doodsklap voor Dukakis kwam in 1988 toen Bush senior diens verzet tegen de Pledge of Allegiance belachelijk maakte. Dukakis was niet tegen deze gelofte waarin de toewijding aan ‘vrijheid en gerechtigheid voor iedereen’ wordt uitgesproken. Maar de Democraat verzette zich tegen een wet die schoolkinderen zou verplichten om de gelofte uit te spreken.
    De man die wordt beschouwd als het meest patriottisch, wint meestal de verkiezingen. En dus citeert Obama gretig uit de Onafhankelijkheidsverklaring van 4 juli 1776 – ‘leven, vrijheid en het nastreven van geluk’ – geplaagd door de herinnering aan Dukakis.


Red.:   Nog wat voorbeelden van nationalisme hier .
    Amerika geldt als hét voorbeeld van democratie. Iets dat nauwelijks of niet meer is dan een halve waarheid. Ten eerste is daar de simpele waarneming dat Amerika slechts twee politieke partijen kent. Dat is slechts één partij verwijderd van een een-partijstaat. Waarbij dan bovendien de keuze beperkt is tussen rechts en uiterst rechts.
    Kanttekening nummer twee bij het democratische gehalte van Amerika is de invloed van het grote geld. Met tussenpozen is van onafhankelijke waarnemers de ontboezeming te horen dat Amerika geen democratie is, maar een oligarchie - onder een van die ontboezemingen vanuit het hart van een liefhebber van Amerika (in een verkiezings-special van de Volkskrant):


Uit: De Volkskrant, 13-09-2008, door Max Westerman, programmamaker en van 1991 tot 2006 correspondent voor RTL in Amerika, met New York als standplaats.

Dear Mister President,

... Maak van Amerika nou weer eens een échte democratie in plaats van een land geregeerd door het grote geld! Mag ik u eraan herinneren wat ene John McCain in 1999 zei: 'Onze verkiezingen zijn verworden tot een 'koehandel', waarin beide partijen naar de macht dingen door het land aan de hoogste bieder te verkopen.'
    Jammer, hè, dat McCain tijdens de campagne zelf toch weer druk aan die koehandel meedeed. Volgens de Washington Post maakte hij het zelfs zo bont dat zijn campagne in wezen werd 'gerund door de lobbyisten' die voor hem geld inzamelden bij cliënten zoals de farmaceutische industrie en de wapenlobby.
    ...  u zamelde wel twee keer zoveel geld in. Wat was u er trots op dat er voor het eerst veel binnenkwam via het internet. Dat waren kleine bijdragen van 'gewone' mensen die zo weer invloed kregen op de politiek, zei u. Waar u niet mee te koop liep was dat nog steeds eenderde van uw campagnegeld - meer dan honderd miljoen dollar - wel afkomstig was van machtige sponsors. Voor wat hoort wat. Wat verwacht die elite in ruil voor haar gulheid?
    In ieder geval natuurlijk 'access'. Ik ben benieuwd wiens telefoontje u gaat aannemen, nu u in de Oval Office zit. Dat van die oma in Ohio die een tientje instuurde, of van de advocaat uit de vastgoedwereld die in zijn omgeving een miljoen voor u inzamelde en nu 'een dringende kwestie' onder uw aandacht wil brengen?
    Het klinkt misschien overdreven, maar volgens mij is de macht van het grote geld een serieuzere bedreiging voor de Amerikaanse democratie dan Al Qaida. Verklaar die 80 duizend lobbyisten die de boel in Washington verzieken eens de oorlog. ... Wist u dat parlementariërs nu de helft van hun tijd zoet zijn met 'dialing for dollars' bij lobbyisten en andere fat cats? ... Hoog tijd dus voor een 'war on big money'!   ...


Red.:   Weer een nieuw aspect uit een column van Sylvia Witteman:


Uit: De Volkskrant, 16-05-2009, column door Sylvia Witteman

Rokje

...   Toch zijn hier dingen waaraan ik niet kan wennen. Die belachelijke preutsheid bijvoorbeeld. Toen ik hier net woonde had ik het lef mijn 3-jarig zoontje bloot in de achtertuin te laten spelen. Al gauw verscheen de buurvrouw en sprak met afgewend gelaat: 'Dit kan niet. Gauw, kleed hem aan.' Op mijn verbijsterde blik voegde ze er nog vergoelijkend aan toe: 'Voor zijn eigen bestwil, hoor!' De achtertuin, let wel, een peuter, met een piemeltje ter grootte van een pinda. Inderdaad zie ik in omringende tuinen baby's in complete bikini's rondscharrelen, waarbij het op niets slaande bovenstukje telkens door goedbedoelende nanny's nauwgezet op zijn plaats gesjord wordt.   ...
    Van de week bracht mijn 11-jarige dochter een brief van het schoolhoofd mee'. 'Het komende semester is uw kind ingeroosterd voor deelname aan een onderdeel van gezondheidsonderricht waar ook gezinsleven en menselijke seksualiteit deel van uitmaken. De instructies van dit programmapunt zijn erop gericht de leerling te helpen de grondslagen te leggen voor het maken van verantwoordelijke gedragskeuzen die een weerspiegeling zullen geven van respect voor het individu en voor anderen in het gezin en in de maatschappij. U heeft het recht op verzoek inzage te krijgen in de gebruikte lesmaterialen, en uw kind desgewenst te excuseren van dit programmaonderdeel.'
    Toen ik de wollige woordbrij eenmaal had ontcijferd dacht ik met weemoed terug aan de seksuele voorlichting die ik kreeg in de eerste klas van het gymnasium. De biologieleraar, zijn rode baard pront vooruit, verklaarde opgewekt dat 'neuken' lekker was en demonstreerde vervolgens op de aanwijsstok zonder omhaal de werking van een condoom. Aan dit frisse initiatief ging volgens mij geen brief aan de ouders vooraf, maar het moet geholpen hebben, want ik kan me uit mijn middelbareschooltijd geen enkel 'gevallen meisje' herinneren. Bij wijze van schril contrast wordt elk jaar een op de twaalf Amerikaanse tienermeisjes zwanger, dus misschien laten de 'gebruikte lesmaterialen' hier toch wat te wensen over, of word en er te veel kinderen ten onrechte 'geëxcuseerd van het programmaonderdeel'.
    Gisteren kreeg ik wéér een brief van de rector, met de volgende mededeling: 'Indien uw dochter een rok draagt die korter is dan de lengte van haar langste vinger als ze haar armen langs haar zij houdt, dan raden wij u ten sterktste aan haar shorts onder haar rok te laten dragen.' Ik zag het niet helemaal voor me, dus sommeerde ik mijn dochter zich op te stellen met haar arm langs haar zij. Daar had je het al: haar rokje, waaraan me tot dusver niets bijzonders was opgevallen, bleek zeker 3 centimeter te kort. ...
    Ik weet het natuurlijk niet helemaal zeker, maar iets zegt me dat een condoom om een aanwijsstok uiteindelijk meer effect heeft dan shorts onder een rok. Maar misschien denken die zwangere Amerikaanse tienermeisjes (negenhonderdduizend per jaar) daar zelf heel anders over.


Red.:   Bijna "vergeten", maar toch heel prominent: de verheerlijking van geweld en wapens:


Uit: De Volkskrant, 25-06-2009, door Pauline Kleijer

Amusement met ballen

Transformers: Revenge of the Fallen

... De internationale première van Transformers: Revenge of the Fallen gaat met weinig opwinding gepaard. ...
    Met dezelfde hoofdrolspelers, dezelfde knappe computertechniek en grofweg hetzelfde verhaal is Revenge of the Fallen allesbehalve verrassend. Opnieuw maken Decepticons – gemene robots die in auto’s of andere voertuigen kunnen veranderen – de aarde onveilig. En opnieuw strijdt het Amerikaanse leger zij aan zij met de goedaardige Autobots voor de wereldvrede. De jonge Sam (Shia LaBeouf), inmiddels student, en zijn vriendin Mikaela (Megan Fox) raken er ook weer bij betrokken.
    Voor de zoveelste keer levert Bay een verpletterend luidruchtig spektakel af, dat tweeënhalf uur lang in een hyperactieve montage de ene actiescène op de volgende stapelt. Ook de platte humor, de verheerlijking van het Amerikaanse legermaterieel ...
    Het zou reuze irritant zijn, als Bay niet stiekem toch bewondering opriep. In zijn streven de actiefilm aller actiefilms te maken, is de regisseur stijlvast en perfectionistisch. Zijn bombardement van geweld en glimmend metaal is eentonig, maar op een primitieve manier ook bevredigend; in zijn soort bereikt Transformers: Revenge of the Fallen de absolute top. ...


IRP:   Zie ook het filmische commentaar hierop van Paul Verhoeven .
    Een aloude kwestie, het directe gevolg van het Amerikaanse model:


Uit: De Volkskrant, 04-03-2010, door Philippe Remarque

Obama drukt zorgplan door

... Waarom heeft Amerika anders nog geen ziektekostenpolis voor iedereen? Bijna anderhalf jaar geleden werden Obama en de Democraten met deze belofte gekozen. Amerika zou iets krijgen in de richting van het stelsel dat andere ontwikkelde landen allang hebben.   ...
    ... Binnenkort zal blijken of de Democraten de sprong wagen, en Amerika een begin maakt met de hervorming van het huidige gezondheidsstelsel. Dat is volgens bijna alle experts failliet, inefficiënt en onrechtvaardig.


Red.:   Een ander echt Amerikaans verschijnsel is dat van diverse vormen van dwaze ideeën omtrent het gevaar van de overheid:


Uit: De Volkskrant, 10-03-2010, van correspondent Philippe Remarque

Rechtse clubs in VS 'gemotiveerd door de krankzinnigste ideeën'

Complottheorieën tieren welig in de Verenigde Staten. Deskundigen maken zich zorgen.

Tussentitel: Belastingen als onwettig zien, is enen van de voornaamste punten

Punt 7 uit de gelofte van de Oath Keepers, een snel groeiende beweging van veteranen en actieve politieagenten en militairen: ‘We zullen geen enkel bevel opvolgen om Amerikaanse burgers in een detentiekamp te dwingen, onder welk voorwendsel dat ook gebeurt.’
    Een krankzinnig idee? Elias Alias (een pseudoniem), ex-marinier, Vietnamveteraan en leider van de Oath Keepers in Montana, wijst er per telefoon op dat het bedrijf Haliburton een overeenkomst met de overheid heeft gesloten voor het inrichten van detentiekampen op legerbases in de VS.
    Het is volgens hem onderdeel van een groter complot: een groep internationale financiers probeert al meer dan een eeuw een nieuwe wereldorde op te leggen aan het Amerikaanse volk. Eén symbool ervan staat zelfs op de achterkant van het 1-dollarbiljet: een piramide met een oog en de Latijnse tekst: ‘novus ordo seclorum’, letterlijk: nieuwe orde der eeuwen.
    ‘De VN, het IMF en de Wereldbank, de Fed, al die dingen zijn georkestreerd door die financiers, te beginnen met de Engelse familie Rothschild’, zegt Elias. Veel in de geschiedenis is niet wat het lijkt, vertelt hij. Zo organiseerde Roosevelt zelf de aanval op Pearl Harbor. ‘De Amerikaanse regering liegt; over het U-2 incident (een Amerikaans U-2 spionagevliegtuig werd in 1960 boven de Sovjet-Unie neergeschoten, red.), over de moord op JFK, over Vietnam en over Watergate.’   ...
    Dat klinkt onschuldig. Maar het opstellen van complottheorieën over de overheid neemt hand over hand toe, waarschuwt het onderzoeksinstituut Southern Poverty Law Center (SPLC), al decennialang een linkse, maar erkende specialist inzake radicaal rechts.
    ‘Er vindt een explosieve toename plaats; van allerlei groepen, maar vooral onder de zogenaamde patriotten’, zegt onderzoeker Mark Potok, auteur van het rapport Rage on the right. Volgens het SPLC zijn er het afgelopen jaar 363 nieuwe patriottische groepen ontstaan.
    Potok noemt als oorzaken de economische crisis, de grote hoeveelheden geld die de overheid uitgeeft en het aan de macht komen van een zwarte president. ‘Er heerst echte woede. Het lijkt een beetje op de opkomst van de beweging in de jaren negentig, en dat vind ik zorgelijk.’ Destijds (1995) blies Timothy McVeigh uit haat jegens de overheid een regeringsgebouw in Oklahoma City op, waarbij 168 doden vielen.   ...
    De actieve politiemensen onder de Oath Keepers hebben wapens en moeten burgers beschermen. ‘Ze zijn gemotiveerd door de krankzinnigste ideeën en ze beslissen over leven en dood.’
    Haat jegens de overheid speelde een rol bij twee recente dodelijke voorvallen: Joseph Stack liet zijn vliegtuigje neerstorten op een gebouw van de belastingdienst in Austin, Texas. Hijzelf en een ambtenaar kwamen om. Stack zag de belastingdienst als onwettig.
    En vorige week opende John Petrick Bedell het vuur op bewakers van het Pentagon, waarop hij werd doodgeschoten. Bedell ging op internet woedend tekeer tegen de overheid, die volgens hem de aanslagen van 11/9 had georkestreerd.
    Bij een militie of rechtse groep hoorden de twee niet. ‘Dit zijn natuurlijk gestoorde mensen’, zegt Potok. ‘Maar hun woede komt uit dezelfde onderstroom. Belastingen als onwettig zien is een van de voornaamste punten voor de beweging.’
    De onderzoeker vindt het onverantwoord dat rechtse Congresleden als Michele Bachmann en tv-presentatoren als Glenn Beck van Fox News de complottheorieën verbreiden. ‘Ze vergiftigen de legitieme politieke discussie over de beste koers voor het land. Dat is slecht voor de democratie.’
    Bachmann en Beck zijn sterren van de grote Tea Party-beweging, die anti-Washington en anti-Obama is. Potok wil ze niet demoniseren. ‘Maar de Tea Party is dooraderd met dezelfde complottheorieën’. Geregeld refereren leden van de beweging aan de krijgshaftige oude spreuk dat ‘de boom van de vrijheid van tijd tot tijd wordt begoten met het bloed van tirannen en patriotten’. ...


Red.:    Met direct hieraan vast, en n

Uit: De Volkskrant, 31-12-2011, van correspondent Arie Elshout

Tussenstukken:

John Huntsman
Zonder twijfel is Jon Huntsman (51) de meest 'Europese' van de Republikeinse kandidaten. Een soort van redelijk alternatief, al blijft het wel Amerika. Toen tijdens een van de verkiezingsdebatten gevraagd werd of de kandidaten konden instemmen met een begroting, waarbij tegenover elke tien dollar bezuinigingen één dollar belastingverhoging zou staan, zeiden ze allemaal neen. Ook Huntsman.

IRP:   Zo min mogelijk belastingen is in Amerika een religie.
    Tot de culturele religie die elders regeert en Amerika als voorbeeld heeft, behoort ook de leerstelling dat de culturele uitingen in de vorm van films en tv-series tot de hoogste cultuuruitingen ter wereld behoren. En het toppunt van moraliteit uitstralen. Ongeveer het tegendeel is waar:


Uit: De Volkskrant, 23-03-2011, column door Martijn van Calmthout

Niets zo neoconservatief als Batman die het even regelt

Amerikaanse filmsmet superhelden zijn subtieler geworden in hun ideologische boodschappen, denkt een Amsterdamse promovendus.

Zijn proefschrift mag dan vol politieke mediatheorie staan, docent mediakunde Dan Hass-ler-Forest mag graag nu en dan een vette Superman of Batman opzetten, films uit het hedendaagse superheldengenre waarop hij morgen aan de Universiteit van Amsterdam promoveert. ...
    Hassler-Forest, kind van Amerikaanse ouders maar al lang in Nederland, analyseert in zijn proefschrift de parallellen tussen de Amerikaanse politieke situatie en de opkomst, zeker in de jaren na de Twin Towers, van de internationale megasuccessen rond superhelden als Batman, Spiderman en hun collega's.
    Op het eerste gezicht, zegt hij, is er veel overeenkomst met vooral de superheldenfilms uit de jaren tachtig, met iconen als Rambo, Rocky, Arnold Schwarzenegger in diverse gedaanten. 'Veelal films waarin, kun je zeggen, de Amerikanen alsnog Vietnam winnen. Fantasieën die de pijnlijke geschiedenis pogen recht te zetten.'    ...


Red.:   Dus naast het neoconservatisme dat zo conservatief is dat de term reactionair juister lijkt, is er ook nog sprake van ijskoud imperialisme. Met het bekende vervolg: